Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13596-5:2022 về Đất đá quặng chì kẽm - Phần 5: Xác định hàm lượng sắt tổng số bằng phương pháp quang phổ hấp thụ phân tử là một văn bản kỹ thuật quan trọng trong hệ thống tiêu chuẩn quốc gia Việt Nam. Tiêu chuẩn này quy định quy trình chuẩn hóa nhằm xác định chính xác hàm lượng sắt tổng số trong các mẫu đất, đá và quặng chì kẽm, phục vụ đắc lực cho công tác nghiên cứu địa chất, thăm dò, khai thác và chế biến khoáng sản.

Phạm vi áp dụng và đối tượng điều chỉnh

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các phòng thử nghiệm hóa học, các tổ chức đánh giá sự phù hợp, các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực khai thác, chế biến khoáng sản, và các cơ quan quản lý nhà nước về tài nguyên, môi trường. Đối tượng điều chỉnh trực tiếp là quy trình phân tích mẫu đất, đá, quặng chì kẽm để xác định hàm lượng sắt tổng số bằng phương pháp quang phổ hấp thụ phân tử.

Hệ thống cấu trúc của bộ tiêu chuẩn TCVN 13596

Bộ tiêu chuẩn TCVN 13596 về Đất đá quặng chì kẽm được xây dựng một cách đồng bộ và toàn diện, bao gồm các phần sau:

• Phần 1: Xác định hàm lượng silic dioxit bằng phương pháp trọng lượng.
• Phần 2: Xác định hàm lượng chì, kẽm bằng phương pháp chuẩn độ.
• Phần 3: Xác định hàm lượng bạc, bismuth, cadimi, chì, kẽm bằng phương pháp quang phổ hấp thụ nguyên tử ngọn lửa.
• Phần 4: Xác định hàm lượng lưu huỳnh bằng phương pháp trọng lượng.
• Phần 5: Xác định hàm lượng sắt tổng số bằng phương pháp quang phổ hấp thụ phân tử (đây là nội dung trọng tâm của tiêu chuẩn này).
• Phần 6: Xác định hàm lượng asen bằng phương pháp quang phổ hấp thụ nguyên tử ngọn lửa.

Nội dung kỹ thuật cốt lõi của TCVN 13596-5:2022

Tiêu chuẩn quy định chi tiết các yêu cầu kỹ thuật và quy trình thực nghiệm để xác định hàm lượng sắt tổng số, bao gồm:

• Nguyên lý của phương pháp: Sử dụng phương pháp quang phổ hấp thụ phân tử (UV-Vis) dựa trên việc đo độ hấp thụ ánh sáng của phức chất màu giữa sắt và thuốc thử đặc trưng trong điều kiện môi trường pH thích hợp. Độ hấp thụ quang năng tỷ lệ thuận với nồng độ sắt có trong dung dịch mẫu phân tích.
• Thiết bị và dụng cụ: Quy định các yêu cầu nghiêm ngặt về máy quang phổ hấp thụ phân tử, các loại tủ sấy, lò nung, cân phân tích có độ chính xác cao và các dụng cụ thủy tinh chuyên dụng trong phòng thí nghiệm.
• Hóa chất và thuốc thử: Yêu cầu sử dụng các hóa chất tinh khiết phân tích (TKPT) và nước cất hoặc nước có độ tinh khiết tương đương để pha chế các dung dịch tiêu chuẩn, dung dịch đệm và dung dịch tạo phức.
• Quy trình phân tích: Hướng dẫn chi tiết từ bước chuẩn bị mẫu thử, phân hủy mẫu bằng các hỗn hợp axit mạnh hoặc bằng phương pháp nóng chảy, khử sắt về dạng hóa trị phù hợp, tạo phức màu, đo độ hấp thụ quang và xây dựng đường chuẩn để tính toán kết quả cuối cùng.
• Tính toán kết quả và độ chụm: Đưa ra công thức tính toán hàm lượng sắt tổng số dưới dạng phần trăm khối lượng, đồng thời quy định giới hạn sai số cho phép giữa các lần xác định song song để đảm bảo độ tin cậy của kết quả phân tích.

Hiệu lực thi hành

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13596-5:2022 có hiệu lực áp dụng kể từ ngày ban hành theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền về tiêu chuẩn đo lường chất lượng. Việc áp dụng tiêu chuẩn này giúp thống nhất phương pháp thử nghiệm trên phạm vi cả nước, nâng cao độ chính xác và tính khách quan của các kết quả phân tích hàm lượng sắt trong quặng chì kẽm tại Việt Nam.