Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13129:2020 (hoàn toàn tương đương với ASTM D 3487-16) về Dầu cách điện gốc khoáng sử dụng trong thiết bị điện - Yêu cầu kỹ thuật được công bố bởi Bộ Khoa học và Công nghệ, đưa ra các quy định kỹ thuật và phương pháp thử nghiệm đối với dầu cách điện gốc khoáng mới được tinh luyện từ dầu mỏ dùng cho các thiết bị điện.

Phạm vi áp dụng và đối tượng điều chỉnh

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân sản xuất, nhập khẩu, kinh doanh và sử dụng dầu cách điện gốc khoáng tại Việt Nam. Phạm vi điều chỉnh cụ thể bao gồm:

• Áp dụng cho dầu cách điện gốc khoáng mới được tinh luyện có nguồn gốc từ dầu mỏ, được sử dụng làm chất truyền nhiệt và chất cách điện trong các máy biến áp lực, máy biến áp phân phối, cáp điện, thiết bị đóng cắt và các thiết bị điện khác.
• Tiêu chuẩn này chỉ áp dụng cho dầu mới nhận, chưa qua sử dụng và chưa được nạp vào thiết bị điện.
• Không áp dụng cho các loại dầu đã qua sử dụng, dầu tái chế hoặc các loại dầu cách điện không có nguồn gốc từ khoáng vật (như dầu thực vật, dầu tổng hợp).

Nội dung cốt lõi của các điều khoản đầu (Từ Điều 1 đến Điều 4)

1. Phạm vi áp dụng (Điều 1)

• Xác định rõ giới hạn áp dụng của tiêu chuẩn đối với dầu cách điện gốc khoáng mới tinh luyện.
• Nêu rõ mục đích sử dụng chính của dầu là làm môi trường cách điện và truyền nhiệt trong các thiết bị điện cao áp và trung áp.
• Khuyến cáo người sử dụng về việc kiểm tra tính tương thích của dầu với các vật liệu cấu thành thiết bị điện trước khi đưa vào vận hành.

2. Tài liệu viện dẫn (Điều 2)

• Hệ thống hóa các tiêu chuẩn quốc tế (chủ yếu là tiêu chuẩn ASTM) và tiêu chuẩn quốc gia liên quan làm căn cứ để xác định các chỉ tiêu kỹ thuật.
• Các tài liệu viện dẫn bao gồm các phương pháp thử nghiệm tiêu chuẩn về điểm chớp cháy, độ nhớt động học, điện áp đánh thủng, trị số axit, hàm lượng nước, độ tổn hao điện môi (tan delta) và hàm lượng chất ức chế oxy hóa.

3. Thuật ngữ và định nghĩa (Điều 3)

• Định nghĩa rõ ràng về dầu cách điện gốc khoáng là sản phẩm thu được từ quá trình chưng cất và tinh luyện dầu mỏ, có bổ sung hoặc không bổ sung chất phụ gia ức chế oxy hóa.
• Định nghĩa về chất ức chế oxy hóa (như 2,6-ditertiary-butyl para-cresol - DBPC hoặc 2,6-ditertiary-butyl phenol) được thêm vào để kéo dài tuổi thọ của dầu trong điều kiện vận hành nhiệt độ cao và tiếp xúc với oxy.

4. Phân loại dầu cách điện (Điều 4)

Tiêu chuẩn phân chia dầu cách điện gốc khoáng thành hai loại chính dựa trên hàm lượng chất ức chế oxy hóa và yêu cầu vận hành của thiết bị:

• Loại I (Type I): Là loại dầu được sử dụng trong các thiết bị điện yêu cầu khả năng chống oxy hóa ở mức độ thông thường. Hàm lượng chất ức chế oxy hóa tối đa cho phép trong Loại I là 0,08% theo khối lượng.
• Loại II (Type II): Là loại dầu được sử dụng trong các thiết bị điện yêu cầu khả năng chống oxy hóa cao, vận hành trong điều kiện khắc nghiệt hoặc tải trọng lớn. Hàm lượng chất ức chế oxy hóa tối đa cho phép trong Loại II là 0,3% theo khối lượng.

Hiệu lực thi hành

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13129:2020 có hiệu lực kể từ ngày được công bố bởi cơ quan có thẩm quyền. Việc áp dụng tiêu chuẩn này giúp đảm bảo chất lượng dầu cách điện lưu thông trên thị trường, nâng cao độ an toàn và tuổi thọ vận hành cho hệ thống lưới điện quốc gia.