Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12732:2019 (ISO 20872:2018) về Giầy dép - Phương pháp thử đế ngoài - Độ bền xé quy định phương pháp xác định độ bền xé của đế ngoài giầy dép, không phân biệt loại vật liệu chế tạo, nhằm đánh giá chất lượng và độ bền cơ học của sản phẩm trong quá trình sử dụng.

Phạm vi và đối tượng áp dụng: Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực sản xuất, gia công, kiểm định chất lượng giầy dép, các phòng thử nghiệm và các cơ quan quản lý nhà nước có liên quan tại Việt Nam.

Nguyên tắc thử nghiệm:

• Phương pháp dựa trên việc tác dụng lực kéo lên một mẫu thử có hình dạng quy định (thường là mẫu thử dạng quần) được cắt ra từ đế ngoài giầy dép hoặc từ tấm vật liệu chế tạo đế ngoài.
• Mẫu thử được kéo căng bằng máy thử kéo với tốc độ không đổi cho đến khi bị xé rách hoàn toàn. Lực xé lớn nhất ghi nhận được trong quá trình thử nghiệm sẽ được sử dụng để tính toán độ bền xé của vật liệu.

Thiết bị và dụng cụ thử nghiệm:

• Máy thử kéo: Phải phù hợp với các yêu cầu kỹ thuật tiêu chuẩn, có khả năng đo lực kéo chính xác và duy trì tốc độ kéo không đổi theo quy định (thường là 100 mm/phút).
• Dao cắt mẫu: Được thiết kế đặc biệt để cắt mẫu thử đạt kích thước và hình dạng chuẩn xác (mẫu thử dạng quần) mà không làm hư hại mép cắt.
• Dụng cụ đo chiều dày: Có khả năng đo chính xác chiều dày của mẫu thử tại khu vực thử nghiệm với độ chính xác tối thiểu đến 0,01 mm.

Chuẩn bị và điều hòa mẫu thử:

• Mẫu thử phải được cắt trực tiếp từ phần phẳng của đế ngoài giầy dép thành phẩm hoặc từ tấm vật liệu mẫu.
• Số lượng mẫu thử tối thiểu phải đạt yêu cầu theo quy định (thông thường ít nhất là 3 mẫu thử cho mỗi hướng thử nghiệm nếu vật liệu có tính hướng).
• Trước khi tiến hành thử nghiệm, các mẫu thử phải được điều hòa trong môi trường tiêu chuẩn về nhiệt độ và độ ẩm theo quy định của TCVN 10071 (ISO 18454) trong một khoảng thời gian tối thiểu để đảm bảo tính đồng nhất và độ chính xác của kết quả đo.

Quy trình tiến hành thử nghiệm:

• Bước 1: Đo chiều dày của mẫu thử tại vị trí dự kiến sẽ bị xé rách bằng dụng cụ đo chuyên dụng và ghi lại giá trị.
• Bước 2: Kẹp chặt hai nhánh của mẫu thử dạng quần vào hai má kẹp của máy thử kéo, đảm bảo mẫu thử được căn chỉnh thẳng hàng, không bị lệch hoặc bị xoắn.
• Bước 3: Khởi động máy thử kéo với tốc độ quy định và tiến hành kéo cho đến khi mẫu thử bị xé rách hoàn toàn.
• Bước 4: Ghi lại lực xé lớn nhất xuất hiện trong suốt quá trình thử nghiệm.

Tính toán và biểu thị kết quả:

• Độ bền xé của mẫu thử được tính bằng thương số giữa lực xé lớn nhất (tính bằng Newton) và chiều dày trung bình của mẫu thử (tính bằng milimét).
• Đơn vị đo của độ bền xé được biểu thị cụ thể bằng Newton trên milimét (N/mm).
• Kết quả cuối cùng được lấy là giá trị trung bình cộng của các mẫu thử đã tiến hành đạt yêu cầu.

Báo cáo thử nghiệm:

• Báo cáo thử nghiệm phải thể hiện đầy đủ các thông tin cốt lõi bao gồm: Viện dẫn tiêu chuẩn TCVN 12732:2019; Mô tả chi tiết về mẫu thử (loại vật liệu, nguồn gốc, ký hiệu); Kết quả độ bền xé trung bình; Mọi hiện tượng bất thường hoặc sai lệch so với quy trình tiêu chuẩn; Ngày thực hiện thử nghiệm.

Hiệu lực thi hành: Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12732:2019 (ISO 20872:2018) có hiệu lực kể từ ngày được công bố bởi cơ quan có thẩm quyền, thay thế hoặc bổ sung cho các quy định thử nghiệm độ bền xé trước đó đối với sản phẩm đế ngoài giầy dép tại Việt Nam.