Giới thiệu chung về Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10163:2013

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10163:2013 quy định các yêu cầu kỹ thuật và phương pháp thử đối với thuốc bảo vệ thực vật chứa hoạt chất phenthoate. Đây là văn bản kỹ thuật quan trọng làm cơ sở pháp lý và chuyên môn để các cơ quan chức năng, doanh nghiệp sản xuất, nhập khẩu và kinh doanh tiến hành đánh giá, kiểm soát chất lượng sản phẩm thuốc bảo vệ thực vật chứa hoạt chất này tại thị trường Việt Nam.

Phạm vi áp dụng (Điều 1)

Tiêu chuẩn này quy định các chỉ tiêu chất lượng, yêu cầu kỹ thuật và phương pháp thử tương ứng cho hai nhóm sản phẩm chính bao gồm:

• Phenthoate kỹ thuật (phenthoate technical) - hoạt chất dạng thô dùng làm nguyên liệu để sản xuất thuốc bảo vệ thực vật.
• Thuốc bảo vệ thực vật thành phẩm dạng nhũ dầu (EC) có chứa hoạt chất phenthoate làm hoạt chất chính.

Tài liệu viện dẫn (Điều 2)

Để áp dụng tiêu chuẩn này một cách chính xác, cần kết hợp viện dẫn các tài liệu tiêu chuẩn liên quan về phương pháp lấy mẫu và xác định các chỉ tiêu lý hóa của thuốc bảo vệ thực vật, bao gồm:

• Các tiêu chuẩn quốc gia về phương pháp lấy mẫu thuốc bảo vệ thực vật để đảm bảo tính đại diện của mẫu thử.
• Các tiêu chuẩn về xác định độ bền nhũ tương, độ pH, độ axit hoặc độ kiềm tự do của sản phẩm.
• Các quy trình chuẩn của CIPAC (Hội đồng phân tích thuốc bảo vệ thực vật quốc tế) liên quan đến phân tích hoạt chất phenthoate.

Yêu cầu kỹ thuật đối với Phenthoate kỹ thuật (Điều 3)

Phenthoate kỹ thuật phải đáp ứng các tiêu chuẩn nghiêm ngặt về hàm lượng hoạt chất và các giới hạn tạp chất nhằm đảm bảo an toàn trong quá trình sản xuất và hiệu quả sử dụng:

• Hàm lượng hoạt chất: Hàm lượng phenthoate đăng ký không được thấp hơn mức quy định tối thiểu (thông thường từ 92% đến 95% khối lượng tùy theo công bố hợp chuẩn của nhà sản xuất).
• Trạng thái vật lý: Sản phẩm phải có dạng chất lỏng màu vàng đến nâu nhạt, có mùi đặc trưng và không chứa các tạp chất lạ có thể nhìn thấy bằng mắt thường.
• Độ axit hoặc độ kiềm: Giới hạn lượng axit tự do (tính theo H2SO4) hoặc kiềm tự do (tính theo NaOH) ở mức cực thấp để tránh hiện tượng ăn mòn bao bì chứa và hạn chế sự phân hủy của hoạt chất trong quá trình lưu kho.

Yêu cầu kỹ thuật đối với thuốc thành phẩm dạng nhũ dầu - EC (Điều 4)

Đối với dạng thuốc bảo vệ thực vật thành phẩm dạng nhũ dầu (EC) chứa phenthoate, tiêu chuẩn quy định các chỉ tiêu lý hóa bắt buộc sau:

• Hàm lượng hoạt chất phenthoate: Hàm lượng thực tế phân tích được không được sai lệch quá mức cho phép so với hàm lượng danh nghĩa đã đăng ký trên nhãn sản phẩm (sai số cho phép tuân thủ theo quy định hiện hành về quản lý thuốc bảo vệ thực vật của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn).
• Trạng thái cảm quan: Thuốc phải là chất lỏng đồng nhất, không bị phân lớp, không bị lắng cặn trong điều kiện bảo quản bình thường.
• Độ bền nhũ tương: Sau khi pha loãng với nước tiêu chuẩn ở các tỷ lệ quy định, nhũ tương hình thành phải bền vững, không bị tách dầu, tách kem hoặc lắng cặn vượt quá giới hạn cho phép trong khoảng thời gian quy định (thường là sau 2 giờ và 24 giờ).
• Độ bền bảo quản ở nhiệt độ thấp (phép thử lạnh): Sau khi giữ ở nhiệt độ 0 độ C trong thời gian quy định, thể tích chất rắn hoặc chất lỏng tách ra không được vượt quá mức giới hạn tối đa cho phép.
• Độ bền bảo quản ở nhiệt độ cao (phép thử nhiệt): Sau khi bảo quản ở nhiệt độ 54 độ C trong vòng 14 ngày, hàm lượng hoạt chất phenthoate không được giảm quá tỷ lệ phần trăm quy định so với trước khi thử nghiệm, đồng thời các tính chất vật lý của thuốc vẫn phải đạt yêu cầu kỹ thuật ban đầu.

Phương pháp thử và xác định các chỉ tiêu chất lượng

Tiêu chuẩn hướng dẫn chi tiết các bước tiến hành thử nghiệm để kiểm tra các chỉ tiêu kỹ thuật nêu trên:

• Phương pháp xác định hàm lượng phenthoate: Sử dụng phương pháp sắc ký khí (GC) với detector ion hóa ngọn lửa (FID) hoặc phương pháp sắc ký lỏng hiệu năng cao (HPLC) kết hợp với chất chuẩn nội hoặc chuẩn ngoại để định lượng chính xác hàm lượng hoạt chất có trong mẫu thử.
• Xác định các chỉ tiêu lý hóa: Áp dụng các phương pháp thử tiêu chuẩn quốc gia hoặc phương pháp CIPAC tương ứng để đo độ bền nhũ tương, độ pH, độ bền nhiệt và độ bền lạnh của sản phẩm.

Ý nghĩa thực tiễn của tiêu chuẩn

TCVN 10163:2013 đóng vai trò là công cụ kỹ thuật đắc lực giúp:

• Nhà sản xuất kiểm soát chặt chẽ chất lượng đầu vào của nguyên liệu và chất lượng đầu ra của thành phẩm trước khi đưa ra thị trường.
• Cơ quan quản lý nhà nước thực hiện công tác thanh tra, kiểm tra chất lượng thuốc bảo vệ thực vật lưu thông trên thị trường, kịp thời phát hiện và xử lý các sản phẩm kém chất lượng, hàng giả, hàng nhái.
• Người nông dân và đơn vị dịch vụ nông nghiệp lựa chọn được sản phẩm đạt chuẩn, nâng cao hiệu quả phòng trừ dịch hại cho cây trồng và bảo vệ môi trường sinh thái.