Giới thiệu chung về Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10113:2013
Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10113:2013 (hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế ISO 15301:2001) quy định phương pháp xác định hàm lượng chất lắng trong dầu mỡ động vật và thực vật thô bằng phương pháp ly tâm. Đây là văn bản kỹ thuật quan trọng làm cơ sở để đánh giá chất lượng nguyên liệu dầu mỡ thô trong quá trình giao nhận, thương mại và chế biến công nghiệp.
Thuật ngữ và định nghĩa cốt lõi trong tiêu chuẩn
Tiêu chuẩn đưa ra định nghĩa rõ ràng về đối tượng thử nghiệm nhằm đảm bảo tính thống nhất trong quá trình áp dụng:
- Chất lắng trong dầu hoặc mỡ thô: Được xác định là phần chất không tan trong dầu hoặc mỡ thô, có khả năng tách riêng biệt bằng lực ly tâm dưới các điều kiện quy định.
- Xác định thể tích chất lắng: Lượng chất lắng này được tính bằng tổng các thành phần của lớp không trong suốt thu được ở phần đáy của ống đo chuyên dụng sau khi kết thúc quá trình ly tâm.
Nội dung phương pháp ly tâm xác định chất lắng
Phương pháp ly tâm được quy định trong tiêu chuẩn hướng tới việc tối ưu hóa độ chính xác và tính lặp lại của kết quả thử nghiệm:
- Nguyên lý thực hiện: Dựa trên sự khác biệt về tỷ trọng giữa pha lỏng (dầu, mỡ) và các tạp chất không tan. Dưới tác dụng của lực ly tâm cường độ cao, các hạt chất lắng có tỷ trọng lớn hơn sẽ bị đẩy về phía đáy ống đo, tạo thành một lớp phân cách rõ rệt.
- Yêu cầu về thiết bị: Quá trình thử nghiệm đòi hỏi sử dụng máy ly tâm có khả năng kiểm soát tốc độ và lực ly tâm chuẩn xác, kết hợp với các ống đo ly tâm có vạch chia độ rõ ràng để đọc kết quả trực tiếp.
- Giá trị ứng dụng: Kết quả xác định chất lắng giúp các bên liên quan đánh giá mức độ tạp chất của dầu mỡ thô, từ đó đưa ra các quyết định về định giá thương mại cũng như điều chỉnh quy trình công nghệ tinh luyện dầu mỡ một cách phù hợp.
Để sử dụng toàn bộ tiện ích nâng cao của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
DẦU MỠ ĐỘNG VẬT VÀ THỰC VẬT - XÁC ĐỊNH CHẤT LẮNG TRONG DẦU MỠ THÔ - PHƯƠNG PHÁP LY TÂM
Animal and vegetable fats and oils - Determination of sediment in crude fats and oils - Centrifuge method
Lời nói đầu
TCVN 10113:2013 hoàn toàn tương đương với ISO 15301:2001; và bản Đính chính kỹ thuật 1:2007;
TCVN 10113:2013 do Ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc gia TCVN/TC/F2 Dầu mỡ động vật và thực vật biên soạn, Tổng cục tiêu chuẩn Đo lượng Chất lượng thẩm định, Bộ khoa học và Công nghệ công bố.
DẦU MỠ ĐỘNG VẬT VÀ THỰC VẬT - XÁC ĐỊNH CHẤT LẮNG TRONG DẦU MỠ THÔ - PHƯƠNG PHÁP LY TÂM
Animal and vegetable fats and oils - Determination of sediment in crude fats and oils - Centrifuge method
Tiêu chuẩn này quy định phương pháp xác định chất lắng trong dầu hoặc mỡ thô có thể tách được bằng ly tâm.
Phương pháp này có thể áp dụng cho dầu thô và dầu có hàm lượng chất lắng từ 0,1 ml/100 g đến 15 ml/100 g, thu được bằng phương pháp trích ly và/hoặc ép.
Phương pháp này không áp dụng cho chất béo dạng lỏng ở nhiệt độ 20 0C.
Các tài liệu viện dẫn sau rất cần thiết cho việc áp dụng tiêu chuẩn này. Đối với các tài liệu viện dẫn ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản được nêu. Đối với các tài liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất, bao gồm cả các sửa đổi, bổ sung (nếu có).
TCVN 6128: 1996 (ISO 661:1989)1), Dầu mỡ động vật và thực vật - Chuẩn bị mẫu thử.
Trong tiêu chuẩn này sử dụng thuật ngữ và định nghĩa sau:
3.1. Chất lắng (sediment)
Phần chất không tan trong dầu hoặc mỡ thô, có thể tách bằng ly tâm và là tổng các thành phần của lớp không trong thu được ở đáy ống đo sau khi ly tâm.
CHÚ THÍCH Ví dụ chất lắng gồm: phospholipid, tạp chất, bụi bẩn, v.v..., phân tán trong pha nước và có thể xác định được theo tiêu chuẩn này. Các phần tinh thể trắng kết tủa lên trên và bên trong của lớp chất không hòa tan màu tối được xem là phần chất lắng.
Mẫu thử đã đồng hóa được ly tâm theo quy định. Đo thể tích lượng chất được (chất lắng) trong ống ly tâm đã hiệu chuẩn.
Sử dụng thiết bị, dụng cụ phòng thử nghiệm thông thường và cụ thể như sau:
5.1. Ống ly tâm, dung tích 100 ml, hình quả lê hoặc hình nón, được làm từ thủy tinh đã tôi luyện và có nắp đậy (xem Hình 1 và Hình 2).
CHÚ THÍCH: Việc đọc thể tích của lớp lắng không trong, trong ống hình nón khó hơn nhiều trong ống hình quả lê.
5.2. Giá đựng, dùng cho ống ly tâm (5.1), chịu được dầu và mỡ.
5.3. Máy ly tâm, thích hợp cho các ống ly tâm (5.1) đặt trong giá đựng (5.2), có thể kiểm soát tần suất quay sao cho gia tốc quay tại phần hẹp của ống từ 700 lần đến 800 lần gia tốc rơi tự do.
Xem Phụ lục A để tính tần suất quay của máy ly tâm.
Trong phòng không có điều hòa không khí, thì sử dụng máy ly tâm có thể duy trì nhiệt độ từ 20 0C đến 25 0C.
5.4. Cân, có thể cân chính xác đến 0,1 g.
Mẫu gửi đến phòng thử nghiệm phải đúng là mẫu đại diện và không bị hư hỏng hoặc thay đổi trong suốt quá trình bảo quản hoặc vận chuyển.
Việc lấy mẫu không quy định trong tiêu chuẩn này. Nên lấ
Để xem đầy đủ nội dung và sử dụng toàn bộ tiện ích của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
Nếu bạn đã là thành viên, hãy bấm:
- 1Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6126:2007 (ISO 3657 : 2002) về Dầu mỡ động vật và thực vật - Xác định chỉ số xà phòng
- 2Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10110-2:2013 (ISO 10540-2:2003) về Dầu mỡ động vật và thực vật – Xác định hàm lượng phospho – Phần 2: Phương pháp đo phổ hấp thụ nguyên tử dùng lò graphit
- 3Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10111:2013 (ISO 10539:2002) về Dầu mỡ động vật và thực vật – Xác định độ kiềm
- 4Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10112:2013 (ISO 11701:2009) về Dầu mỡ động vật và thực vật – Xác định hàm lượng phospholipid trong lecithin bằng phương pháp sắc ký lỏng hiệu năng cao (HPLC) sử dụng detector tán xạ ánh sáng
- 5Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10114:2013 (ISO 15302:2007) về Dầu mỡ động vật và thực vật – Xác định hàm lượng benzo[a]pyren – Phương pháp sắc ký lỏng hiệu năng cao pha đảo
- 6Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10115:2013 (ISO 13884:2003) về Dầu mỡ động vật và thực vật – Xác định các đồng phân trans đã tách bằng đo phổ hồng ngoại
- 7Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10116-1:2013 (ISO 8292-1:2008) về Dầu mỡ động vật và thực vật – Xác định hàm lượng chất béo dạng rắn bằng phổ cộng hưởng từ hạt nhân tạo xung (NMR) – Phần 1: Phương pháp trực tiếp
- 8Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10116-2:2013 (ISO 8292-2:2008) về Dầu mỡ động vật và thực vật – Xác định hàm lượng chất béo dạng rắn bằng phổ cộng hưởng từ hạt nhân tạo xung (NMR) – Phần 2: Phương pháp gián tiếp
- 1Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6128:1996 (ISO 661:1989) về dầu mỡ động vật và thực vật - chuẩn bị mẫu thử do Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường ban hành
- 2Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6910-1:2001 (ISO 5725-1 : 1994) về Độ chính xác (độ đúng và độ chụm) của phương pháp đo và kết quả đo - Phần 1: Nguyên tắc và định nghĩa chung do Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường ban hành
- 3Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6910-2:2001 (ISO 5725-2 : 1994) về Độ chính xác (độ đúng và độ chụm) của phương pháp đo và kết quả đo - Phần 2: Phương pháp cơ bản xác định độ lặp lại và độ tái lập của phương pháp đo tiêu chuẩn do Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường ban hành
- 4Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2625:2007 (ISO 5555:2001) về Dầu mỡ động vật và thực vật - Lấy mẫu
- 5Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6126:2007 (ISO 3657 : 2002) về Dầu mỡ động vật và thực vật - Xác định chỉ số xà phòng
- 6Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6128:2007 (ISO 661:2003) về Dầu mỡ động vật và thực vật - Chuẩn bị mẫu thử
- 7Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10110-2:2013 (ISO 10540-2:2003) về Dầu mỡ động vật và thực vật – Xác định hàm lượng phospho – Phần 2: Phương pháp đo phổ hấp thụ nguyên tử dùng lò graphit
- 8Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10111:2013 (ISO 10539:2002) về Dầu mỡ động vật và thực vật – Xác định độ kiềm
- 9Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10112:2013 (ISO 11701:2009) về Dầu mỡ động vật và thực vật – Xác định hàm lượng phospholipid trong lecithin bằng phương pháp sắc ký lỏng hiệu năng cao (HPLC) sử dụng detector tán xạ ánh sáng
- 10Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10114:2013 (ISO 15302:2007) về Dầu mỡ động vật và thực vật – Xác định hàm lượng benzo[a]pyren – Phương pháp sắc ký lỏng hiệu năng cao pha đảo
- 11Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10115:2013 (ISO 13884:2003) về Dầu mỡ động vật và thực vật – Xác định các đồng phân trans đã tách bằng đo phổ hồng ngoại
- 12Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10116-1:2013 (ISO 8292-1:2008) về Dầu mỡ động vật và thực vật – Xác định hàm lượng chất béo dạng rắn bằng phổ cộng hưởng từ hạt nhân tạo xung (NMR) – Phần 1: Phương pháp trực tiếp
- 13Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10116-2:2013 (ISO 8292-2:2008) về Dầu mỡ động vật và thực vật – Xác định hàm lượng chất béo dạng rắn bằng phổ cộng hưởng từ hạt nhân tạo xung (NMR) – Phần 2: Phương pháp gián tiếp
Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10113:2013 (ISO 15301:2001) về Dầu mỡ động vật và thực vật – Xác định chất lắng trong dầu mỡ thô – Phương pháp ly tâm
- Số hiệu: TCVN10113:2013
- Loại văn bản: Tiêu chuẩn Việt Nam
- Ngày ban hành: 01/01/2013
- Nơi ban hành: ***
- Người ký: ***
- Ngày công báo: Đang cập nhật
- Số công báo: Đang cập nhật
- Ngày hiệu lực: 13/08/2026
- Tình trạng hiệu lực: Kiểm tra
