Thông báo 389/TB-VPCP năm 2024 truyền đạt ý kiến kết luận của Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long tại cuộc họp về Đề án thí điểm xây dựng cửa khẩu thông minh tại đường chuyên dụng vận chuyển hàng hóa khu vực mốc 1119 - 1120 và đường chuyên dụng vận chuyển hàng hóa khu vực mốc 1088/2 - 1089 thuộc cặp cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị (Việt Nam) - Hữu Nghị Quan (Trung Quốc). Đây là chủ trương quan trọng nhằm thúc đẩy giao thương, hiện đại hóa công tác quản lý biên giới và thắt chặt quan hệ hợp tác kinh tế giữa hai nước.

• Ý nghĩa chiến lược: Việc xây dựng cửa khẩu thông minh tại cặp cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị - Hữu Nghị Quan là bước đi đột phá nhằm cụ thể hóa các tuyên bố chung giữa Việt Nam và Trung Quốc, thúc đẩy kết nối hạ tầng giao thông, tối ưu hóa quy trình thông quan và nâng cao năng lực cạnh tranh thương mại quốc tế.
• Mục tiêu cốt lõi: Giải quyết triệt để tình trạng ùn tắc hàng hóa tại khu vực biên giới, giảm chi phí logistics cho doanh nghiệp, tăng cường tính minh bạch và hiệu quả trong quản lý nhà nước đối với hoạt động xuất nhập khẩu.

• Bảo đảm chủ quyền và an ninh quốc gia: Quá trình thí điểm phải đặt yếu tố quốc phòng, an ninh, chủ quyền biên giới quốc gia lên hàng đầu. Mọi hoạt động xây dựng, vận hành phải tuân thủ nghiêm ngặt pháp luật Việt Nam và các điều ước quốc tế liên quan.
• Tính tương thích và đồng bộ: Hạ tầng công nghệ thông tin, trang thiết bị kỹ thuật và quy trình kiểm soát tại cửa khẩu thông minh phía Việt Nam phải bảo đảm tính kết nối, tương thích cao với hệ thống phía Trung Quốc để tối ưu hóa hiệu quả vận hành.
• Phân kỳ đầu tư hợp lý: Cần xác định rõ lộ trình triển khai, phân kỳ đầu tư phù hợp với khả năng cân đối nguồn vốn, tránh lãng phí và bảo đảm tính khả thi cao của Đề án.

• Ủy ban nhân dân tỉnh Lạng Sơn: Chủ trì, phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành liên quan để tiếp thu ý kiến, hoàn thiện Đề án thí điểm; chủ động trao đổi, hội đàm với phía Quảng Tây (Trung Quốc) để thống nhất các nội dung hợp tác kỹ thuật, phương thức giao nhận hàng hóa và quy trình vận hành chung.
• Bộ Quốc phòng: Phối hợp với tỉnh Lạng Sơn xác định ranh giới, phạm vi khu vực thí điểm; xây dựng phương án bảo đảm an ninh trật tự, kiểm soát người và phương tiện ra vào khu vực cửa khẩu thông minh, bảo đảm không ảnh hưởng đến nhiệm vụ quốc phòng.
• Bộ Tài chính (Tổng cục Hải quan): Chủ trì nghiên cứu, đề xuất các giải pháp về thủ tục hải quan thông minh, ứng dụng công nghệ hiện đại trong kiểm tra, giám sát hải quan đối với hàng hóa xuất nhập khẩu qua khu vực thí điểm.
• Bộ Ngoại giao: Hỗ trợ tỉnh Lạng Sơn trong công tác đối ngoại, hướng dẫn thực hiện các thủ tục ngoại giao cần thiết để ký kết các thỏa thuận hợp tác với phía Trung Quốc liên quan đến cửa khẩu thông minh.
• Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Tài chính: Tham mưu về nguồn vốn đầu tư, cơ chế tài chính đặc thù (nếu có) để hỗ trợ tỉnh Lạng Sơn triển khai dự án đúng tiến độ.

• Ủy ban nhân dân tỉnh Lạng Sơn khẩn trương hoàn thiện hồ sơ Đề án, trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định theo đúng quy định pháp luật.
• Các bộ, cơ quan ngang bộ theo chức năng, nhiệm vụ được giao có trách nhiệm chủ động phối hợp, hỗ trợ tối đa cho tỉnh Lạng Sơn trong quá trình hoàn thiện và triển khai Đề án, kịp thời báo cáo Thủ tướng Chính phủ những vấn đề vượt thẩm quyền.