Trong phiên họp chuyên đề về xây dựng pháp luật tháng 3 năm 2023, Chính phủ đã đưa ra quyết định quan trọng liên quan đến diện mạo của hệ thống quản lý dân cư tại Việt Nam. Theo đó, dự án Luật Căn cước công dân sửa đổi đã được thống nhất với nhiều điểm mới mang tính đột phá, đặc biệt là việc thay đổi tên gọi của đạo luật này.

Thống nhất đổi tên thành Luật Căn cước

Tại Nghị quyết 46/NQ-CP, Chính phủ đã chính thức thống nhất đổi tên Luật Căn cước công dân 2014 thành Luật Căn cước 2023. Việc đổi tên này không chỉ đơn thuần là thay đổi ngôn từ mà còn phản ánh sự thay đổi về tư duy quản lý, mở rộng đối tượng và phạm vi điều chỉnh để phù hợp với thực tiễn phát triển của xã hội số.

Sự cần thiết của việc xây dựng luật mới nhằm quán triệt và thể chế hóa chủ trương của Đảng, đồng thời khắc phục những tồn tại, hạn chế sau nhiều năm thi hành luật cũ. Mục tiêu cốt lõi là đơn giản hóa thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi tối đa cho người dân trong các giao dịch dân sự và hành chính.

Những điểm mới đáng chú ý trong quản lý căn cước

Bên cạnh việc đổi tên, Chính phủ cũng thống nhất nhiều nội dung quan trọng khác sẽ được quy định chi tiết trong Luật Căn cước 2023:

• Cấp căn cước cho người dưới 14 tuổi: Đây là một bước tiến mới nhằm đảm bảo quyền lợi và tạo thuận lợi cho trẻ em trong việc thực hiện các thủ tục liên quan đến y tế, giáo dục và đi lại.
• Tích hợp thông tin đa dạng: Thẻ căn cước mới sẽ tích hợp nhiều loại giấy tờ khác nhau, giúp người dân giảm bớt gánh nặng phải mang theo nhiều loại thẻ khi giao dịch.
• Kết nối dữ liệu quốc gia: Thống nhất giao Chính phủ quy định chi tiết về việc thu thập, cập nhật, kết nối và chia sẻ thông tin trong Cơ sở dữ liệu căn cước, đảm bảo tính đồng bộ và bảo mật cao.

"Việc xây dựng Luật Căn cước nhằm tạo điều kiện thuận lợi để phục vụ đời sống, phát triển kinh tế, xã hội, thúc đẩy chuyển đổi số quốc gia, xây dựng Chính phủ số, xã hội số."

Bảo đảm bí mật đời tư và quyền con người

Một trong những nguyên tắc quan trọng được Chính phủ nhấn mạnh là việc rà soát các điều ước quốc tế để có quy định phù hợp với điều kiện Việt Nam. Quá trình triển khai phải đảm bảo bí mật đời tư, bí mật cá nhân theo đúng tinh thần của Hiến pháp 2013.

Các nội dung có tính ổn định cao sẽ được quy định trực tiếp trong luật, trong khi những nội dung mới, còn biến động sẽ giao Chính phủ quy định chi tiết để đảm bảo tính linh hoạt trong điều hành và kịp thời điều chỉnh cho phù hợp với thực tiễn công nghệ đang thay đổi từng ngày.

Việc ban hành Luật Căn cước 2023 thay thế cho Luật Căn cước công dân 2014 được kỳ vọng sẽ là đòn bẩy quan trọng để Việt Nam hoàn thiện hệ thống định danh điện tử, phục vụ đắc lực cho công cuộc hiện đại hóa đất nước.