Công văn 943/GSQL-TH do Cục Giám sát quản lý về Hải quan ban hành năm 2016 nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình kiểm tra, áp dụng Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) các mẫu E, AANZ và KV. Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng giúp các cục hải quan tỉnh, thành phố thống nhất thực hiện, tránh gây ách tắc cho hàng hóa xuất nhập khẩu của doanh nghiệp.

1. Hướng dẫn xử lý vướng mắc đối với C/O mẫu E (Hiệp định FTA ASEAN - Trung Quốc)

Đối với C/O mẫu E, công văn tập trung làm rõ các quy định liên quan đến hóa đơn thương mại do bên thứ ba phát hành và các sai sót nhỏ trên chứng từ:

• Hóa đơn thương mại do bên thứ ba phát hành: Trường hợp hóa đơn thương mại được phát hành bởi một công ty có trụ sở tại một nước thứ ba (không phải là thành viên của ACFTA) hoặc bởi một công ty có trụ sở tại nước thành viên xuất khẩu nhưng không phải là nhà xuất khẩu thực tế, C/O mẫu E vẫn được chấp nhận. Điều kiện đi kèm là thông tin về hóa đơn bên thứ ba phải được khai báo đầy đủ tại Ô số 10 và tích chọn vào Ô số 13 (Third Party Invoicing).
• Sự phù hợp về tên nhà xuất khẩu: Tên của nhà xuất khẩu ghi tại Ô số 1 của C/O mẫu E phải trùng khớp với tên nhà xuất khẩu trên hóa đơn thương mại, ngoại trừ các trường hợp áp dụng hóa đơn bên thứ ba theo đúng quy định.
• Xử lý các khác biệt nhỏ (Minor discrepancies): Các lỗi chính tả, lỗi đánh máy hoặc sự khác biệt nhỏ không làm ảnh hưởng đến tính xác thực của xuất xứ hàng hóa thì không làm mất đi hiệu lực của C/O mẫu E. Cơ quan hải quan địa phương được hướng dẫn xem xét chấp nhận các trường hợp này để tạo thuận lợi cho doanh nghiệp.

2. Hướng dẫn xử lý vướng mắc đối với C/O mẫu AANZ (Hiệp định FTA ASEAN - Úc - New Zealand)

Đối với C/O mẫu AANZ, văn bản hướng dẫn chi tiết về cách kiểm tra tiêu chí xuất xứ và tính hợp lệ của chữ ký, con dấu:

• Tiêu chí xuất xứ trên C/O: Việc thể hiện tiêu chí xuất xứ tại Ô số 8 của C/O mẫu AANZ phải tuân thủ nghiêm ngặt quy định của Hiệp định. Các trường hợp ghi sai lệch hoặc không rõ ràng về tiêu chí xuất xứ cần được đối chiếu kỹ lưỡng với quy tắc cụ thể mặt hàng (PSR) để xác định tính hợp lệ.
• Kiểm tra mẫu chữ ký và con dấu: Cơ quan hải quan thực hiện đối chiếu chữ ký của người có thẩm quyền và con dấu của cơ quan cấp C/O mẫu AANZ với mẫu chữ ký, con dấu đã được cơ quan thẩm quyền của nước xuất khẩu đăng ký và cập nhật trên hệ thống dữ liệu hải quan.

3. Hướng dẫn xử lý vướng mắc đối với C/O mẫu KV (Hiệp định FTA Việt Nam - Hàn Quốc)

Đối với C/O mẫu KV, Cục Giám sát quản lý về Hải quan đưa ra hướng dẫn cụ thể về việc thể hiện trị giá FOB trên chứng từ:

• Quy định về trị giá FOB trên C/O mẫu KV: Trị giá FOB chỉ bắt buộc phải khai báo trên C/O mẫu KV trong trường hợp hàng hóa áp dụng tiêu chí Hàm lượng giá trị khu vực (RVC). Đối với các tiêu chí xuất xứ khác (như CC, CTH, CTSH, WO...), việc không khai báo trị giá FOB trên C/O không làm ảnh hưởng đến tính hợp lệ của chứng từ này.
• Sự thống nhất về thông tin hàng hóa: Đảm bảo các thông tin về số lượng, trọng lượng, mô tả hàng hóa trên C/O mẫu KV phải phù hợp và nhất quán với các chứng từ khác thuộc hồ sơ hải quan như hóa đơn thương mại, vận đơn và tờ khai hải quan.

4. Nguyên tắc chung trong công tác kiểm tra và xác minh xuất xứ

Bên cạnh các hướng dẫn cụ thể cho từng mẫu C/O, Công văn 943/GSQL-TH cũng nhấn mạnh một số nguyên tắc chung trong quản lý hải quan:

• Tạo thuận lợi thương mại tối đa: Yêu cầu các Chi cục Hải quan không tự ý bác bỏ C/O đối với các lỗi khác biệt nhỏ không ảnh hưởng đến bản chất xuất xứ của hàng hóa nhập khẩu.
• Thực hiện thủ tục xác minh (Verification): Trong trường hợp có nghi ngờ hợp lý về tính xác thực của C/O hoặc xuất xứ của hàng hóa, cơ quan hải quan tiến hành gửi thư xác minh lên cơ quan cấp C/O của nước xuất khẩu theo đúng quy trình quy định. Trong thời gian chờ kết quả xác minh, hàng hóa vẫn được thông quan theo mức thuế suất thông thường hoặc áp dụng bảo lãnh thuế theo quy định pháp luật.