Công văn 6407/TCHQ-TXNK năm 2020 do Tổng cục Hải quan ban hành là văn bản hướng dẫn quan trọng nhằm thống nhất thực hiện các quy định về hồ sơ, trình tự và thủ tục khoanh nợ tiền thuế, xóa nợ tiền phạt chậm nộp, tiền chậm nộp theo Nghị quyết số 94/2019/QH14 của Quốc hội và Thông tư số 69/2020/TT-BTC của Bộ Tài chính. Văn bản này đóng vai trò tháo gỡ khó khăn cho người nộp thuế và chuẩn hóa quy trình xử lý nợ trong toàn ngành Hải quan.

• Người nộp thuế là cá nhân đã chết, bị Tòa án tuyên bố là đã chết, mất tích hoặc mất năng lực hành vi dân sự.
• Người nộp thuế có quyết định giải thể gửi cơ quan đăng ký kinh doanh, cơ quan thuế nhưng chưa hoàn thành thủ tục giải thể.
• Người nộp thuế đã nộp đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản hoặc bị Tòa án mở thủ tục phá sản theo quy định của pháp luật.
• Người nộp thuế không còn hoạt động sản xuất, kinh doanh tại địa chỉ đã đăng ký với cơ quan đăng ký kinh doanh và cơ quan hải quan đã thực hiện các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế.

Công văn hướng dẫn chi tiết các loại giấy tờ, tài liệu cần thiết đối với từng nhóm đối tượng cụ thể để đảm bảo tính pháp lý chặt chẽ:

• Đối với cá nhân đã chết, mất tích, mất năng lực hành vi dân sự: Cần có Giấy chứng tử, quyết định của Tòa án tuyên bố một người đã chết, mất tích hoặc mất năng lực hành vi dân sự (bản chính hoặc bản sao có chứng thực).
• Đối với doanh nghiệp giải thể, phá sản: Quyết định giải thể doanh nghiệp, thông báo của cơ quan đăng ký kinh doanh về việc doanh nghiệp đang làm thủ tục giải thể; hoặc quyết định mở thủ tục phá sản của Tòa án.
• Đối với người nộp thuế ngừng hoạt động kinh doanh: Biên bản xác minh thực địa của cơ quan Hải quan phối hợp với Ủy ban nhân dân cấp xã/phường hoặc công an địa phương; văn bản xác nhận của cơ quan đăng ký kinh doanh về việc người nộp thuế không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký.

Quy trình xử lý nợ được thực hiện qua các bước chặt chẽ từ cấp Chi cục đến Cục Hải quan địa phương và Tổng cục Hải quan:

• Bước 1: Thu thập, phân loại và lập hồ sơ: Chi cục Hải quan nơi phát sinh nợ thuế có trách nhiệm rà soát, phân loại nợ, thu thập đầy đủ hồ sơ theo hướng dẫn đối với từng trường hợp cụ thể.
• Bước 2: Phối hợp xác minh thông tin: Cơ quan Hải quan chủ động phối hợp với cơ quan Thuế, cơ quan Đăng ký kinh doanh, chính quyền địa phương và các cơ quan liên quan để xác minh tình trạng hoạt động, thông tin về tài sản của người nộp thuế.
• Bước 3: Thẩm định hồ sơ: Cục Hải quan tỉnh, thành phố thành lập Hội đồng thẩm định hoặc giao bộ phận chuyên môn thẩm định tính hợp pháp, đầy đủ của hồ sơ xử lý nợ.
• Bước 4: Ban hành quyết định hoặc trình cấp có thẩm quyền: Đối với hồ sơ khoanh nợ, Cục trưởng Cục Hải quan ban hành quyết định. Đối với hồ sơ xóa nợ tiền phạt chậm nộp, tiền chậm nộp, Cục Hải quan lập tờ trình báo cáo Tổng cục Hải quan hoặc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định theo thẩm quyền phân cấp.

Để đảm bảo việc xử lý nợ đúng đối tượng, đúng quy định pháp luật và tránh thất thoát ngân sách nhà nước, Tổng cục Hải quan yêu cầu:

• Cục Hải quan các tỉnh, thành phố: Chỉ đạo sát sao các Chi cục trực thuộc tập trung rà soát, không bỏ sót đối tượng; chịu trách nhiệm toàn diện về tính chính xác của thông tin, số liệu và hồ sơ đề nghị xử lý nợ.
• Cục Kiểm tra sau thông quan và Cục Điều tra chống buôn lậu: Phối hợp cung cấp thông tin liên quan đến các doanh nghiệp đang trong quá trình thanh tra, kiểm tra hoặc điều tra để đảm bảo không xử lý nợ sai quy định cho các đối tượng đang có tranh chấp, vi phạm pháp luật chưa được giải quyết.
• Công tác báo cáo, giám sát: Định kỳ tổng hợp kết quả thực hiện xử lý nợ báo cáo về Tổng cục Hải quan để tổng hợp báo cáo Bộ Tài chính và Chính phủ theo quy định của Nghị quyết 94/2019/QH14.