Tóm tắt Công văn 4092/TXNK-TGHQ năm 2019 về vướng mắc trị giá hải quan

Công văn 4092/TXNK-TGHQ do Cục Thuế xuất nhập khẩu ban hành nhằm giải đáp các vướng mắc và hướng dẫn nghiệp vụ cho Cục Hải quan các tỉnh, thành phố trong quá trình kiểm tra, tham vấn và xác định trị giá hải quan đối với hàng hóa xuất nhập khẩu. Văn bản hướng tới việc thống nhất áp dụng quy định pháp luật, đảm bảo tính minh bạch và tạo thuận lợi cho hoạt động thương mại.

1. Nguyên tắc kiểm tra và tôn trọng trị giá khai báo

Cục Thuế xuất nhập khẩu yêu cầu các đơn vị hải quan địa phương thực hiện nghiêm túc các nguyên tắc kiểm tra trị giá hải quan theo quy định pháp luật hiện hành:

• Tôn trọng quyền tự khai tự chịu trách nhiệm: Cơ quan hải quan phải tôn trọng trị giá khai báo của doanh nghiệp nếu trị giá đó được xác định theo đúng các phương pháp quy định và phản ánh thực tế giao dịch khách quan.
• Căn cứ bác bỏ trị giá khai báo: Chỉ được bác bỏ trị giá khai báo khi có đầy đủ cơ sở, chứng cứ chứng minh doanh nghiệp kê khai không trung thực, không chính xác hoặc không đủ điều kiện áp dụng phương pháp trị giá giao dịch. Không được bác bỏ trị giá khai báo một cách cảm tính hoặc thiếu chứng cứ thuyết phục.

2. Hướng dẫn công tác tham vấn trị giá hải quan

Công tác tham vấn là khâu quan trọng để làm rõ các nghi vấn về trị giá. Công văn đưa ra các chỉ đạo cụ thể nhằm nâng cao chất lượng tham vấn:

• Chuẩn bị nội dung tham vấn: Công chức hải quan phải nghiên cứu kỹ hồ sơ, xác định rõ các điểm nghi vấn (như mức giá thấp bất thường so với cơ sở dữ liệu, nghi ngờ về mối quan hệ đặc biệt ảnh hưởng đến trị giá giao dịch) để chuẩn bị câu hỏi trọng tâm.
• Ghi nhận biên bản tham vấn: Quá trình tham vấn phải được lập biên bản chi tiết, ghi nhận đầy đủ ý kiến giải trình của doanh nghiệp và các chứng từ, tài liệu chứng minh được cung cấp thêm.
• Thời hạn và thẩm quyền quyết định: Sau khi kết thúc tham vấn, cơ quan hải quan phải nhanh chóng ban hành thông báo kết quả chấp nhận hoặc bác bỏ trị giá khai báo theo đúng thời hạn quy định, tránh kéo dài gây ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.

3. Áp dụng tuần tự các phương pháp xác định trị giá hải quan

Trong trường hợp có đủ cơ sở bác bỏ trị giá khai báo của doanh nghiệp, việc xác định trị giá hải quan thay thế phải tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắc áp dụng tuần tự các phương pháp:

• Thứ tự ưu tiên: Phải áp dụng lần lượt từ phương pháp trị giá giao dịch của hàng hóa nhập khẩu giống hệt, hàng hóa nhập khẩu tương tự, phương pháp trị giá khấu trừ, phương pháp trị giá tính toán, cho đến phương pháp suy luận.
• Sử dụng nguồn dữ liệu tin cậy: Việc xác định trị giá phải dựa trên cơ sở dữ liệu trị giá hải quan toàn quốc, các thông tin giá cả thị trường khách quan đã được kiểm chứng, không sử dụng các nguồn thông tin chưa được xác thực hoặc không có cơ sở pháp lý.

4. Trách nhiệm của cơ quan hải quan địa phương

Để nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về trị giá hải quan, Cục Thuế xuất nhập khẩu nhấn mạnh vai trò chỉ đạo của lãnh đạo các Cục Hải quan địa phương:

• Tăng cường kiểm tra, giám sát: Thường xuyên kiểm tra việc thực hiện nghiệp vụ của công chức dưới quyền, kịp thời chấn chỉnh các trường hợp thực hiện không đúng quy trình hoặc gây khó khăn cho doanh nghiệp.
• Đào tạo nghiệp vụ: Chú trọng nâng cao năng lực chuyên môn cho đội ngũ công chức làm công tác trị giá hải quan để đảm bảo tính thống nhất, chính xác trong việc áp dụng pháp luật thuế và hải quan.