Giới thiệu về Công văn 3778/GSQL-GQ1 năm 2018

Công văn 3778/GSQL-GQ1 do Cục Giám sát quản lý về Hải quan ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng dành cho các Cục Hải quan tỉnh, thành phố. Văn bản này tập trung giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện thủ tục hủy tờ khai hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu, nhằm đảm bảo tính thống nhất trong việc áp dụng pháp luật hải quan trên toàn quốc và tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động của doanh nghiệp.

Các trường hợp được chấp nhận hủy tờ khai hải quan

Dựa trên các quy định pháp luật hiện hành về hải quan, Công văn 3778/GSQL-GQ1 hướng dẫn cụ thể các trường hợp được phép thực hiện hủy tờ khai hải quan bao gồm:

• Tờ khai hải quan quá thời hạn quy định: Áp dụng đối với các tờ khai hải quan đã đăng ký nhưng quá thời hạn 15 ngày kể từ ngày đăng ký mà không có hàng hóa nhập khẩu đến cửa khẩu, hoặc hàng hóa xuất khẩu chưa được đưa vào khu vực giám sát hải quan tại cửa khẩu xuất.
• Tờ khai hải quan đăng ký trùng lặp: Trường hợp người khai hải quan đăng ký nhiều tờ khai cho cùng một lô hàng xuất khẩu hoặc nhập khẩu (trùng các thông tin cốt lõi như số vận đơn, hóa đơn thương mại hoặc danh mục hàng hóa).
• Thay đổi mục đích sử dụng hoặc loại hình xuất nhập khẩu: Khi doanh nghiệp có sự thay đổi về mục đích sử dụng của hàng hóa hoặc thay đổi loại hình tờ khai theo quy định, dẫn đến việc phải khai tờ khai mới để thay thế cho tờ khai cũ đã đăng ký.
• Hàng hóa không xuất khẩu hoặc nhập khẩu thực tế: Lô hàng xuất khẩu đã hoàn thành thủ tục hải quan nhưng doanh nghiệp quyết định không xuất khẩu nữa; hoặc lô hàng nhập khẩu chưa đưa qua khu vực giám sát nhưng đối tác nước ngoài hủy hợp đồng và không giao hàng.

Quy trình và thủ tục thực hiện hủy tờ khai hải quan

Công văn hướng dẫn chi tiết các bước phối hợp chặt chẽ giữa người khai hải quan và cơ quan hải quan để thực hiện việc hủy tờ khai trên hệ thống thông tin điện tử:

• Trách nhiệm của người khai hải quan: Doanh nghiệp phải lập và gửi văn bản đề nghị hủy tờ khai hải quan theo mẫu quy định, trong đó giải trình rõ lý do hủy và đính kèm các chứng từ, tài liệu chứng minh thực tế lô hàng gửi đến Chi cục Hải quan nơi đăng ký tờ khai.
• Trách nhiệm của Chi cục Hải quan nơi đăng ký tờ khai: Công chức hải quan có trách nhiệm kiểm tra trạng thái của tờ khai trên Hệ thống thông tin hải quan điện tử (VNACCS/VCIS), đối chiếu với thực tế hàng hóa (nếu cần thiết) và xác minh các điều kiện hủy tờ khai theo đúng quy định.
• Thời hạn và thẩm quyền giải quyết: Chi cục trưởng Chi cục Hải quan xem xét, quyết định việc hủy tờ khai và chỉ đạo công chức thực hiện thao tác khóa, hủy tờ khai trên hệ thống điện tử trong thời hạn quy định kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ của doanh nghiệp.

Một số lưu ý quan trọng khi xử lý hủy tờ khai

Để ngăn chặn các hành vi lợi dụng việc hủy tờ khai nhằm gian lận thương mại hoặc trốn thuế, Công văn 3778/GSQL-GQ1 nhấn mạnh các điểm lưu ý sau:

• Xác minh thực tế hàng hóa nghiêm ngặt: Đối với các tờ khai xuất khẩu đã đưa hàng vào khu vực giám sát hải quan nhưng sau đó xin hủy, cơ quan hải quan phải phối hợp với lực lượng giám sát tại cảng, kho bãi để xác nhận chính xác hàng hóa thực tế đã được đưa ra khỏi khu vực giám sát hay chưa trước khi phê duyệt quyết định hủy.
• Giải quyết nghĩa vụ thuế phát sinh: Việc hủy tờ khai hải quan không làm thay đổi các nghĩa vụ thuế và xử lý vi phạm (nếu có) phát sinh trước thời điểm hủy. Các thủ tục hoàn thuế, không thu thuế liên quan đến tờ khai bị hủy phải được thực hiện theo đúng trình tự, thủ tục quy định tại Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu.
• Xử lý vi phạm hành chính: Trong quá trình kiểm tra hồ sơ xin hủy tờ khai, nếu phát hiện doanh nghiệp có dấu hiệu cố tình khai khống, khai trùng lặp để trục lợi hoặc có hành vi gian lận khác, cơ quan hải quan sẽ tiến hành lập biên bản và xử lý vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật.