Giới thiệu chung về Công văn 2380/TCHQ-GSQL

Công văn 2380/TCHQ-GSQL được Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn các Cục Hải quan tỉnh, thành phố thực hiện thống nhất các quy định tại Nghị định 102/2020/NĐ-CP về Hệ thống bảo đảm gỗ hợp pháp Việt Nam (VNTLAS). Văn bản này tập trung vào việc kiểm tra, giám sát hải quan đối với gỗ nhập khẩu, xuất khẩu và sự phối hợp giữa cơ quan hải quan với cơ quan kiểm lâm trong việc xác minh nguồn gốc gỗ.

Các nội dung trọng tâm của Công văn 2380/TCHQ-GSQL

- Quy định về kiểm tra hồ sơ lâm sản nhập khẩu

• Cơ quan hải quan thực hiện kiểm tra chặt chẽ hồ sơ nguồn gốc lâm sản nhập khẩu theo quy định tại Điều 7 Nghị định 102/2020/NĐ-CP.
• Đối với gỗ nhập khẩu từ các quốc gia thuộc vùng địa lý không tích cực hoặc thuộc danh mục loài gỗ rủi ro, doanh nghiệp nhập khẩu phải nộp Bản kê khai nguồn gốc gỗ nhập khẩu và các tài liệu chứng minh nguồn gốc hợp pháp của gỗ.
• Kiểm tra tính hợp lệ của giấy phép CITES (đối với các loài gỗ thuộc Phụ lục CITES) hoặc giấy phép FLEGT đi kèm lô hàng để đảm bảo tính pháp lý quốc tế.

- Phân loại doanh nghiệp chế biến và xuất khẩu gỗ

• Hướng dẫn phối hợp với cơ quan kiểm lâm để thực hiện phân loại doanh nghiệp sản xuất, chế biến và xuất khẩu gỗ thành Doanh nghiệp Nhóm I (tuân thủ tốt) và Doanh nghiệp Nhóm II (chưa tuân thủ đầy đủ hoặc có rủi ro).
• Áp dụng các biện pháp ưu tiên về thủ tục hải quan đối với các doanh nghiệp được phân loại thuộc Nhóm I nhằm rút ngắn thời gian thông quan và giảm thiểu chi phí cho doanh nghiệp.
• Tăng cường kiểm tra, giám sát đối với các lô hàng xuất khẩu, nhập khẩu của doanh nghiệp thuộc Nhóm II hoặc các doanh nghiệp chưa được phân loại.

- Thủ tục hải quan và kiểm tra thực tế đối với gỗ xuất khẩu, nhập khẩu

• Công văn yêu cầu công chức hải quan khi kiểm tra thực tế hàng hóa phải đối chiếu kỹ lưỡng giữa thông tin khai báo trên tờ khai hải quan, bản kê lâm sản với thực tế lô hàng về chủng loại gỗ, số lượng, khối lượng và quy cách đóng gói.
• Trường hợp phát hiện có sự nghi ngờ về tính hợp pháp của lô gỗ hoặc có sự sai lệch giữa hồ sơ và thực tế, cơ quan hải quan phải tạm dừng thông quan và phối hợp ngay với cơ quan kiểm lâm sở tại để tiến hành xác minh, xử lý theo quy định pháp luật.

- Cơ chế phối hợp giữa cơ quan Hải quan và cơ quan Kiểm lâm

• Tăng cường chia sẻ thông tin dữ liệu về doanh nghiệp xuất nhập khẩu gỗ, thông tin về các lô hàng gỗ nhập khẩu có độ rủi ro cao giữa Tổng cục Hải quan và Cục Kiểm lâm.
• Thiết lập đường dây nóng và đầu mối phối hợp xử lý nhanh các vướng mắc phát sinh trong quá trình làm thủ tục hải quan đối với mặt hàng gỗ, đảm bảo vừa kiểm soát chặt chẽ nguồn gốc gỗ vừa không gây ách tắc cho hoạt động xuất nhập khẩu hợp pháp của doanh nghiệp.

Ý nghĩa và tác động của văn bản

Công văn 2380/TCHQ-GSQL đóng vai trò quan trọng trong việc cụ thể hóa các quy định của Nghị định 102/2020/NĐ-CP vào thực tiễn hoạt động nghiệp vụ hải quan. Việc triển khai nghiêm túc công văn này giúp ngăn chặn hiệu quả tình trạng gian lận thương mại, nhập khẩu gỗ bất hợp pháp, đồng thời nâng cao uy tín của ngành gỗ Việt Nam trên thị trường quốc tế, đặc biệt là đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe từ các thị trường lớn như EU, Mỹ và Nhật Bản.