Giới thiệu về Công văn 2292/TCT-CS năm 2023

Công văn 2292/TCT-CS do Tổng cục Thuế ban hành nhằm hướng dẫn các Cục Thuế tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương thực hiện thống nhất việc xác định giá tính thuế tài nguyên. Văn bản này tập trung tháo gỡ các vướng mắc thực tế trong quá trình áp dụng quy định pháp luật về thuế tài nguyên, đảm bảo tính minh bạch, chống thất thu ngân sách nhà nước và tạo sự bình đẳng giữa các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực khai thác, chế biến tài nguyên.

Nguyên tắc xác định giá tính thuế tài nguyên đối với tài nguyên khai thác

Theo hướng dẫn tại Công văn 2292/TCT-CS, việc xác định giá tính thuế tài nguyên phải tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc cốt lõi sau:

• Trường hợp bán trực tiếp sản phẩm tài nguyên khai thác: Giá tính thuế tài nguyên là giá bán đơn vị sản phẩm tài nguyên chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng. Giá bán này phải phù hợp với giá thị trường và không được thấp hơn giá tính thuế do Ủy ban nhân dân (UBND) cấp tỉnh quy định.
• Trường hợp tài nguyên khai thác được đưa vào chế biến sâu: Đối với tài nguyên được chế biến thành sản phẩm khác trước khi bán, giá tính thuế tài nguyên được xác định dựa trên giá bán sản phẩm chế biến trừ đi chi phí chế biến thực tế phát sinh. Việc khấu trừ chi phí chế biến phải tuân thủ đúng định mức và quy định của Bộ Tài chính, không được tự ý nâng khống chi phí để làm giảm nghĩa vụ thuế.
• Trường hợp không có giá bán trực tiếp: Nếu không xác định được giá bán trực tiếp của tài nguyên, cơ quan thuế sẽ căn cứ vào giá tính thuế tài nguyên do UBND cấp tỉnh ban hành hoặc áp dụng phương pháp quy đổi từ giá bán của sản phẩm cùng loại trên thị trường.

Vai trò và trách nhiệm của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh

Công văn nhấn mạnh vai trò chủ đạo của UBND cấp tỉnh trong việc quản lý và ban hành Bảng giá tính thuế tài nguyên tại địa phương:

• Xây dựng Bảng giá tính thuế tài nguyên: UBND cấp tỉnh có trách nhiệm ban hành và điều chỉnh Bảng giá tính thuế tài nguyên sát với giá giao dịch thực tế trên thị trường địa phương, đồng thời phải nằm trong khung giá do Bộ Tài chính quy định.
• Điều chỉnh kịp thời khi có biến động: Khi giá thị trường của tài nguyên có biến động tăng hoặc giảm vượt quá mức quy định so với giá trong Bảng giá hiện hành, UBND cấp tỉnh phải chủ động điều chỉnh hoặc báo cáo Bộ Tài chính để điều chỉnh khung giá cho phù hợp với thực tế.

Trách nhiệm của Cơ quan Thuế và người nộp thuế

Để đảm bảo việc thực thi pháp luật thuế tài nguyên hiệu quả, Công văn 2292/TCT-CS quy định rõ trách nhiệm của các bên liên quan:

• Đối với người nộp thuế (Doanh nghiệp khai thác): Phải tự kê khai, tự tính và tự nộp thuế tài nguyên theo đúng sản lượng thực tế khai thác và giá tính thuế quy định. Doanh nghiệp phải lưu trữ đầy đủ hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc, sản lượng và giá bán thực tế để phục vụ công tác thanh tra, kiểm tra của cơ quan chức năng.
• Đối với Cơ quan Thuế địa phương: Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra việc kê khai thuế tài nguyên của các doanh nghiệp trên địa bàn. Trường hợp phát hiện doanh nghiệp kê khai giá tính thuế thấp hơn Bảng giá do UBND tỉnh quy định hoặc thấp hơn giá giao dịch thực tế mà không có lý do chính đáng, cơ quan thuế có quyền ấn định thuế theo quy định của Luật Quản lý thuế.

Ý nghĩa pháp lý và thực tiễn của Công văn 2292/TCT-CS

Việc ban hành Công văn 2292/TCT-CS giúp thống nhất cách hiểu và áp dụng pháp luật thuế tài nguyên trên phạm vi cả nước. Hướng dẫn này giúp hạn chế tối đa tình trạng gian lận thuế thông qua việc chuyển giá hoặc khai thấp giá trị tài nguyên khai thác thô, đồng thời khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư công nghệ chế biến sâu để nâng cao giá trị gia tăng của tài nguyên quốc gia.