Tóm tắt Công văn 1371/TXNK-TG năm 2016 về vướng mắc phí bản quyền trong xác định trị giá hải quan

Công văn 1371/TXNK-TG do Cục Thuế xuất nhập khẩu ban hành năm 2016 là văn bản hướng dẫn quan trọng nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình xác định trị giá tính thuế đối với hàng hóa nhập khẩu có liên quan đến phí bản quyền và phí giấy phép. Văn bản này giúp thống nhất cách áp dụng quy định pháp luật giữa cơ quan hải quan và doanh nghiệp, đảm bảo thu đúng, thu đủ thuế và tránh thất thu ngân sách nhà nước.

Các điều kiện để cộng phí bản quyền vào trị giá tính thuế hải quan

Theo hướng dẫn, một khoản phí bản quyền hoặc phí giấy phép chỉ được cộng vào trị giá giao dịch của hàng hóa nhập khẩu khi thỏa mãn đồng thời cả 3 điều kiện sau:

• Liên quan đến hàng hóa nhập khẩu: Khoản phí bản quyền phải được trả cho việc sử dụng các quyền sở hữu trí tuệ liên quan đến hàng hóa nhập khẩu, bao gồm nhãn hiệu, sáng chế, bí quyết công nghệ, bản quyền tác giả hoặc các quyền sở hữu trí tuệ khác được thể hiện trên hàng hóa.
• Là điều kiện bán hàng: Việc người mua phải thanh toán phí bản quyền là một điều kiện bắt buộc để thực hiện giao dịch mua bán hàng hóa nhập khẩu đó. Nếu người mua không thanh toán khoản phí này thì không thể thực hiện được giao dịch mua bán hoặc hàng hóa không thể xuất khẩu về Việt Nam.
• Chưa gộp vào giá thực tế đã thanh toán: Khoản phí bản quyền này phải là một khoản chi trả riêng biệt, chưa được tính vào mức giá thực tế đã thanh toán hay sẽ phải thanh toán cho hàng hóa nhập khẩu ghi trên hóa đơn thương mại.

Phương pháp xác định và phân bổ phí bản quyền

Công văn hướng dẫn chi tiết cách thức xử lý đối với các trường hợp phát sinh phí bản quyền phức tạp:

• Trường hợp phí bản quyền tính theo doanh thu hoặc sản lượng: Đối với các khoản phí bản quyền được tính dựa trên doanh thu bán hàng tại thị trường Việt Nam hoặc sản lượng sản phẩm tiêu thụ sau nhập khẩu, doanh nghiệp có trách nhiệm tự khai báo, tạm tính trị giá và thực hiện khai báo chính thức khi có số liệu thực tế theo quy định về thủ tục hải quan.
• Nguyên tắc phân bổ phí bản quyền: Trường hợp khoản phí bản quyền liên quan đến cả hàng hóa nhập khẩu và các yếu tố khác được sản xuất, cung ứng trong nước, doanh nghiệp phải thực hiện phân bổ khoản phí này một cách khách quan, dựa trên các chứng từ tài liệu hợp pháp và theo tỷ lệ tương ứng với trị giá của hàng hóa nhập khẩu.

Trách nhiệm kê khai của doanh nghiệp và kiểm tra của cơ quan hải quan

Văn bản quy định rõ vai trò và nghĩa vụ của các bên trong việc minh bạch hóa các khoản phí bản quyền:

• Nghĩa vụ của người khai hải quan: Doanh nghiệp nhập khẩu có trách nhiệm tự kê khai, tự xác định khoản phí bản quyền có thuộc đối tượng phải cộng vào trị giá tính thuế hay không. Doanh nghiệp phải lưu trữ và xuất trình đầy đủ các chứng từ liên quan như hợp đồng li-xăng, hợp đồng chuyển giao công nghệ, hợp đồng mua bán hàng hóa và chứng từ thanh toán khi cơ quan hải quan yêu cầu kiểm tra.
• Trách nhiệm của cơ quan hải quan: Cơ quan hải quan địa phương có nhiệm vụ kiểm tra, đối chiếu các điều khoản trong hợp đồng bản quyền với hợp đồng mua bán hàng hóa để làm rõ tính liên quan và điều kiện bán hàng. Trường hợp phát hiện doanh nghiệp không kê khai hoặc kê khai không đúng, cơ quan hải quan sẽ tiến hành ấn định thuế và xử lý vi phạm theo quy định pháp luật.