Tổng quan về Công văn 1344/TCHQ-GSQL năm 2020

Công văn 1344/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh liên quan đến chứng từ chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) mẫu D trong khuôn khổ Hiệp định Thương mại Hàng hóa ASEAN (ATIGA). Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng dành cho các Cục Hải quan tỉnh, thành phố nhằm thống nhất quy trình kiểm tra, áp dụng thuế suất ưu đãi đặc biệt và tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu của doanh nghiệp.

Hướng dẫn kiểm tra và chấp nhận C/O mẫu D điện tử

Tổng cục Hải quan đưa ra các chỉ đạo cụ thể đối với việc kiểm tra và đối chiếu thông tin C/O mẫu D được truyền qua Cơ chế một cửa ASEAN (ASW):

• Tra cứu thông tin trên hệ thống: Công chức hải quan thực hiện kiểm tra trạng thái của C/O mẫu D trên Hệ thống một cửa quốc gia. Trường hợp thông tin C/O đã được truyền đầy đủ, hợp lệ dưới dạng điện tử và khớp đúng với khai báo của doanh nghiệp, cơ quan hải quan chấp nhận để doanh nghiệp hưởng ưu đãi thuế quan theo quy định.
• Xử lý sự cố kỹ thuật truyền nhận dữ liệu: Trong trường hợp hệ thống gặp sự cố kỹ thuật không thể truy xuất hoặc đối chiếu dữ liệu điện tử, cơ quan hải quan hướng dẫn doanh nghiệp nộp chứng từ giấy hoặc thực hiện các biện pháp nghiệp vụ xác minh để đảm bảo không làm gián đoạn quá trình thông quan hàng hóa của doanh nghiệp.

Xử lý các khác biệt nhỏ và tính hợp lệ của chữ ký, con dấu

Để tránh việc bác bỏ C/O một cách cứng nhắc đối với các lỗi không ảnh hưởng đến bản chất xuất xứ, văn bản hướng dẫn chi tiết:

• Khác biệt nhỏ không làm thay đổi xuất xứ: Các sai sót nhỏ mang tính kỹ thuật hoặc lỗi đánh máy trên C/O mẫu D (như lỗi chính tả, sự khác biệt nhỏ trong cách mô tả hàng hóa nhưng không làm thay đổi bản chất và tính xác thực của hàng hóa) không được dùng làm lý do để từ chối tính hợp lệ của C/O.
• Kiểm tra mẫu chữ ký và con dấu: Đối với các trường hợp sử dụng C/O mẫu D bản giấy, công chức hải quan tiến hành đối chiếu chữ ký của người có thẩm quyền và con dấu của cơ quan cấp C/O với cơ sở dữ liệu mẫu chữ ký, con dấu đã được các nước thành viên ASEAN thông báo chính thức. Trường hợp phát hiện nghi ngờ, cơ quan hải quan thực hiện thủ tục xác minh thay vì từ chối trực tiếp tại thời điểm thông quan.

Quy định đối với C/O giáp lưng (Back-to-Back C/O)

Vấn đề kiểm tra tính hợp lệ của C/O giáp lưng mẫu D cũng được Tổng cục Hải quan làm rõ nhằm đảm bảo tính nhất quán:

• Yêu cầu thông tin đối chiếu: C/O giáp lưng phải thể hiện đầy đủ và chính xác các thông tin liên quan đến C/O gốc, bao gồm số tham chiếu (reference number) và ngày cấp của C/O gốc tại các ô thông tin theo đúng quy định của Hiệp định ATIGA.
• Giám sát tính nguyên trạng của hàng hóa: Hàng hóa trong quá trình vận chuyển và lưu kho tại nước trung gian phải đảm bảo được giữ nguyên trạng dưới sự giám sát của cơ quan hải quan nước trung gian, không trải qua bất kỳ công đoạn gia công, chế biến sâu nào làm thay đổi xuất xứ ban đầu của sản phẩm.

Ý nghĩa thực tiễn của văn bản

Công văn 1344/TCHQ-GSQL đóng vai trò thiết thực trong việc tháo gỡ các vướng mắc về thủ tục hải quan, giảm thiểu rủi ro pháp lý cho doanh nghiệp khi áp dụng C/O mẫu D. Đồng thời, văn bản này giúp nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, tăng cường tính minh bạch và đẩy mạnh tiến trình số hóa thủ tục hải quan trong khu vực ASEAN.