Tóm tắt Công văn 12137/TCHQ-TXNK năm 2016 về kiểm tra trị giá hải quan

Công văn 12137/TCHQ-TXNK được Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn, chấn chỉnh và nâng cao hiệu quả công tác kiểm tra trị giá hải quan đối với hàng hóa xuất nhập khẩu. Đây là văn bản chỉ đạo nghiệp vụ quan trọng giúp các Cục Hải quan địa phương thống nhất quy trình thực hiện, ngăn chặn tình trạng gian lận thương mại qua giá, đồng thời tạo thuận lợi cho hoạt động thương mại của doanh nghiệp.

- Nguyên tắc kiểm tra trị giá hải quan trong thông quan

• Đối tượng kiểm tra: Tập trung kiểm tra trị giá đối với các mặt hàng có thuế suất cao, kim ngạch lớn, hoặc các mặt hàng thuộc danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu có rủi ro cao về trị giá.
• Cơ sở đối chiếu: Sử dụng hệ thống cơ sở dữ liệu trị giá hải quan (Hệ thống GTT22), danh mục hàng hóa rủi ro về trị giá và các nguồn thông tin tham chiếu khác để so sánh, đối chiếu với trị giá khai báo của doanh nghiệp.
• Xử lý nghi vấn: Trường hợp phát hiện trị giá khai báo thấp bất thường hoặc có nghi vấn, công chức hải quan phải thực hiện các bước kiểm tra, yêu cầu doanh nghiệp giải trình hoặc chuyển sang bước tham vấn theo đúng quy định.

- Quy trình tổ chức tham vấn và xử lý kết quả tham vấn

• Thực hiện tham vấn: Việc tham vấn phải được thực hiện một cách khách quan, minh bạch. Công chức hải quan có trách nhiệm chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, câu hỏi và các tài liệu chứng minh để làm rõ các nghi vấn về trị giá khai báo.
• Bác bỏ trị giá khai báo: Cơ quan hải quan chỉ thực hiện bác bỏ trị giá khai báo khi có đủ cơ sở chứng minh doanh nghiệp khai báo không trung thực, không đúng thực tế giao dịch, hoặc không cung cấp được các chứng từ hợp pháp để chứng minh trị giá khai báo.
• Xác định trị giá hải quan: Trong trường hợp bác bỏ trị giá khai báo, cơ quan hải quan phải thực hiện xác định trị giá hải quan theo đúng các phương pháp xác định trị giá quy định tại Thông tư của Bộ Tài chính, đảm bảo tính khách quan và đúng pháp luật.

- Công tác kiểm tra sau thông quan và phối hợp thông tin

• Chuyển thông tin kiểm tra sau thông quan: Đối với các trường hợp có nghi vấn về trị giá nhưng chưa đủ cơ sở để bác bỏ trong quá trình thông quan, hoặc các trường hợp cần kiểm tra sâu hơn về chứng từ thanh toán, cơ quan hải quan thực hiện thông quan theo trị giá khai báo và chuyển hồ sơ sang lực lượng kiểm tra sau thông quan để xử lý tiếp.
• Cập nhật dữ liệu: Các đơn vị hải quan có trách nhiệm cập nhật kịp thời, đầy đủ thông tin về kết quả tham vấn, kết quả xác định trị giá và kết quả kiểm tra sau thông quan vào hệ thống dữ liệu chung để phục vụ công tác quản lý rủi ro toàn ngành.

- Trách nhiệm của Cục Hải quan các tỉnh, thành phố

• Tăng cường chỉ đạo: Lãnh đạo các Cục Hải quan địa phương phải trực tiếp chỉ đạo, giám sát công tác kiểm tra trị giá, không để xảy ra tình trạng kéo dài thời gian thông quan bất hợp lý hoặc gây phiền hà cho doanh nghiệp.
• Nâng cao năng lực cán bộ: Thường xuyên tổ chức đào tạo, tập huấn nghiệp vụ xác định trị giá hải quan cho công chức làm công tác áp giá, tham vấn để đảm bảo tính chính xác và thống nhất trong áp dụng pháp luật.
• Xử lý nghiêm vi phạm: Kiên quyết xử lý nghiêm các trường hợp công chức hải quan thiếu trách nhiệm, gây khó khăn cho doanh nghiệp hoặc có hành vi tiêu cực trong quá trình kiểm tra, tham vấn trị giá.

Tóm lại, Công văn 12137/TCHQ-TXNK là văn bản chỉ đạo nghiệp vụ quan trọng, nhấn mạnh việc kết hợp chặt chẽ giữa kiểm tra trong thông quan và kiểm tra sau thông quan, đồng thời yêu cầu tính chính xác, minh bạch trong quy trình tham vấn và xác định trị giá hải quan nhằm bảo vệ nguồn thu ngân sách nhà nước.