Giới thiệu về Công văn 1139/GSQL-GQ2 năm 2016

Công văn 1139/GSQL-GQ2 do Cục Giám sát quản lý về hải quan ban hành nhằm hướng dẫn và giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện Thông tư 23/2015/TT-BKHCN của Bộ Khoa học và Công nghệ. Thông tư này quy định về việc nhập khẩu máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng. Công văn hướng dẫn chi tiết cho các Chi cục Hải quan địa phương thống nhất thực hiện, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp đồng thời đảm bảo công tác quản lý nhà nước chặt chẽ, ngăn chặn công nghệ lạc hậu tràn vào Việt Nam.

Các nội dung hướng dẫn trọng tâm của Công văn 1139/GSQL-GQ2

- Quy định về hồ sơ và thủ tục hải quan đối với máy móc đã qua sử dụng

• Doanh nghiệp khi làm thủ tục nhập khẩu máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng phải nộp bộ hồ sơ hải quan theo quy định chung, đồng thời phải bổ sung các tài liệu kỹ thuật thể hiện rõ năm sản xuất và tiêu chuẩn sản xuất của thiết bị.
• Trường hợp hồ sơ chưa đủ cơ sở để xác định máy móc, thiết bị đáp ứng các tiêu chí quy định tại Thông tư 23/2015/TT-BKHCN (ví dụ như tuổi thiết bị không quá 10 năm), doanh nghiệp bắt buộc phải thực hiện giám định tại các tổ chức giám định được chỉ định hoặc thừa nhận.

- Hướng dẫn về việc đưa hàng hóa về bảo quản và thực hiện giám định

• Doanh nghiệp được phép đưa hàng hóa về kho bảo quản để thực hiện việc giám định theo quy định của pháp luật hải quan nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện về giám sát hải quan và có đơn đề nghị đưa hàng về bảo quản.
• Trong thời hạn quy định, doanh nghiệp phải nộp chứng thư giám định cho cơ quan hải quan để hoàn thành thủ tục thông quan. Chứng thư giám định phải kết luận rõ ràng về tuổi thiết bị, tiêu chuẩn an toàn, tiết kiệm năng lượng và bảo vệ môi trường theo đúng yêu cầu của Thông tư 23/2015/TT-BKHCN.
• Cơ quan hải quan chỉ quyết định thông quan khi chứng thư giám định kết luận máy móc, thiết bị nhập khẩu đạt các tiêu chuẩn kỹ thuật theo quy định. Trường hợp kết quả giám định không đạt yêu cầu, doanh nghiệp sẽ bị xử lý theo quy định pháp luật (buộc tái xuất hoặc tiêu hủy).

- Xử lý đối với các trường hợp đặc biệt và linh kiện đi kèm

• Đối với các linh kiện, phụ tùng thay thế đã qua sử dụng nhập khẩu kèm theo máy móc chính để phục vụ việc sửa chữa, bảo dưỡng: Công văn hướng dẫn phân loại và áp dụng chính sách quản lý phù hợp, tránh việc lạm dụng để nhập khẩu phế liệu, rác thải công nghệ dưới danh nghĩa linh kiện.
• Đối với các trường hợp máy móc, thiết bị đã qua sử dụng có tuổi vượt quá 10 năm nhưng được nhập khẩu để thực hiện các dự án đầu tư đặc thù hoặc có công nghệ tiên tiến, doanh nghiệp phải trình văn bản cho phép của Bộ Khoa học và Công nghệ hoặc cơ quan quản lý chuyên ngành có thẩm quyền trước khi làm thủ tục thông quan.

- Trách nhiệm phối hợp giữa cơ quan Hải quan và các cơ quan liên quan

• Cục Giám sát quản lý về hải quan yêu cầu các đơn vị hải quan địa phương tăng cường phối hợp với Sở Khoa học và Công nghệ các tỉnh, thành phố để kiểm tra, giám sát và xử lý các trường hợp vi phạm quy định về nhập khẩu máy móc cũ.
• Trong quá trình thực hiện, nếu phát hiện tổ chức giám định cấp chứng thư không chính xác hoặc có hành vi gian lận, cơ quan hải quan sẽ kịp thời báo cáo Tổng cục Hải quan để phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ xử lý nghiêm theo quy định, thậm chí thu hồi giấy phép hoạt động giám định của tổ chức đó.

Ý nghĩa và tác động của văn bản

Công văn 1139/GSQL-GQ2 đóng vai trò quan trọng trong việc tháo gỡ các nút thắt về thủ tục hành chính cho doanh nghiệp nhập khẩu máy móc cũ, đồng thời ngăn chặn triệt để việc đưa các công nghệ lạc hậu, tiêu tốn năng lượng và gây ô nhiễm môi trường vào Việt Nam. Việc làm rõ quy trình nộp chứng thư giám định và đưa hàng về bảo quản giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong kế hoạch sản xuất, kinh doanh và giảm thiểu chi phí lưu kho bãi tại cửa khẩu.