Nghị quyết 420/NQ-UBTVQH16 năm 2026 được ban hành bởi Ủy ban Thường vụ Quốc hội nhằm sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị quyết số 1177/NQ-UBTVQH14 quy định về tổ chức đoàn của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, các cơ quan của Quốc hội, Văn phòng Quốc hội và Đoàn đại biểu Quốc hội viếng người từ trần. Dưới đây là phần tóm tắt chi tiết và chuyên sâu các nội dung thay đổi cốt lõi của văn bản này.

- Sửa đổi tên gọi và phạm vi của Nghị quyết số 1177/NQ-UBTVQH14

Nghị quyết 420/NQ-UBTVQH16 đã chính thức sửa đổi tên của Nghị quyết số 1177/NQ-UBTVQH14 thành: "Nghị quyết ban hành Quy định về tổ chức đoàn của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, các cơ quan của Quốc hội, Văn phòng Quốc hội và Đoàn đại biểu Quốc hội viếng người từ trần". Đồng thời, sửa đổi Điều 1 của Nghị quyết cũ để thống nhất việc ban hành kèm theo Quy định mới này.

- Sửa đổi, bổ sung đối tượng áp dụng và thành phần viếng

• Đối tượng quản lý: Bổ sung đối tượng là cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ Đảng ủy Quốc hội quản lý vào phạm vi áp dụng tại khoản 2 Điều 1.
• Lãnh đạo cấp cao: Sửa đổi danh sách các chức danh lãnh đạo cao nhất tại khoản 1 Điều 3 bao gồm: Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Chủ tịch nước, Chủ tịch Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ, Thường trực Ban Bí thư.
• Bổ sung vai trò của các Phó Chủ tịch Quốc hội: Cụm từ "các Phó Chủ tịch Quốc hội" được bổ sung vào sau cụm từ "Chủ tịch Quốc hội" tại tiêu đề và các điều khoản liên quan (khoản 1, điểm c khoản 1, khoản 2 Điều 5, và khoản 1 Điều 10) nhằm xác định rõ vai trò và thẩm quyền của các Phó Chủ tịch trong công tác tổ chức đoàn viếng.
• Bổ sung chức danh Đảng ủy: Bổ sung cụm từ "Phó Bí thư chuyên trách Đảng ủy Quốc hội" vào điểm b khoản 2 Điều 5 và khoản 2 Điều 8.

- Quy định về hình thức viếng và thẩm quyền quyết định

Nghị quyết sửa đổi, bổ sung khoản 1 Điều 10 quy định rõ về hình thức viếng. Việc tổ chức đoàn viếng, gửi vòng hoa viếng hoặc gửi điện chia buồn đến gia đình của các trường hợp quy định tại các điều 3, 4, 5, 6, 8 và Điều 9 của Quy định sẽ do các cá nhân và cơ quan sau đây quyết định:

• Chủ tịch Quốc hội, các Phó Chủ tịch Quốc hội.
• Thường trực Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội.
• Tổng Thư ký Quốc hội - Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội.
• Trưởng đoàn, Phó Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội.

- Căn cứ pháp lý tổ chức lễ tang

Việc tổ chức lễ tang cho cán bộ, công chức, viên chức được thực hiện theo Nghị định số 105/2012/NĐ-CP ngày 17 tháng 12 năm 2012 của Chính phủ, và được áp dụng theo các nội dung sửa đổi, bổ sung mới nhất tại Nghị định số 237/2025/NĐ-CP ngày 29 tháng 8 năm 2025.

- Quy định tương ứng về cấp bậc đối với nguyên cán bộ khi từ trần

Nghị quyết bổ sung khoản 6 vào sau khoản 5 Điều 11 nhằm hướng dẫn chi tiết việc áp dụng quy định viếng đối với nguyên Trưởng, Phó trưởng các cơ quan thuộc Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Ủy viên Thường trực, Ủy viên chuyên trách theo các cấp tương ứng như sau:

• Cấp Chủ nhiệm Ủy ban của Quốc hội: Áp dụng đối với chức danh nguyên Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng hoặc Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội đồng thời là nguyên Trưởng cơ quan thuộc Ủy ban Thường vụ Quốc hội.
• Cấp Phó Chủ nhiệm Ủy ban của Quốc hội: Áp dụng đối với chức danh nguyên Trưởng cơ quan thuộc Ủy ban Thường vụ Quốc hội nhưng không là Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng hoặc Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội.
• Cấp Ủy viên là đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách: Áp dụng đối với chức danh nguyên Phó Trưởng cơ quan thuộc Ủy ban Thường vụ Quốc hội, nguyên Ủy viên Thường trực, và nguyên Ủy viên chuyên trách.

- Chuẩn hóa thuật ngữ pháp lý trong toàn bộ văn bản

Nghị quyết thực hiện thay thế hàng loạt thuật ngữ cũ bằng các thuật ngữ mới chính xác và phù hợp với thực tế tổ chức hiện nay:

• Thay thế cụm từ "Ủy viên thường trực", "Ủy viên chuyên trách" bằng cụm từ "Ủy viên là đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách" tại điểm a khoản 2 Điều 5.
• Thay thế cụm từ "đại biểu Quốc hội chuyên trách" bằng cụm từ "đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách" tại các khoản 3, 5, 7 Điều 6; khoản 3 Điều 9; điểm d khoản 2 Điều 10; khoản 2 và 3 Điều 11.
• Thay thế cụm từ "Ban Công tác đại biểu" bằng cụm từ "Ủy ban Công tác đại biểu" tại khoản 2, khoản 3 và khoản 4 Điều 11.
• Thay thế cụm từ "Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội" bằng cụm từ "Tổng Thư ký Quốc hội - Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội" tại các Điều 8, 10 và Điều 11.

- Các nội dung và cụm từ bị bãi bỏ

• Bãi bỏ hoàn toàn Điều 7 của Quy định ban hành kèm theo Nghị quyết số 1177/NQ-UBTVQH14.
• Bãi bỏ cụm từ "Trưởng các cơ quan thuộc Ủy ban Thường vụ Quốc hội;" tại khoản 3 Điều 4.
• Bãi bỏ cụm từ "Phó Thủ trưởng các cơ quan thuộc Ủy ban Thường vụ Quốc hội" tại điểm b khoản 2 Điều 5 và "Phó Thủ trưởng các cơ quan thuộc Ủy ban Thường vụ Quốc hội và" tại khoản 4 Điều 6.
• Bãi bỏ cụm từ "Thủ trưởng các cơ quan thuộc Ủy ban Thường vụ Quốc hội," tại khoản 3 Điều 11.
• Bãi bỏ các cụm từ liên quan đến địa giới hành chính như "trực thuộc Trung ương" tại khoản 2 Điều 9 và "tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương" tại các Điều 9, Điều 11 và Điều 13.
• Bãi bỏ cụm từ "Điều 7" tại khoản 3 Điều 11 do Điều 7 đã bị bãi bỏ hoàn toàn.

- Hiệu lực thi hành

Nghị quyết 420/NQ-UBTVQH16 có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký. Nghị quyết do Chủ tịch Ủy ban Thường vụ Quốc hội Trần Thanh Mẫn ký ban hành.