Lệnh công bố Luật tổ chức Tòa án nhân dân năm 2014 là văn bản pháp lý quan trọng do Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ban hành nhằm chính thức công bố và đưa vào áp dụng Luật tổ chức Tòa án nhân dân năm 2014. Văn bản này đánh dấu bước ngoặt lớn trong tiến trình cải cách tư pháp, hoàn thiện tổ chức bộ máy và nâng cao hiệu quả hoạt động của cơ quan xét xử tại Việt Nam.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

Lệnh công bố có phạm vi áp dụng trên toàn quốc, tác động trực tiếp đến toàn bộ hệ thống Tòa án nhân dân các cấp, các cơ quan tiến hành tố tụng, cơ quan nhà nước, tổ chức xã hội và mọi công dân trong việc tuân thủ và thực thi các quy định mới về tổ chức tư pháp.

Căn cứ pháp lý và mục đích ban hành

• Căn cứ vào các quy định của Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam về nhiệm vụ, quyền hạn của Chủ tịch nước trong việc công bố luật, pháp lệnh.
• Mục đích nhằm công bố Luật tổ chức Tòa án nhân dân số 62/2014/QH13 đã được Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa XIII, kỳ họp thứ 8 thông qua ngày 24 tháng 11 năm 2014.

Nội dung cốt lõi của Luật tổ chức Tòa án nhân dân được công bố

• Về vị trí, vai trò của Tòa án: Khẳng định Tòa án nhân dân là cơ quan xét xử của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, thực hiện quyền tư pháp, có nhiệm vụ bảo vệ công lý, bảo vệ quyền con người, quyền công dân, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.
• Về hệ thống tổ chức Tòa án: Thiết lập hệ thống Tòa án nhân dân theo thẩm quyền xét xử, không phụ thuộc vào đơn vị hành chính, bao gồm: Tòa án nhân dân tối cao; Tòa án nhân dân cấp cao; Tòa án nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương; Tòa án nhân dân huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh và tương đương; các Tòa án quân sự.
• Về chế định Thẩm phán và Hội thẩm: Quy định rõ ràng về tiêu chuẩn, điều kiện bổ nhiệm, ngạch Thẩm phán, nhiệm kỳ và các cơ chế bảo đảm để Thẩm phán, Hội thẩm nhân dân xét xử độc lập và chỉ tuân theo pháp luật.
• Về bảo đảm hoạt động của Tòa án: Quy định về kinh phí hoạt động, cơ sở vật chất, chế độ chính sách đặc thù đối với cán bộ, công chức, viên chức và người lao động của Tòa án nhằm đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp.

Hiệu lực thi hành

Lệnh công bố có hiệu lực thi hành cùng thời điểm với hiệu lực của Luật tổ chức Tòa án nhân dân năm 2014, tạo cơ sở pháp lý đồng bộ để các cơ quan hữu quan triển khai thực hiện các nội dung đổi mới của luật trên thực tế.