Công văn về việc xử lý vốn vay và lãi cho cấu phần của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) trong dự án tín dụng nông thôn do Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) tài trợ hướng dẫn chi tiết về phương án xử lý tài chính, đối chiếu công nợ, thu hồi nợ gốc, nợ lãi và phân định trách nhiệm của các cơ quan liên quan nhằm hoàn tất nghĩa vụ tài chính của dự án.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

Văn bản áp dụng đối với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Bộ Tài chính, các tổ chức tài chính trung gian tham gia dự án (PFI), cùng các cơ quan, tổ chức và cá nhân chịu trách nhiệm quản lý, vận hành và quyết toán nguồn vốn vay từ Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) trong khuôn khổ dự án tín dụng nông thôn.

Nguyên tắc xử lý vốn vay và lãi phát sinh

• Đối chiếu và xác nhận số liệu dư nợ: Ngân hàng Nhà nước Việt Nam phối hợp với Bộ Tài chính và các tổ chức tín dụng tham gia dự án để tiến hành rà soát, đối chiếu toàn bộ số liệu về dư nợ gốc, nợ lãi phát sinh từ cấu phần dự án do NHNN quản lý.
• Xử lý chênh lệch tài chính: Xác định rõ các khoản chênh lệch tỷ giá, chênh lệch lãi suất phát sinh trong quá trình giải ngân và thu hồi vốn để có phương án hạch toán tài chính phù hợp với quy định quản lý nợ công.
• Phân định trách nhiệm hoàn trả: Các tổ chức tín dụng nhận ủy thác hoặc vay lại từ dự án phải chịu trách nhiệm hoàn trả đầy đủ, đúng hạn cả gốc và lãi đối với phần vốn đã nhận giải ngân theo đúng cam kết ban đầu.

Quy trình thu hồi nợ và hoàn trả ngân sách nhà nước

• Thu hồi nợ từ khách hàng vay cuối cùng: Các tổ chức tài chính trung gian có trách nhiệm đôn đốc, thu hồi nợ gốc và lãi từ các hộ gia đình, doanh nghiệp, hợp tác xã vay vốn thuộc dự án tín dụng nông thôn ADB.
• Nộp ngân sách và Quỹ tích lũy trả nợ: Nguồn vốn thu hồi sau khi trừ đi các chi phí quản lý hợp lệ (nếu có) phải được chuyển về Quỹ tích lũy trả nợ hoặc nộp trực tiếp vào Ngân sách Nhà nước theo đúng hướng dẫn của Bộ Tài chính.
• Xử lý nợ quá hạn và rủi ro: Đối với các khoản nợ khó thu hồi hoặc nợ xấu, các bên phải lập hồ sơ báo cáo nguyên nhân cụ thể để trình cấp có thẩm quyền xem xét phương án xử lý rủi ro theo quy định pháp luật hiện hành.

Trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức liên quan

• Ngân hàng Nhà nước Việt Nam: Chịu trách nhiệm chủ trì báo cáo tổng kết tình hình thực hiện cấu phần dự án, tổng hợp số liệu tài chính và phối hợp với Bộ Tài chính đề xuất phương án xử lý dứt điểm các vướng mắc phát sinh.
• Bộ Tài chính: Thực hiện chức năng giám sát tài chính, hướng dẫn thủ tục hạch toán, quyết toán nguồn vốn vay ADB và phê duyệt phương án xử lý nợ, lãi theo thẩm quyền.
• Các tổ chức tài chính trung gian (PFI): Thực hiện nghiêm túc nghĩa vụ trả nợ, báo cáo định kỳ về tình hình dư nợ, các khoản thu hồi và phối hợp chặt chẽ với NHNN trong quá trình quyết toán dự án.

Hiệu lực thi hành và tổ chức thực hiện

Do văn bản chưa xác định rõ ngày ban hành và ngày có hiệu lực cụ thể, các cơ quan, đơn vị liên quan có trách nhiệm chủ động phối hợp, thực hiện các nội dung hướng dẫn về xử lý vốn vay và lãi theo đúng các quy định hiện hành của pháp luật về quản lý nợ công, tài chính đối ngoại và các hiệp định vay vốn đã ký kết với Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB).