Công văn số 2718/TCT-CS do Tổng cục Thuế ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng nhằm giải quyết các vướng mắc của doanh nghiệp và cơ quan thuế địa phương trong việc phân loại hàng hóa là thuốc hay mỹ phẩm. Việc phân định rõ ràng này là cơ sở pháp lý để áp dụng đúng chính sách thuế giá trị gia tăng (GTGT) và các nghĩa vụ tài chính liên quan.

- Nguyên tắc phân loại sản phẩm dựa trên quản lý chuyên ngành

Tổng cục Thuế hướng dẫn việc xác định một sản phẩm là thuốc hay mỹ phẩm phải căn cứ trực tiếp vào các văn bản, giấy phép do cơ quan quản lý chuyên ngành y tế cấp phép, không dựa trên sự tự khai hay cảm quan của doanh nghiệp. Cụ thể:

• Đối với sản phẩm là thuốc: Sản phẩm phải được Bộ Y tế (Cục Quản lý Dược) cấp Giấy đăng ký lưu hành thuốc tại Việt Nam hoặc quyết định cấp số đăng ký lưu hành theo quy định của Luật Dược. Các sản phẩm này có công dụng phòng bệnh, chữa bệnh, chẩn đoán bệnh hoặc điều chỉnh chức năng sinh lý cơ thể.
• Đối với sản phẩm là mỹ phẩm: Sản phẩm phải được cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền tiếp nhận và cấp Phiếu công bố sản phẩm mỹ phẩm. Mỹ phẩm là những chất hoặc chế phẩm được sử dụng để tiếp xúc với các phần bên ngoài cơ thể con người nhằm mục đích làm sạch, làm thơm, thay đổi diện mạo hoặc bảo vệ cơ thể trong điều kiện bình thường.

- Áp dụng chính sách thuế giá trị gia tăng (GTGT)

Kết quả phân loại sản phẩm là căn cứ pháp lý duy nhất để áp dụng mức thuế suất GTGT tương ứng theo quy định của pháp luật về thuế:

• Mức thuế suất đối với thuốc: Các mặt hàng được xác định là thuốc phòng bệnh, chữa bệnh, dược phẩm và nguyên liệu làm thuốc thuộc đối tượng áp dụng mức thuế suất thuế GTGT ưu đãi là 5%.
• Mức thuế suất đối với mỹ phẩm: Các mặt hàng được phân loại là mỹ phẩm không thuộc nhóm đối tượng được hưởng ưu đãi thuế suất ngành y tế, do đó phải áp dụng mức thuế suất thuế GTGT tiêu chuẩn là 10%.

- Trách nhiệm tuân thủ của người nộp thuế và cơ quan thuế

Để đảm bảo tính minh bạch và ngăn ngừa các hành vi gian lận thuế thông qua việc khai sai chủng loại hàng hóa, văn bản đưa ra các yêu cầu phối hợp chặt chẽ:

• Nghĩa vụ của doanh nghiệp: Doanh nghiệp nhập khẩu hoặc sản xuất, kinh doanh phải xuất trình đầy đủ các giấy tờ pháp lý chứng minh nguồn gốc và phân loại của sản phẩm (Giấy đăng ký lưu hành thuốc hoặc Phiếu công bố sản phẩm mỹ phẩm) khi thực hiện kê khai thuế.
• Trách nhiệm của cơ quan thuế: Cơ quan thuế địa phương có trách nhiệm kiểm tra, đối chiếu hồ sơ khai thuế của doanh nghiệp với danh mục quản lý của Bộ Y tế. Trong trường hợp phát hiện nghi ngờ hoặc không thống nhất về cách phân loại, cơ quan thuế sẽ chủ động phối hợp với cơ quan y tế có thẩm quyền để xác minh trước khi ấn định thuế suất.