Công văn số 234/TCHQ-KTTT của Tổng cục Hải quan là văn bản chỉ đạo nghiệp vụ quan trọng gửi đến Cục Hải quan các tỉnh, thành phố nhằm chấn chỉnh, thống nhất và nâng cao hiệu quả công tác quản lý, xử lý thông tin nợ thuế trên hệ thống kế toán thuế tập trung của ngành Hải quan.

1. Mục tiêu và phạm vi áp dụng của hướng dẫn

Văn bản hướng dẫn tập trung vào việc chuẩn hóa dữ liệu nợ thuế, đảm bảo thông tin nợ thuế của người nộp thuế được cập nhật chính xác, kịp thời và phản ánh đúng bản chất nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp. Phạm vi áp dụng bao gồm:

• Áp dụng đối với tất cả các Chi cục Hải quan, Cục Hải quan tỉnh, thành phố trực tiếp quản lý nợ thuế xuất nhập khẩu.
• Đối tượng rà soát là các khoản nợ thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt phát sinh từ hoạt động xuất nhập khẩu chưa được xử lý dứt điểm hoặc có sự sai lệch thông tin giữa các hệ thống nghiệp vụ hải quan.

2. Quy trình rà soát, đối chiếu và phân loại nợ thuế

Tổng cục Hải quan yêu cầu các đơn vị thực hiện nghiêm túc các bước rà soát và phân loại thông tin nợ thuế như sau:

• Phân loại nhóm nợ thuế: Xác định rõ các nhóm nợ bao gồm nợ khó thu, nợ chờ xử lý (miễn, giảm, hoàn, xóa nợ), nợ đang khiếu nại và nợ có khả năng thu hồi để áp dụng các biện pháp xử lý tương ứng.
• Đối chiếu số liệu định kỳ: Thực hiện đối chiếu chặt chẽ giữa số liệu trên hệ thống kế toán thuế tập trung với hồ sơ giấy và dữ liệu từ Kho bạc Nhà nước nhằm phát hiện kịp thời các khoản nợ ảo hoặc nợ đã nộp nhưng chưa được gạch nợ trên hệ thống.
• Xử lý sai lệch thông tin: Trường hợp phát hiện sai lệch do lỗi hệ thống hoặc lỗi nhập liệu, các đơn vị phải lập biên bản xác nhận và thực hiện điều chỉnh ngay theo đúng thẩm quyền quy định, không để ảnh hưởng đến quyền lợi của người nộp thuế.

3. Các biện pháp xử lý thông tin nợ thuế cụ thể

Để giải quyết dứt điểm các vướng mắc phát sinh, Tổng cục Hải quan chỉ đạo áp dụng các biện pháp cụ thể:

• Đối với nợ đã nộp ngân sách nhưng chưa cập nhật: Phối hợp chặt chẽ với các ngân hàng thương mại phối hợp thu và Kho bạc Nhà nước để truyền nhận dữ liệu, thực hiện gạch nợ ngay cho doanh nghiệp, tránh gây nghẽn hệ thống hoặc ảnh hưởng đến hoạt động thông quan hàng hóa.
• Đối với nợ thuế của doanh nghiệp giải thể, phá sản: Thu thập đầy đủ hồ sơ pháp lý, phối hợp với cơ quan thuế nội địa và cơ quan đăng ký kinh doanh để hoàn thiện thủ tục khoanh nợ hoặc xóa nợ theo đúng quy định của Luật Quản lý thuế.
• Đối với các khoản nợ cưỡng chế: Áp dụng nghiêm ngặt các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế theo đúng trình tự pháp luật, đồng thời cập nhật tức thời trạng thái cưỡng chế lên hệ thống để ngăn chặn các hành vi tẩu tán tài sản hoặc trốn thuế.

4. Trách nhiệm thực hiện của các đơn vị Hải quan địa phương

Tổng cục Hải quan nhấn mạnh vai trò và trách nhiệm của người đứng đầu các đơn vị trong việc quản lý nợ thuế:

• Cục trưởng Cục Hải quan các tỉnh, thành phố chịu trách nhiệm toàn diện về tính chính xác, trung thực của số liệu nợ thuế trên địa bàn quản lý.
• Thường xuyên kiểm tra, giám sát tiến độ xử lý nợ thuế của các Chi cục trực thuộc, không để xảy ra tình trạng kéo dài thời gian giải quyết hồ sơ của người nộp thuế.
• Thực hiện báo cáo định kỳ về Tổng cục Hải quan (qua Cục Thuế xuất nhập khẩu) về kết quả xử lý nợ thuế và các vướng mắc phát sinh vượt thẩm quyền để kịp thời có phương án tháo gỡ.