Tổng quan về Công văn số 115/BXD-HĐXD

Công văn số 115/BXD-HĐXD do Cục Quản lý hoạt động xây dựng thuộc Bộ Xây dựng ban hành nhằm hướng dẫn chi tiết về điều kiện năng lực của các tổ chức tư vấn khi tham gia hoạt động xây dựng. Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng, giúp các cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng tại địa phương, các chủ đầu tư và các doanh nghiệp tư vấn thống nhất cách hiểu và áp dụng đúng các quy định pháp luật về điều kiện năng lực hoạt động xây dựng.

- Phạm vi và đối tượng áp dụng hướng dẫn năng lực

Công văn tập trung làm rõ các đối tượng và phạm vi hoạt động của tổ chức tư vấn xây dựng cần phải có chứng chỉ năng lực hoạt động xây dựng theo quy định của pháp luật, bao gồm:

• Các tổ chức tư vấn lập thiết kế quy hoạch xây dựng.
• Các tổ chức tư vấn khảo sát xây dựng bao gồm khảo sát địa hình, khảo sát địa chất công trình và địa chất thủy văn.
• Các tổ chức tư vấn thiết kế, thẩm tra thiết kế xây dựng công trình.
• Các tổ chức tư vấn quản lý dự án đầu tư xây dựng.
• Các tổ chức tư vấn giám sát thi công xây dựng công trình.
• Các tổ chức tư vấn kiểm định xây dựng và quản lý chi phí đầu tư xây dựng.

- Hướng dẫn về điều kiện cấp chứng chỉ năng lực hoạt động xây dựng

Công văn nhấn mạnh các tiêu chuẩn cốt lõi mà một tổ chức tư vấn phải đáp ứng để được cấp chứng chỉ năng lực hoạt động xây dựng phù hợp với từng hạng năng lực (Hạng I, Hạng II, Hạng III):

• Nhân sự chủ chốt: Tổ chức phải có đội ngũ cá nhân đảm nhận chức danh chủ trì, chủ nhiệm có chứng chỉ hành nghề phù hợp với lĩnh vực đề nghị cấp chứng chỉ năng lực của tổ chức. Số lượng và hạng chứng chỉ hành nghề của cá nhân phải tương ứng với hạng năng lực của tổ chức theo quy định của Nghị định về quản lý dự án đầu tư xây dựng.
• Kinh nghiệm thực hiện công việc: Tổ chức phải chứng minh được kinh nghiệm thực tế thông qua các hợp đồng xây dựng và biên bản nghiệm thu bàn giao công trình đã thực hiện. Đối với Hạng I, yêu cầu phải có kinh nghiệm thực hiện các công trình cấp I hoặc tương đương; đối với Hạng II là công trình cấp II; đối với Hạng III là công trình cấp III trở xuống.
• Trang thiết bị và quy trình kỹ thuật: Tổ chức tư vấn phải có máy móc, thiết bị, phần mềm chuyên ngành hoặc quy trình công nghệ phù hợp để thực hiện các công việc tư vấn đăng ký.

- Phân cấp thẩm quyền cấp chứng chỉ năng lực

Văn bản hướng dẫn rõ ràng về thẩm quyền tiếp nhận hồ sơ, thẩm định và cấp chứng chỉ năng lực hoạt động xây dựng nhằm tránh sự chồng chéo giữa các cơ quan quản lý:

• Cục Quản lý hoạt động xây dựng (Bộ Xây dựng): Có thẩm quyền cấp chứng chỉ năng lực hoạt động xây dựng Hạng I cho các tổ chức tư vấn trên phạm vi cả nước.
• Sở Xây dựng các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương: Có thẩm quyền cấp chứng chỉ năng lực Hạng II và Hạng III cho các tổ chức tư vấn có trụ sở chính tại địa bàn quản lý.
• Các tổ chức xã hội - nghề nghiệp được công nhận: Được quyền cấp chứng chỉ năng lực Hạng II và Hạng III cho các tổ chức là hội viên của mình sau khi được Bộ Xây dựng thừa nhận đủ điều kiện.

- Hướng dẫn xử lý hồ sơ và các trường hợp chuyển tiếp

Để tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp trong quá trình chuyển đổi và thực hiện thủ tục hành chính, văn bản đưa ra các chỉ dẫn cụ thể:

• Các hồ sơ đề nghị cấp chứng chỉ năng lực nộp trước ngày quy định mới có hiệu lực thi hành nhưng chưa được giải quyết thì được xem xét, đánh giá theo các tiêu chí có lợi nhất cho doanh nghiệp tại thời điểm xét duyệt.
• Làm rõ cách thức quy đổi quy mô công trình và cấp công trình đối với các dự án thực hiện trong giai đoạn chuyển tiếp giữa các thông tư hướng dẫn về phân cấp công trình xây dựng.
• Yêu cầu các cơ quan cấp chứng chỉ phải thực hiện công khai thông tin năng lực của tổ chức lên Trang thông tin điện tử của Bộ Xây dựng và Sở Xây dựng để phục vụ công tác tra cứu, quản lý và đấu thầu.

- Ý nghĩa pháp lý và thực tiễn của văn bản

Công văn số 115/BXD-HĐXD đóng vai trò quan trọng trong việc chuẩn hóa năng lực của các nhà thầu tư vấn xây dựng tại Việt Nam. Việc siết chặt và hướng dẫn rõ ràng các điều kiện năng lực giúp loại bỏ các tổ chức tư vấn yếu kém, nâng cao chất lượng thiết kế, giám sát và quản lý dự án, từ đó hạn chế tối đa các rủi ro về chất lượng công trình và thất thoát vốn đầu tư công.