Công văn 4065/TCHQ-TXNK do Tổng cục Hải quan ban hành là văn bản chỉ đạo nghiệp vụ quan trọng nhằm tháo gỡ các vướng mắc phát sinh, đẩy nhanh tiến độ thông quan hàng hóa xuất nhập khẩu, đồng thời bảo đảm công tác quản lý thuế và hải quan được thực hiện thống nhất, đúng quy định pháp luật.

Mục tiêu và phạm vi áp dụng của văn bản

• Đối tượng áp dụng: Các Cục Hải quan tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, các chi cục hải quan cửa khẩu và các doanh nghiệp tham gia hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa trên toàn quốc.
• Mục tiêu cốt lõi: Thống nhất quy trình thực hiện thủ tục hải quan, giảm thiểu thời gian thông quan, hạn chế tối đa tình trạng ách tắc hàng hóa tại các cửa khẩu, cảng biển và cảng hàng không, hỗ trợ doanh nghiệp phục hồi và phát triển sản xuất kinh doanh.

Các nội dung hướng dẫn trọng tâm về thông quan hàng hóa

Văn bản tập trung giải quyết triệt để các vướng mắc mang tính thực tiễn trong quá trình làm thủ tục hải quan, cụ thể bao gồm:

• Đơn giản hóa và chuẩn hóa thủ tục kiểm tra hồ sơ: Yêu cầu các chi cục hải quan thực hiện kiểm tra hồ sơ và kiểm tra thực tế hàng hóa theo đúng phân loại luồng (Xanh, Vàng, Đỏ). Nghiêm cấm các hành vi tự ý yêu cầu doanh nghiệp xuất trình hoặc nộp thêm các chứng từ ngoài quy định của pháp luật hải quan hiện hành.
• Xử lý vướng mắc về áp mã HS và trị giá hải quan: Đối với các mặt hàng có sự nghi ngờ hoặc chưa thống nhất về mã số HS, thuế suất hoặc trị giá khai báo, hướng dẫn cơ quan hải quan địa phương thực hiện giải phóng hàng hoặc thông quan trước trên cơ sở áp dụng các biện pháp bảo đảm thuế, sau đó tiến hành kiểm tra, xác định chính thức nhằm tránh gây chậm trễ và phát sinh chi phí lưu kho bãi cho doanh nghiệp.
• Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin: Tăng cường việc nộp, tiếp nhận và kiểm tra chứng từ điện tử thông qua Hệ thống thông quan tự động VNACCS/VCIS, giảm thiểu tối đa việc tiếp xúc trực tiếp giữa công chức hải quan và người khai hải quan nhằm hạn chế tiêu cực và nâng cao tính minh bạch.

Trách nhiệm thi hành của các bên liên quan

• Đối với cơ quan hải quan địa phương: Phải chủ động phối hợp chặt chẽ với các cơ quan quản lý chuyên ngành để đẩy nhanh tiến độ kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa. Bố trí lực lượng công chức trực 24/7 tại các cửa khẩu, cảng biển trọng điểm để kịp thời tiếp nhận và xử lý hồ sơ thông quan cho doanh nghiệp.
• Đối với doanh nghiệp xuất nhập khẩu: Có trách nhiệm khai báo trung thực, đầy đủ, chính xác các thông tin liên quan đến hàng hóa, mã HS, trị giá hải quan và xuất xứ hàng hóa (C/O). Chủ động phối hợp với cơ quan hải quan để giải trình và cung cấp tài liệu khi có yêu cầu hợp pháp.

Ý nghĩa và tác động đối với hoạt động xuất nhập khẩu

Việc triển khai nghiêm túc các nội dung tại Công văn 4065/TCHQ-TXNK góp phần chuẩn hóa quy trình nghiệp vụ của công chức hải quan tại các cửa khẩu. Đồng thời, văn bản này là cơ sở pháp lý quan trọng giúp doanh nghiệp bảo vệ quyền lợi hợp pháp, rút ngắn thời gian thông quan, giảm thiểu chi phí logistics và nâng cao năng lực cạnh tranh của hàng hóa Việt Nam trên thị trường quốc tế.