Công văn 4009/TCHQ-TXNK do Tổng cục Hải quan ban hành là văn bản hướng dẫn quan trọng liên quan đến việc quản lý, sử dụng và xử lý tem lệ phí hải quan tại các cục hải quan tỉnh, thành phố. Văn bản này nhằm thống nhất quy trình thực hiện, đảm bảo việc thu nộp ngân sách nhà nước đối với các khoản phí, lệ phí hải quan được diễn ra minh bạch, đúng quy định pháp luật hiện hành.

Ngừng sử dụng và lưu hành tem lệ phí hải quan giấy

Công văn đưa ra chỉ đạo rõ ràng về việc chấm dứt việc sử dụng tem lệ phí hải quan dạng giấy truyền thống trong các hoạt động nghiệp vụ hải quan. Việc này nhằm hướng tới mục tiêu hiện đại hóa công tác thu thuế, phí và lệ phí, giảm thiểu thủ tục hành chính thủ công. Các đơn vị hải quan địa phương có trách nhiệm:

• Thông báo rộng rãi đến các doanh nghiệp hoạt động xuất nhập khẩu về việc dừng áp dụng tem lệ phí hải quan giấy.
• Hướng dẫn người nộp thuế chuyển sang các hình thức nộp lệ phí hiện đại, nhanh chóng và an toàn hơn.

Chuyển đổi sang các phương thức thu lệ phí hải quan thay thế

Để thay thế cho việc sử dụng tem lệ phí hải quan, Tổng cục Hải quan hướng dẫn áp dụng các phương thức thu nộp tiên tiến, phù hợp với xu hướng số hóa:

• Thực hiện thu lệ phí hải quan thông qua hình thức chuyển khoản điện tử, thanh toán qua cổng thanh toán điện tử của cơ quan hải quan hoặc phối hợp thu với các ngân hàng thương mại đã ký kết thỏa thuận hợp tác.
• Sử dụng biên lai thu phí, lệ phí điện tử theo đúng quy định của Bộ Tài chính, đảm bảo dữ liệu được cập nhật trực tiếp và liên thông trên hệ thống kế toán thuế và lệ phí hải quan.
• Trong các trường hợp đặc biệt được phép thu tiền mặt, cơ quan hải quan phải cấp biên lai thu lệ phí theo mẫu quy định của Bộ Tài chính thay vì dán tem lệ phí như trước đây.

Quy trình xử lý tem lệ phí hải quan tồn kho và thực hiện quyết toán

Đối với lượng tem lệ phí hải quan còn tồn đọng tại các đơn vị hải quan địa phương và các doanh nghiệp đã mua nhưng chưa sử dụng, Tổng cục Hải quan yêu cầu thực hiện nghiêm túc các bước sau:

• Các Cục Hải quan tỉnh, thành phố tiến hành kiểm kê, phân loại và lập danh sách chi tiết số lượng tem lệ phí hải quan còn tồn kho tại đơn vị tính đến thời điểm dừng sử dụng.
• Thực hiện thủ tục hủy tem lệ phí hải quan tồn kho theo đúng quy trình quản lý ấn chỉ thuế của ngành Hải quan và quy định của Bộ Tài chính, đảm bảo không để xảy ra thất thoát hoặc lợi dụng tem cũ.
• Đối với các doanh nghiệp còn lưu giữ tem lệ phí hải quan đã mua, cơ quan hải quan hướng dẫn doanh nghiệp thực hiện thủ tục hoàn trả hoặc cấn trừ số tiền tương ứng vào các khoản nghĩa vụ tài chính khác theo quy định.
• Lập báo cáo quyết toán tình hình sử dụng, thanh hủy tem lệ phí hải quan gửi về Tổng cục Hải quan để tổng hợp và theo dõi.

Trách nhiệm triển khai và giám sát thi hành

Để đảm bảo công tác chuyển đổi diễn ra thông suốt, không gây ách tắc cho hoạt động thông quan hàng hóa của doanh nghiệp, Tổng cục Hải quan phân công trách nhiệm cụ thể:

• Cục Hải quan các tỉnh, thành phố có trách nhiệm chỉ đạo các Chi cục Hải quan trực thuộc thực hiện nghiêm túc nội dung hướng dẫn; tăng cường kiểm tra, giám sát việc thu phí, lệ phí tại đơn vị.
• Cục Công nghệ thông tin và Thống kê hải quan phối hợp đảm bảo hạ tầng kỹ thuật, đường truyền và phần mềm quản lý thu phí, lệ phí hoạt động ổn định, hỗ trợ tối đa cho người nộp thuế.
• Các đơn vị chức năng thuộc Tổng cục Hải quan có nhiệm vụ theo dõi, đôn đốc và giải quyết kịp thời các vướng mắc phát sinh của hải quan địa phương và doanh nghiệp trong quá trình thực hiện.