Giới thiệu về Công văn 397/GSQL-TH năm 2015

Công văn 397/GSQL-TH được Cục Giám sát quản lý về Hải quan ban hành nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình kiểm tra, áp dụng thuế suất ưu đãi đặc biệt đối với Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) mẫu E trong khuôn khổ Hiệp định Thương mại tự do ASEAN - Trung Quốc (ACFTA). Văn bản này đóng vai trò quan trọng trong việc thống nhất quy trình nghiệp vụ hải quan tại các địa phương, hạn chế các tranh chấp và gian lận thương mại liên quan đến xuất xứ hàng hóa.

Các nội dung hướng dẫn trọng tâm của Công văn 397/GSQL-TH

1. Quy định về người xuất khẩu tại Ô số 1 trên C/O mẫu E

• Người xuất khẩu thể hiện tại Ô số 1 của C/O mẫu E phải là người xuất khẩu thực tế, được đăng ký hợp pháp tại nước thành viên xuất khẩu.
• Trường hợp có sự xuất hiện của đơn vị ủy quyền hoặc đại lý xuất khẩu, cơ quan hải quan cần kiểm tra tính hợp lệ của việc ủy quyền này theo đúng quy định của Hiệp định ACFTA và các văn bản hướng dẫn của Bộ Công Thương.
• Nếu thông tin về người xuất khẩu tại Ô số 1 không thống nhất với người phát hành hóa đơn thương mại (trừ trường hợp hóa đơn bên thứ ba), C/O mẫu E đó có thể bị nghi ngờ về tính hợp lệ và cần tiến hành xác minh.

2. Hướng dẫn đối với trường hợp hóa đơn thương mại do bên thứ ba phát hành

• Hóa đơn bên thứ ba là hóa đơn thương mại được phát hành bởi một công ty có trụ sở tại một nước thứ ba (có thể là thành viên hoặc không phải là thành viên ACFTA) hoặc bởi một nhà xuất khẩu trong nước thành viên đại diện cho công ty đó.
• Để C/O mẫu E có hóa đơn bên thứ ba được chấp nhận, bắt buộc phải tích chọn vào ô "Third Party Invoicing" tại Ô số 13.
• Số và ngày của hóa đơn thương mại do bên thứ ba phát hành phải được ghi rõ tại Ô số 10 của C/O mẫu E.
• Tên và nước của công ty phát hành hóa đơn bên thứ ba phải được ghi nhận cụ thể tại Ô số 7 của C/O mẫu E.

3. Thẩm quyền và tổ chức cấp C/O mẫu E tại Trung Quốc

• Công văn làm rõ danh sách các cơ quan, tổ chức có thẩm quyền cấp C/O mẫu E tại Trung Quốc, bao gồm Cơ quan Kiểm dịch và Kiểm nghiệm xuất nhập khẩu Trung Quốc (AQSIQ) và Ủy ban Xúc tiến Thương mại Quốc tế Trung Quốc (CCPIT).
• Chữ ký và con dấu của cán bộ có thẩm quyền trên C/O mẫu E phải trùng khớp với mẫu chữ ký và con dấu đã được cơ quan thẩm quyền Trung Quốc đăng ký và thông báo với Tổng cục Hải quan Việt Nam.

4. Quy trình xử lý vướng mắc và xác minh xuất xứ

• Đối với các trường hợp C/O mẫu E có sự khác biệt nhỏ không ảnh hưởng đến tính hợp lệ của xuất xứ hàng hóa (như lỗi chính tả, lỗi đánh máy không làm thay đổi bản chất thông tin), cơ quan hải quan xem xét chấp nhận cho doanh nghiệp hưởng ưu đãi thuế quan.
• Đối với các trường hợp nghi ngờ về tính xác thực của chữ ký, con dấu, hoặc có sự mâu thuẫn nghiêm trọng về thông tin hàng hóa giữa C/O mẫu E và các chứng từ thuộc hồ sơ hải quan, Chi cục Hải quan nơi làm thủ tục phải báo cáo về Cục Giám sát quản lý về Hải quan để tiến hành thủ tục xác minh với cơ quan cấp của nước xuất khẩu.
• Trong thời gian chờ kết quả xác minh, hàng hóa nhập khẩu vẫn được thông quan nhưng không được áp dụng thuế suất ưu đãi đặc biệt ACFTA mà phải nộp thuế theo mức thuế suất thông thường hoặc thuế suất MFN.

Ý nghĩa và tác động của văn bản đối với doanh nghiệp và cơ quan hải quan

Công văn 397/GSQL-TH mang lại sự minh bạch trong việc áp dụng các quy tắc xuất xứ đối với hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc. Đối với doanh nghiệp, văn bản giúp nhận diện rõ các yêu cầu kỹ thuật khi khai báo C/O mẫu E, đặc biệt là trong các giao dịch ba bên, từ đó giảm thiểu rủi ro bị bác bỏ C/O và bị truy thu thuế. Đối với cơ quan hải quan, đây là công cụ hướng dẫn nghiệp vụ sắc bén để chuẩn hóa quy trình kiểm tra, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và ngăn chặn các hành vi gian lận xuất xứ.