Công văn 3849/BVHTTDL-VP năm 2025 của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch là văn bản quan trọng trả lời kiến nghị của cử tri gửi tới trước Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XV. Nội dung văn bản tập trung giải quyết các vướng mắc và đề xuất giải pháp liên quan đến việc xây dựng cơ chế đặc thù trong trường hợp cần tu bổ cấp thiết đối với các di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh đang có nguy cơ sụp đổ, xuống cấp nghiêm trọng.
- Thực trạng và sự cần thiết của cơ chế đặc thù trong tu bổ di tích
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ghi nhận phản ánh của cử tri về những khó khăn, vướng mắc trong quy trình, thủ tục tu bổ di tích hiện nay. Cụ thể:
- Các quy định pháp luật hiện hành về đầu tư công và bảo tồn di sản văn hóa yêu cầu quy trình thẩm định, phê duyệt dự án tu bổ di tích trải qua nhiều bước, tốn nhiều thời gian.
- Đối với các di tích bị xuống cấp nghiêm trọng hoặc có nguy cơ sụp đổ do thiên tai, hỏa hoạn hoặc tác động của thời gian, việc áp dụng quy trình thông thường dễ dẫn đến chậm trễ, gây mất mát không thể phục hồi đối với di sản.
- Sự thiếu linh hoạt trong việc huy động và sử dụng các nguồn lực xã hội hóa cho công tác tu bổ cấp thiết tại địa phương do vướng mắc về thủ tục hành chính.
- Định hướng xây dựng cơ chế đặc thù cho di tích có nguy cơ sụp đổ
Để giải quyết triệt để các bất cập nêu trên, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã đưa ra các định hướng và giải pháp cụ thể nhằm đơn giản hóa thủ tục hành chính nhưng vẫn đảm bảo tính khoa học và nguyên tắc bảo tồn:
- Rút ngắn quy trình thủ tục hành chính: Nghiên cứu, đề xuất cơ chế cho phép rút ngắn tối đa thời gian thẩm định, phê duyệt báo cáo kinh tế - kỹ thuật hoặc phương án tu bổ đối với các hạng mục di tích có nguy cơ sụp đổ khẩn cấp.
- Phân cấp, phân quyền mạnh mẽ: Tăng cường phân cấp cho Ủy ban nhân dân cấp tỉnh trong việc quyết định và chịu trách nhiệm về các phương án tu bổ cấp thiết, gia cố tạm thời đối với di tích cấp quốc gia và cấp tỉnh trên địa bàn quản lý.
- Hoàn thiện hành lang pháp lý: Tích hợp các nội dung về cơ chế đặc thù, xử lý tình huống khẩn cấp vào dự thảo Luật Di sản văn hóa (sửa đổi) và các văn bản hướng dẫn thi hành để tạo cơ sở pháp lý đồng bộ, vững chắc.
- Đa dạng hóa nguồn vốn đầu tư: Khuyến khích và tạo điều kiện thuận lợi cho việc tiếp nhận, sử dụng nguồn vốn hợp pháp của các tổ chức, cá nhân đóng góp trực tiếp cho công tác tu bổ cấp thiết mà không phải trải qua các thủ tục phê duyệt đầu tư công phức tạp.
- Trách nhiệm phối hợp của các cơ quan liên quan
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch nhấn mạnh việc triển khai hiệu quả cơ chế này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ, ngành và địa phương:
- Các địa phương cần chủ động rà soát, lập danh mục các di tích xuống cấp nghiêm trọng để có phương án ứng phó kịp thời, không thụ động chờ đợi kinh phí từ trung ương.
- Phối hợp với Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Tài chính để xây dựng hướng dẫn riêng về thủ tục đầu tư, phân bổ ngân sách đối với các công trình bảo tồn mang tính khẩn cấp.
- Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát quá trình thực hiện tu bổ cấp thiết để tránh việc lợi dụng cơ chế đặc thù làm sai lệch giá trị gốc của di tích.
Để sử dụng toàn bộ tiện ích nâng cao của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
| BỘ VĂN HÓA, THỂ THAO | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM |
| Số: 3849/BVHTTDL-VP | Hà Nội, ngày 01 tháng 8 năm 2025 |
Kính gửi: Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Nam Định (nay là tỉnh Ninh Bình)
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch nhận được kiến nghị của cử tri tỉnh Nam Định (nay là tỉnh Ninh Bình) gửi tới trước Kỳ họp thứ 9 Quốc hội khóa XV do Ủy ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội chuyển đến theo Công văn số 602/UBDNGS15 ngày 21/5/2025 với nội dung như sau:
“Hiện nay, trên địa bàn cả nước nói chung và tỉnh Nam Định nói riêng có nhiều di tích quốc gia đã xuống cấp nghiêm trọng; thậm chí một số công trình có nguy cơ sụp đổ gây nguy hiểm cho người dân, nhưng thủ tục để tiến hành tu bổ đối với các di tích quốc gia rất phức tạp và phải được sự đồng ý bằng văn bản của Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (theo quy định tại khoản 15 Điều 1 Luật sửa đổi, bổ sung một số Điều của Luật Di sản văn hóa năm 2009).
Đề nghị Bộ nghiên cứu, tham mưu cho Chính phủ có quy định cơ chế đặc thù trong trường hợp cần tu bổ cấp thiết đối với các di tích có nguy cơ sụp đổ để rút ngắn thời gian tu bổ, gìn giữ giá trị của di tích và đảm bảo an toàn cho người dân, du khách.”
Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xin trả lời như sau:
Ngày 23/11/2024, Quốc hội đã thông qua Luật Di sản văn hóa năm 2024, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/7/2025. Trên cơ sở kế thừa các quy định của Luật Di sản văn hóa năm 2001, được sửa đổi, bổ sung năm 2009, Luật Di sản văn hóa năm 2024 đã bổ sung, chỉnh lý quy định cụ thể 03 trường hợp bảo quản thường xuyên, sửa chữa nhỏ di tích và tu sửa cấp thiết di tích, để bảo đảm di tích xuống cấp kịp thời được tu bổ, tôn tạo, cụ thể nội dung Điều 36:
“1. Bảo quản thường xuyên, sửa chữa nhỏ di tích được quy định như sau:
a) Bảo quản thường xuyên là hoạt động kiểm tra, phát hiện, vệ sinh cơ học để phòng, chống nấm mốc, mối mọt, côn trùng, sinh vật gây hại cấu kiện, thành phần kiến trúc, hiện vật, cảnh quan văn hóa của di tích;
b) Sửa chữa nhỏ di tích là hoạt động sửa chữa, thay thế nhỏ các cấu kiện, thành phần kiến trúc không thuộc bộ phận cấu thành yếu tố gốc của di tích, cải tạo cảnh quan thiên nhiên, môi trường - sinh thái nhằm ngăn chặn hoặc khắc phục tình trạng xuống cấp của di tích;
c) Người đại diện, tổ chức được giao quản lý, sử dụng di tích thực hiện việc bảo quản thường xuyên, sửa chữa nhỏ di tích phải thực hiện các yêu cầu quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật, nhân lực có chuyên môn, nghiệp vụ; ưu tiên sử dụng vật liệu, kỹ thuật truyền thống và bảo đảm sự bền vững và ổn định của di tích.
2. Tu sửa cấp thiết di tích được quy định như sau:
a) Việc thực hiện tu sửa cấp thiết di tích phải đáp ứng yêu cầu quy định tại Điều 78 của Luật này;
b) Việc tu sửa cấp thiết di tích phải lập thành báo cáo kinh tế - kỹ thuật theo quy định tại điểm b khoản 2 Điều 35 của Luật này, trình cấp có thẩm quyền phê duyệt theo quy định tại điểm c khoản này;
c) Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, Bộ trưởng, người đứng đầu ngành, cơ quan, tổ chức ở trung ương theo thẩm quyền phê duyệt báo cáo kinh tế - kỹ thuật tu sửa cấp thiết di tích sau khi có ý kiến bằng văn bản của cơ quan chuyên môn về văn hóa cấp tỉnh;
d) Việc tu sửa cấp thiết di tích có sự giám sát của cơ quan chuyên môn về văn hóa cấp tỉnh, người đại diện cho cộng đồng dân cư nơi có di tích”.
Ngày 17/7/2025, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 208/2025/NĐ-CP quy định thẩm quyền, trình tự, thủ tục, hồ sơ lập, thẩm định, phê duyệt quy hoạch khảo cổ; quy hoạch, dự án bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh; dự án đầu tư xây dựng, xây dựng công trình, sửa chữa, cải tạo, xây dựng nhà ở riêng lẻ nằm trong, nằm ngoài khu vực bảo vệ di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh, di sản thế giới; dự án đầu tư xây dựng, cải tạo, nâng cấp công trình kiến trúc hạ tầng kỹ thuật và trưng bày bảo tàng công lập. Do đó, đề nghị Ủy ban nhân dân tỉnh Ninh Bình chỉ đạo cơ quan chức năng và chính quyền địa phương triển khai quy trình các bước quy hoạch di tích theo quy định của Chính phủ về thẩm quyền, trình tự, thủ tục lập, thẩm định, phê duyệt quy hoạch, dự án bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh. Theo đó, tại Điều 33 (Báo cáo kinh tế - kỹ thuật tu sửa cấp thiết di tích), Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã tham mưu xâu dựng nội dung theo hướng rút gọn thành phần hồ sơ, trình tự, thủ tục lập, thẩm định và phê duyệt Báo cáo kinh tế - kỹ thuật tu sửa cấp thiết di tích, nhằm mục tiêu cải cách thủ tục hành chính và rút ngắn thời gian thực hiện để di tích được kịp thời tu bổ, tôn tạo trong trường hợp cấp thiết, cụ thể:
“Điều 33. Báo cáo kinh tế - kỹ thuật tu sửa cấp thiết di tích
1. Báo cáo kinh tế - kỹ thuật tu sửa cấp thiết di tích quy định tại khoản 2 Điều 36 Luật Di sản văn hóa gồm:
a) Thuyết minh Báo cáo kinh tế - kỹ thuật tu sửa cấp thiết di tích: lý do tu sửa cấp thiết, tình trạng kỹ thuật và các nguy cơ gây xuống cấp, sập đổ, hủy hoại di tích; đề xuất phương án tu sửa cấp thiết di tích;
b) Bộ ảnh màu kích thước 10 x 15 cm, mô tả hiện trạng xuống cấp của di tích tại thời điểm lập hồ sơ;
c) Bản vẽ thiết kế phương án tu sửa cấp thiết di tích;
d) Kinh phí tu sửa cấp thiết di tích được lập theo quy định tại Nghị định của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Di sản văn hóa.
2. Trình tự, thủ tục lấy ý kiến, phê duyệt Báo cáo kinh tế - kỹ thuật tu sửa cấp thiết di tích:
a) Trình tự, thủ tục lấy ý kiến Báo cáo kinh tế - kỹ thuật tu sửa cấp thiết di tích: Chủ đầu tư thực hiện Báo cáo kinh tế - kỹ thuật tu sửa cấp thiết di tích gửi trực tuyến 01 bộ hồ sơ theo quy định tại điểm a khoản 3 Điều này tới cơ quan chuyên môn về văn hóa cấp tỉnh.
Trong thời hạn 07 ngày làm việc, sau khi nhận được hồ sơ đề nghị có ý kiến đối với Báo cáo kinh tế - kỹ thuật tu sửa cấp thiết di tích, người đứng đầu cơ quan chuyên môn về văn hóa cấp tỉnh có ý kiến trả lời bằng văn bản;
b) Trình tự, thủ tục phê duyệt Báo cáo kinh tế - kỹ thuật tu sửa cấp thiết di tích. Chủ đầu tư thực hiện Báo cáo kinh tế - kỹ thuật tu sửa cấp thiết di tích gửi trực tuyến 01 bộ hồ sơ theo quy định tại điểm b khoản 3 Điều này tới Ủy ban nhân dân cấp tỉnh hoặc Bộ, ngành, cơ quan, tổ chức ở trung ương được giao trực tiếp quản lý di tích.
Trong thời hạn 05 ngày làm việc, sau khi nhận được hồ sơ đề nghị phê duyệt Báo cáo kinh tế - kỹ thuật tu sửa cấp thiết di tích, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh hoặc Bộ trưởng, người đứng đầu ngành, cơ quan, tổ chức ở trung ương được giao trực tiếp quản lý di tích phê duyệt Báo cáo kinh tế - kỹ thuật tu sửa cấp thiết di tích.
3. Hồ sơ đề nghị có ý kiến, phê duyệt Báo cáo kinh tế - kỹ thuật tu sửa cấp thiết di tích gồm:
a) Hồ sơ đề nghị có ý kiến: văn bản đề nghị theo Mẫu số 06 tại Phụ lục ban hành kèm theo Nghị định này; thuyết minh theo quy định tại điểm a khoản 1
Điều này; bộ ảnh màu theo quy định tại điểm b khoản 1 Điều này; bản vẽ thiết kế phương án tu sửa cấp thiết theo quy định tại điểm c khoản 1 Điều này; dự toán kinh phí tu sửa cấp thiết theo quy định tại điểm d khoản 1 Điều này;
b) Hồ sơ đề nghị phê duyệt: tờ trình đề nghị theo Mẫu số 06 tại Phụ lục ban hành kèm theo Nghị định này; thuyết minh theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều này; bộ ảnh màu theo quy định tại điểm b khoản 1 Điều này; bản vẽ thiết kế phương án tu sửa cấp thiết theo quy định tại điểm c khoản 1 Điều này; dự toán kinh phí tu sửa cấp thiết theo quy định tại điểm d khoản 1 Điều này; ý kiến của đến cơ quan chuyên môn về văn hóa cấp tỉnh”.
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch trân trọng gửi tới Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Nam Định (nay là tỉnh Ninh Bình) để trả lời cử tri./.
|
Nơi nhận: | BỘ TRƯỞNG |
Công văn 3849/BVHTTDL-VP năm 2025 trả lời kiến nghị của cử tri gửi tới trước Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XV liên quan đến cơ chế đặc thù trong trường hợp cần tu bổ cấp thiết đối với các di tích có nguy cơ sụp đổ do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành
- Số hiệu: 3849/BVHTTDL-VP
- Loại văn bản: Công văn
- Ngày ban hành: 01/08/2025
- Nơi ban hành: Bộ Văn hoá, Thể thao và du lịch
- Người ký: Nguyễn Văn Hùng
- Ngày công báo: Đang cập nhật
- Số công báo: Đang cập nhật
- Ngày hiệu lực: 01/08/2025
- Tình trạng hiệu lực: Kiểm tra
