Giới thiệu chung về Công văn 286/TCHQ-TXNK

Công văn 286/TCHQ-TXNK được Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn các Cục Hải quan tỉnh, thành phố thực hiện thống nhất các biện pháp quản lý, phân loại và xử lý nợ thuế. Văn bản này tập trung giải quyết các vướng mắc trong quá trình đôn đốc thu hồi nợ đọng thuế, đồng thời chuẩn hóa quy trình phân loại nợ thuế để có biện pháp xử lý phù hợp với từng đối tượng doanh nghiệp nợ thuế trong lĩnh vực xuất nhập khẩu.

- Phân loại các nhóm nợ thuế để áp dụng biện pháp xử lý phù hợp

Tổng cục Hải quan yêu cầu các đơn vị hải quan địa phương tiến hành rà soát, phân loại chính xác các khoản nợ thuế theo các nhóm cụ thể để có phương án xử lý hiệu quả:

• Nhóm nợ có khả năng thu hồi: Đây là các khoản nợ của các doanh nghiệp đang hoạt động sản xuất kinh doanh bình thường nhưng chậm nộp thuế. Đối với nhóm này, cơ quan hải quan cần áp dụng ngay các biện pháp đôn đốc, cưỡng chế theo quy định của pháp luật quản lý thuế để thu hồi ngân sách kịp thời.
• Nhóm nợ khó thu hồi: Bao gồm nợ của các doanh nghiệp đã ngừng hoạt động, giải thể, phá sản, hoặc chủ doanh nghiệp bỏ trốn khỏi địa chỉ kinh doanh. Cơ quan hải quan phải phối hợp với chính quyền địa phương và cơ quan thuế để xác minh tình trạng thực tế của doanh nghiệp trước khi chuyển nhóm nợ.
• Nhóm nợ chờ xử lý: Các khoản nợ đang trong quá trình xem xét khoanh nợ, xóa nợ hoặc đang chờ quyết định miễn, giảm, hoàn thuế từ cơ quan có thẩm quyền.

- Áp dụng các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế

Để nâng cao hiệu quả thu hồi nợ đọng và răn đe các trường hợp chây ỳ, Công văn 286/TCHQ-TXNK chỉ đạo thực hiện nghiêm túc các biện pháp cưỡng chế theo đúng trình tự pháp luật:

• Trích tiền từ tài khoản của đối tượng bị cưỡng chế tại tổ chức tín dụng, phong tỏa tài khoản ngân hàng của doanh nghiệp nợ thuế.
• Khấu trừ một phần tiền lương hoặc thu nhập hợp pháp khác (áp dụng đối với cá nhân vi phạm).
• Dừng làm thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu của doanh nghiệp đang có nợ thuế quá hạn.
• Ngừng sử dụng hóa đơn đối với các doanh nghiệp cố tình chây ỳ, không thực hiện nghĩa vụ thuế đúng hạn.
• Đề nghị cơ quan chức năng thu hồi giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh, giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp hoặc giấy phép thành lập và hoạt động của đơn vị nợ thuế.

- Quy trình lập hồ sơ khoanh nợ và xóa nợ thuế

Văn bản hướng dẫn chi tiết về việc lập và hoàn thiện hồ sơ xử lý nợ đối với các trường hợp không thể thu hồi nhằm làm sạch số liệu nợ đọng:

• Đối với doanh nghiệp bị tuyên bố phá sản: Phải thu thập đầy đủ quyết định tuyên bố phá sản của Tòa án và các văn bản phân chia tài sản liên quan để xác định chính xác số nợ thuế không thể thu hồi được.
• Đối với doanh nghiệp giải thể hoặc ngừng hoạt động: Cần có văn bản xác nhận của cơ quan đăng ký kinh doanh về việc doanh nghiệp đã hoàn tất thủ tục giải thể hoặc không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký kinh doanh.
• Yêu cầu về hồ sơ đề nghị xóa nợ: Phải đảm bảo tính pháp lý, đầy đủ chứng từ chứng minh cơ quan hải quan đã thực hiện hết các biện pháp cưỡng chế theo quy định nhưng vẫn không thể thu hồi được nợ.

- Tăng cường phối hợp liên ngành trong quản lý nợ thuế

Tổng cục Hải quan nhấn mạnh vai trò của việc phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan hải quan với các cơ quan chức năng khác nhằm nâng cao hiệu quả quản lý:

• Phối hợp với cơ quan Thuế nội địa để chia sẻ thông tin về tình trạng hoạt động, mã số thuế, và các tài khoản ngân hàng của doanh nghiệp nợ thuế nhằm ngăn chặn hành vi tẩu tán tài sản.
• Làm việc với Sở Kế hoạch và Đầu tư để kịp thời cập nhật thông tin về việc thay đổi đăng ký kinh doanh, giải thể, hoặc thu hồi giấy phép của các doanh nghiệp trên địa bàn quản lý.
• Yêu cầu các Cục Hải quan tỉnh, thành phố báo cáo định kỳ về kết quả xử lý nợ thuế và những vướng mắc phát sinh vượt thẩm quyền để Tổng cục Hải quan kịp thời hướng dẫn, giải quyết dứt điểm.