Tóm tắt Công văn 2078/BXD-HĐXD năm 2022 về thực hiện xây dựng công trình khẩn cấp

Công văn 2078/BXD-HĐXD được Bộ Xây dựng ban hành nhằm hướng dẫn các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương thống nhất thực hiện các quy định về quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình khẩn cấp. Văn bản này tập trung làm rõ các quy định pháp lý tại Luật Xây dựng và Nghị định số 15/2021/NĐ-CP để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong thực tế triển khai.

1. Tiêu chí xác định và thẩm quyền quyết định công trình xây dựng khẩn cấp

Việc xác định công trình xây dựng khẩn cấp phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của pháp luật về xây dựng, cụ thể:

• Công trình xây dựng khẩn cấp là công trình được xây dựng nhằm đáp ứng kịp thời các yêu cầu phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai, thảm họa, dịch bệnh hoặc các nhiệm vụ khẩn cấp để bảo đảm quốc phòng, an ninh, đối ngoại theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền.
• Thẩm quyền quyết định xây dựng công trình khẩn cấp thuộc về Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân các cấp trong phạm vi quản lý của mình.
• Quyết định xây dựng công trình khẩn cấp phải được thể hiện bằng văn bản, xác định rõ mục tiêu, địa điểm, quy mô, dự kiến chi phí, thời gian hoàn thành và giao nhiệm vụ cho cơ quan, tổ chức thực hiện.

2. Trình tự, thủ tục đầu tư xây dựng công trình khẩn cấp

Để đảm bảo tính kịp thời và nhanh chóng của công trình khẩn cấp, quy trình thực hiện được đơn giản hóa tối đa:

• Công trình xây dựng khẩn cấp thuộc đối tượng được miễn giấy phép xây dựng theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 89 Luật Xây dựng năm 2014 (được sửa đổi, bổ sung tại khoản 30 Điều 1 Luật số 62/2020/QH14).
• Người được giao quản lý, thực hiện xây dựng công trình khẩn cấp được tự quyết định toàn bộ trình tự, thủ tục thực hiện từ khảo sát, thiết kế, thi công đến nghiệm thu công trình, đảm bảo phù hợp với tình huống khẩn cấp.
• Cho phép thực hiện việc vừa thiết kế vừa thi công xây dựng để rút ngắn tối đa thời gian hoàn thành công trình.

3. Quản lý chi phí đầu tư và chất lượng công trình khẩn cấp

Mặc dù áp dụng cơ chế đặc thù và rút gọn, công tác quản lý chi phí và chất lượng vẫn phải tuân thủ các nguyên tắc cốt lõi:

• Quản lý chi phí đầu tư xây dựng phải căn cứ vào điều kiện thực tế triển khai, đảm bảo nguyên tắc tiết kiệm, hiệu quả, tránh thất thoát, lãng phí ngân sách nhà nước.
• Chất lượng công trình phải được kiểm soát chặt chẽ, đảm bảo an toàn chịu lực, an toàn vận hành và phòng chống cháy nổ trong suốt quá trình khai thác, sử dụng.
• Sau khi kết thúc thi công, chủ đầu tư hoặc đơn vị được giao quản lý phải lập hồ sơ hoàn thành công trình, thực hiện nghiệm thu và quyết toán vốn đầu tư theo đúng quy định của pháp luật hiện hành.

4. Trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức liên quan

Công văn quy định rõ trách nhiệm của từng chủ thể nhằm tránh việc lạm dụng cơ chế khẩn cấp:

• Các Bộ, ngành và Ủy ban nhân dân cấp tỉnh có trách nhiệm kiểm tra, giám sát chặt chẽ việc quyết định và tổ chức thực hiện xây dựng công trình khẩn cấp thuộc phạm vi quản lý của mình.
• Người có thẩm quyền quyết định xây dựng công trình khẩn cấp chịu trách nhiệm toàn diện trước pháp luật về quyết định của mình và kết quả thực hiện dự án.
• Các nhà thầu tham gia khảo sát, thiết kế, thi công xây dựng phải chịu trách nhiệm về chất lượng, an toàn của công trình đối với phần việc do mình thực hiện.