Công văn 1708/TCT-CS năm 2023 do Tổng cục Thuế ban hành hướng dẫn về chính sách thuế giá trị gia tăng (GTGT) đối với hoạt động xây dựng, lắp đặt trong bối cảnh thực hiện giảm thuế GTGT theo Nghị quyết số 43/2022/QH15 và Nghị định số 15/2022/NĐ-CP của Chính phủ. Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng giúp tháo gỡ vướng mắc cho các doanh nghiệp và cơ quan thuế địa phương trong việc xác định thuế suất đối với các công trình chuyển tiếp hoặc nghiệm thu muộn.

- Thời điểm xác định thuế GTGT đối với hoạt động xây dựng, lắp đặt

• Theo quy định tại Khoản 5 Điều 8 Thông tư số 219/2013/TT-BTC của Bộ Tài chính, thời điểm xác định thuế GTGT đối với hoạt động xây dựng, lắp đặt (bao gồm cả đóng tàu) là thời điểm nghiệm thu, bàn giao công trình, hạng mục công trình, khối lượng xây dựng, lắp đặt hoàn thành, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền.
• Như vậy, mốc thời gian nghiệm thu và bàn giao thực tế là cơ sở pháp lý duy nhất để xác định nghĩa vụ thuế GTGT phát sinh, không phụ thuộc vào thời điểm thanh toán hay thời điểm lập hóa đơn của doanh nghiệp.

- Áp dụng chính sách giảm thuế GTGT theo Nghị định 15/2022/NĐ-CP

• Nghị định số 15/2022/NĐ-CP quy định giảm thuế suất thuế GTGT từ 10% xuống 8% đối với các nhóm hàng hóa, dịch vụ đang áp dụng mức thuế suất 10% (trừ một số nhóm hàng hóa, dịch vụ quy định tại các Phụ lục ban hành kèm theo Nghị định).
• Thời gian áp dụng chính sách giảm thuế GTGT này được giới hạn từ ngày 01/02/2022 đến hết ngày 31/12/2022.
• Đối với hoạt động xây dựng, lắp đặt, nếu việc nghiệm thu, bàn giao công trình, hạng mục công trình hoặc khối lượng xây dựng, lắp đặt hoàn thành được thực hiện trong khoảng thời gian từ ngày 01/02/2022 đến hết ngày 31/12/2022 thì hoạt động này thuộc đối tượng được giảm thuế GTGT xuống mức 8% (nếu không thuộc nhóm loại trừ).

- Xử lý trường hợp lập hóa đơn sai thời điểm

• Trường hợp cơ sở kinh doanh đã nghiệm thu, bàn giao công trình, hạng mục công trình hoặc khối lượng xây dựng, lắp đặt hoàn thành trong giai đoạn từ ngày 01/02/2022 đến hết ngày 31/12/2022 nhưng đến năm 2023 mới lập hóa đơn cho hoạt động này:
• Về mặt thuế suất: Do thời điểm nghiệm thu, bàn giao (thời điểm phát sinh nghĩa vụ thuế) nằm trong thời gian hiệu lực của Nghị định 15/2022/NĐ-CP, doanh nghiệp vẫn được áp dụng mức thuế suất thuế GTGT ưu đãi là 8%.
• Về mặt hành chính: Việc lập hóa đơn vào năm 2023 cho khối lượng công việc đã nghiệm thu, bàn giao trong năm 2022 bị xác định là hành vi lập hóa đơn không đúng thời điểm. Doanh nghiệp sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính về hóa đơn theo quy định tại Nghị định số 125/2020/NĐ-CP của Chính phủ.
• Trường hợp hoạt động nghiệm thu, bàn giao công trình, hạng mục công trình hoặc khối lượng xây dựng, lắp đặt hoàn thành được thực hiện từ ngày 01/01/2023 trở đi thì không được áp dụng chính sách giảm thuế GTGT theo Nghị định 15/2022/NĐ-CP mà phải áp dụng mức thuế suất thông thường là 10%.

- Trách nhiệm của người nộp thuế và cơ quan thuế địa phương

• Người nộp thuế có trách nhiệm tự kê khai, tự tính và tự nộp thuế đúng theo quy định pháp luật. Khi phát hiện có sai sót về thời điểm lập hóa đơn, doanh nghiệp cần chủ động thực hiện điều chỉnh, bổ sung hồ sơ khai thuế và chấp hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính (nếu có) để tránh các rủi ro pháp lý nghiêm trọng hơn khi cơ quan thuế thanh tra, kiểm tra.
• Cục Thuế các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương có trách nhiệm căn cứ vào tình hình thực tế của từng hồ sơ cụ thể, đối chiếu với các quy định pháp luật về thuế GTGT, quản lý thuế và hóa đơn để hướng dẫn người nộp thuế thực hiện đúng nghĩa vụ.