Giới thiệu chung về Công văn 146/BXD-KTXD

Công văn 146/BXD-KTXD do Bộ Xây dựng ban hành nhằm giải quyết các vướng mắc thực tế của các chủ đầu tư, nhà thầu và các cơ quan quản lý nhà nước trong việc áp dụng các quy định về quản lý chi phí đầu tư xây dựng. Văn bản tập trung làm rõ các nội dung liên quan đến định mức xây dựng, giá vật liệu, quản lý hợp đồng và chi phí dự phòng theo tinh thần của Nghị định số 10/2021/NĐ-CP và các Thông tư hướng dẫn kèm theo.

Các nội dung hướng dẫn trọng tâm của Công văn 146/BXD-KTXD:

- Hướng dẫn về áp dụng và điều chỉnh định mức dự toán xây dựng công trình

• Việc áp dụng định mức xây dựng do cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành là cơ sở để lập dự toán và quản lý chi phí. Đối với các công tác xây dựng chưa có định mức hoặc đã có nhưng không phù hợp với biện pháp thi công, điều kiện địa chất của công trình, chủ đầu tư có trách nhiệm tổ chức xác định định mức mới hoặc điều chỉnh định mức cho phù hợp.
• Quy trình xây dựng định mức mới phải tuân thủ hướng dẫn tại Thông tư của Bộ Xây dựng, đảm bảo tính chính xác, tiết kiệm và hiệu quả kinh tế cho dự án.
• Đối với các dự án sử dụng vốn đầu tư công, việc phê duyệt các định mức mới hoặc định mức điều chỉnh phải được thực hiện đúng thẩm quyền và báo cáo cơ quan chuyên môn về xây dựng theo quy định.

- Quản lý giá vật liệu xây dựng và xử lý biến động giá

• Giá vật liệu xây dựng dùng để lập dự toán phải phù hợp với giá thị trường tại thời điểm tính toán, đảm bảo tính cạnh tranh và tối ưu hóa chi phí. Chủ đầu tư cần căn cứ vào công bố giá vật liệu của Sở Xây dựng địa phương hoặc khảo sát thực tế thị trường đối với các loại vật liệu chưa có trong công bố giá.
• Trong bối cảnh thị trường có nhiều biến động lớn về giá nguyên nhiên vật liệu, Công văn hướng dẫn việc cập nhật kịp thời chỉ số giá xây dựng và giá vật liệu vào dự toán gói thầu để tránh tình trạng đứt gãy chuỗi cung ứng hoặc nhà thầu dừng thi công do thua lỗ.
• Việc lựa chọn nhà cung cấp vật liệu phải đi kèm với hồ sơ chứng minh năng lực, chất lượng sản phẩm và tính hợp pháp của nguồn cung cấp.

- Điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng do biến động chi phí

• Đối với các hợp đồng xây dựng (đặc biệt là hợp đồng theo đơn giá điều chỉnh), việc điều chỉnh giá phải tuân thủ nghiêm ngặt các điều khoản đã thỏa thuận trong hợp đồng và quy định pháp luật về hợp đồng xây dựng tương ứng với thời kỳ ký kết.
• Trường hợp xảy ra biến động giá vật liệu vượt quá tầm kiểm soát (bất khả kháng hoặc biến động thị trường lớn), các bên cần chủ động thương thảo, báo cáo người quyết định đầu tư xem xét, quyết định phương án điều chỉnh nhằm bảo đảm tiến độ và chất lượng công trình.
• Công văn nhấn mạnh việc làm rõ trách nhiệm của các bên trong việc chậm trễ tiến độ dẫn đến việc phải áp dụng đơn giá tại thời điểm muộn hơn, tránh việc trục lợi từ chính sách điều chỉnh giá.

- Quản lý và sử dụng chi phí dự phòng của dự án

• Chi phí dự phòng (bao gồm dự phòng cho yếu tố phát sinh khối lượng và dự phòng cho yếu tố trượt giá) phải được quản lý chặt chẽ và chỉ được sử dụng cho các mục đích hợp pháp, đúng quy định.
• Việc sử dụng chi phí dự phòng để điều chỉnh dự toán, bổ sung các hạng mục phát sinh ngoài thiết kế ban đầu phải được người quyết định đầu tư phê duyệt và không được vượt quá tổng mức đầu tư đã được phê duyệt của dự án.
• Trường hợp việc sử dụng chi phí dự phòng dẫn đến vượt tổng mức đầu tư, chủ đầu tư phải thực hiện thủ tục điều chỉnh tổng mức đầu tư theo đúng trình tự pháp luật quy định.

Ý nghĩa thực tiễn của văn bản đối với hoạt động đầu tư xây dựng

Công văn 146/BXD-KTXD đóng vai trò là cẩm nang tháo gỡ kịp thời các nút thắt pháp lý cho các chủ đầu tư và nhà thầu trong giai đoạn chuyển tiếp giữa các quy định cũ và mới. Văn bản giúp tăng cường tính minh bạch, ngăn ngừa thất thoát, lãng phí ngân sách nhà nước, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi để đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư công đối với các công trình xây dựng trọng điểm.