Giới thiệu về Công văn 12438/CT-TTHT năm 2016

Công văn 12438/CT-TTHT do Cục Thuế thành phố Hồ Chí Minh ban hành năm 2016 là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ dành cho các doanh nghiệp về việc lập hóa đơn, đặc biệt tập trung vào các giao dịch cung cấp dịch vụ cho khách hàng nước ngoài và các quy định liên quan đến đồng tiền thể hiện trên hóa đơn. Văn bản này giúp tháo gỡ các vướng mắc thực tế của người nộp thuế, đảm bảo việc tuân thủ đúng quy định pháp luật về thuế và hóa đơn tại thời điểm ban hành.

Các nội dung trọng tâm của Công văn 12438/CT-TTHT

- Quy định về loại hóa đơn sử dụng khi cung cấp dịch vụ ra nước ngoài

• Đối với hoạt động xuất khẩu dịch vụ ra nước ngoài (tiêu dùng ngoài lãnh thổ Việt Nam), doanh nghiệp thực hiện lập hóa đơn thương mại (commercial invoice) để làm thủ tục thanh toán với khách hàng nước ngoài.
• Đối với hoạt động cung cấp dịch vụ cho tổ chức, cá nhân nằm trong khu phi thuế quan, doanh nghiệp phải sử dụng hóa đơn giá trị gia tăng (nếu áp dụng phương pháp khấu trừ) hoặc hóa đơn bán hàng (nếu áp dụng phương pháp trực tiếp) theo quy định của Thông tư số 39/2014/TT-BTC.
• Việc xác định đúng loại hóa đơn giúp doanh nghiệp thực hiện đúng nghĩa vụ kê khai thuế giá trị gia tăng đầu ra và áp dụng chính xác mức thuế suất ưu đãi (như thuế suất 0% đối với dịch vụ xuất khẩu nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện luật định).

- Quy định về đồng tiền và tỷ giá ghi trên hóa đơn

• Khi phát sinh giao dịch thanh toán bằng ngoại tệ với khách hàng nước ngoài theo đúng quy định của pháp luật về quản lý ngoại hối, doanh nghiệp được phép ghi tổng cộng giá trị thanh toán bằng ngoại tệ trên hóa đơn.
• Đồng thời, trên hóa đơn phải thể hiện rõ tỷ giá quy đổi ra đồng Việt Nam (VND). Tỷ giá này được xác định theo tỷ giá giao dịch thực tế của ngân hàng thương mại nơi người nộp thuế mở tài khoản nhận tiền tại thời điểm phát sinh giao dịch lập hóa đơn.
• Trường hợp không có tỷ giá giao dịch thực tế tại thời điểm đó, doanh nghiệp áp dụng tỷ giá giao dịch bình quân trên thị trường ngoại tệ liên ngân hàng do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam công bố để thực hiện quy đổi.

- Thời điểm lập hóa đơn đối với hoạt động cung ứng dịch vụ

• Thời điểm lập hóa đơn đối với hoạt động cung ứng dịch vụ là ngày hoàn thành việc cung ứng dịch vụ, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền.
• Trường hợp doanh nghiệp thực hiện thu tiền trước hoặc trong khi cung ứng dịch vụ thì ngày lập hóa đơn chính là ngày thu tiền (ngoại trừ trường hợp thu tiền đặt cọc hoặc tạm ứng để bảo đảm thực hiện hợp đồng trong một số lĩnh vực đặc thù theo quy định pháp luật).
• Doanh nghiệp cần lưu ý việc lập hóa đơn sai thời điểm có thể dẫn đến việc bị xử phạt vi phạm hành chính về hóa đơn và ảnh hưởng trực tiếp đến kỳ kê khai thuế giá trị gia tăng cũng như thuế thu nhập doanh nghiệp.

Đánh giá và lưu ý áp dụng thực tế cho doanh nghiệp

Công văn 12438/CT-TTHT mang tính chất hướng dẫn nghiệp vụ cụ thể dựa trên hệ thống văn bản pháp luật thuế tại thời điểm năm 2016 (chủ yếu là Thông tư 39/2014/TT-BTC và Thông tư 219/2013/TT-BTC). Hiện nay, với sự ra đời của Nghị định 123/2020/NĐ-CP và Thông tư 78/2021/TT-BTC về hóa đơn điện tử, một số quy định về loại hóa đơn (như việc bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử giá trị gia tăng hoặc hóa đơn điện tử bán hàng cho cả hoạt động xuất khẩu hàng hóa, dịch vụ) đã có sự thay đổi căn bản. Do đó, doanh nghiệp cần chủ động đối chiếu giữa hướng dẫn tại công văn này với các quy định pháp luật hiện hành về hóa đơn điện tử để áp dụng một cách chính xác và hợp pháp nhất.