Tóm tắt Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 9879:2013 (ASTM D562:2010) về Sơn – Xác định độ nhớt KU bằng nhớt kế Stomer

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 9879:2013 được xây dựng trên cơ sở chấp nhận hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn ASTM D562:2010. Đây là tiêu chuẩn kỹ thuật quan trọng trong ngành sơn và chất phủ, quy định phương pháp xác định độ nhớt Krebs (KU) của sơn và các chất liên quan bằng cách sử dụng nhớt kế kiểu Stormer.

Mục đích và Phạm vi áp dụng của Tiêu chuẩn

• Tiêu chuẩn này quy định phương pháp xác định độ nhớt của sơn và các chất phủ liên quan bằng nhớt kế kiểu Stormer, biểu thị bằng đơn vị Krebs (KU).
• Độ nhớt KU là một chỉ số quan trọng để đánh giá tính chất lưu biến của sơn, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng thi công bằng chổi, con lăn hoặc súng phun.
• Tiêu chuẩn áp dụng cho các loại sơn, vecni và các chất phủ dạng lỏng có độ nhớt phù hợp với dải đo của thiết bị Stormer (thường từ 45 KU đến 141 KU).

Các phương pháp xác định độ nhớt (Quy trình đo)

Tiêu chuẩn quy định hai quy trình đo chính tùy thuộc vào loại thiết bị sử dụng:

• Quy trình A (Sử dụng nhớt kế Stormer vận hành thủ công): Xác định tải trọng cần thiết để tạo ra tốc độ quay 200 vòng/phút của cánh khuấy dạng chữ thập (paddle-type rotor) chìm trong mẫu thử. Kết quả sau đó được chuyển đổi sang đơn vị KU bằng bảng quy đổi tiêu chuẩn.
• Quy trình B (Sử dụng nhớt kế Stormer kỹ thuật số): Thiết bị tự động đo và hiển thị trực tiếp giá trị độ nhớt bằng đơn vị KU, giá trị tải trọng tương đương tính bằng gam (g) hoặc độ nhớt tính bằng centipoise (cP) tại tốc độ quay cố định 200 vòng/phút.

Yêu cầu về Thiết bị và Dụng cụ đo

• Nhớt kế Stormer: Phải đảm bảo độ chính xác và được hiệu chuẩn định kỳ bằng các mẫu dầu chuẩn có độ nhớt đã biết.
• Cánh khuấy (Rotor): Dạng chữ thập tiêu chuẩn theo đúng kích thước quy định trong tiêu chuẩn ASTM D562 để đảm bảo tính đồng nhất của phép đo.
• Nhiệt kế hoặc cảm biến nhiệt độ: Có khả năng đo chính xác nhiệt độ mẫu thử với sai số cho phép cực nhỏ, vì nhiệt độ ảnh hưởng rất lớn đến độ nhớt của sơn.
• Cốc chứa mẫu: Có kích thước và dung tích phù hợp để đảm bảo cánh khuấy ngập hoàn toàn trong mẫu theo đúng chỉ dẫn kỹ thuật.

Các yếu tố ảnh hưởng và Lưu ý khi thực hiện phép đo

• Nhiệt độ mẫu thử: Phép đo phải được thực hiện ở nhiệt độ chuẩn quy định (thường là 25 độ C hoặc theo thỏa thuận giữa các bên). Mẫu thử cần được ổn định nhiệt độ trước khi tiến hành đo.
• Sự đồng nhất của mẫu: Trước khi đo, mẫu sơn phải được khuấy đều để đảm bảo tính đồng nhất, tránh hiện tượng lắng cặn hoặc phân lớp, nhưng phải hạn chế tối đa việc tạo bọt khí trong mẫu.
• Hiệu chuẩn thiết bị: Thiết bị cần được kiểm tra và hiệu chuẩn thường xuyên bằng dầu chuẩn để đảm bảo kết quả đo luôn chính xác và có tính lặp lại cao.

Lưu ý: Để áp dụng chính xác tiêu chuẩn này trong thực tế sản xuất và kiểm nghiệm, người sử dụng cần tham khảo chi tiết các bước tiến hành, bảng quy đổi trị số và các yêu cầu an toàn lao động được nêu cụ thể trong văn bản gốc của TCVN 9879:2013.