Tóm tắt Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6848:2007 (ISO 4832:2007) về Vi sinh vật trong thực phẩm và thức ăn chăn nuôi - Phương pháp định lượng Coliform - Kỹ thuật đếm khuẩn lạc. Dưới đây là nội dung chi tiết phân tích các điều khoản đầu tiên từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn này.

Điều 1: Phạm vi áp dụng

Tiêu chuẩn này quy định các hướng dẫn chung về phương pháp định lượng vi khuẩn nhóm Coliform bằng kỹ thuật đếm khuẩn lạc. Phạm vi áp dụng của tiêu chuẩn rất rộng rãi, bao gồm:

• Các sản phẩm thực phẩm dành cho con người tiêu dùng.
• Các sản phẩm thức ăn dành cho chăn nuôi động vật.
• Các mẫu môi trường trong khu vực sản xuất, chế biến và xử lý thực phẩm, giúp kiểm soát điều kiện vệ sinh công nghiệp.

Do tính đa dạng của các sản phẩm trong chuỗi thực phẩm và thức ăn chăn nuôi, phương pháp này có thể không phù hợp hoàn toàn cho một số sản phẩm cụ thể trong mọi chi tiết. Trong trường hợp đó, có thể áp dụng các tiêu chuẩn riêng biệt khác nếu có lý do kỹ thuật chính đáng.

Điều 2: Tài liệu viện dẫn

Các tài liệu viện dẫn sau đây là cực kỳ cần thiết cho việc áp dụng tiêu chuẩn này. Đối với các tài liệu ghi năm công bố thì áp dụng bản được nêu. Đối với các tài liệu không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất (bao gồm cả các sửa đổi):

• TCVN 6404 (ISO 7218) về Vi sinh vật trong thực phẩm và thức ăn chăn nuôi - Nguyên tắc chung về kiểm tra vi sinh vật.
• TCVN 6507 (ISO 6887) (tất cả các phần) về Vi sinh vật trong thực phẩm và thức ăn chăn nuôi - Chuẩn bị mẫu thử, huyền phù ban đầu và các dung dịch pha loãng thập phân để kiểm tra vi sinh vật.

Điều 3: Thuật ngữ và định nghĩa

Trong tiêu chuẩn này, thuật ngữ "Coliform" được định nghĩa dựa trên các đặc tính sinh học và khả năng phát triển trong môi trường nuôi cấy chọn lọc cụ thể:

• Định nghĩa chung: Coliform là những vi khuẩn hình que, Gram âm, không sinh bào tử, có khả năng lên men đường lactose kèm theo sinh axit và/hoặc sinh khí trong các điều kiện thử nghiệm được quy định.
• Đặc điểm trên môi trường chọn lọc: Là những vi khuẩn hình thành các khuẩn lạc màu đỏ đặc trưng, có đường kính từ 0,5 mm trở lên (đôi khi có vùng tủa đỏ của muối mật bao quanh) trên môi trường thạch mật lactose đỏ trung tính tím (VRBL) sau khi ủ ở nhiệt độ quy định (30 độ C hoặc 37 độ C) trong thời gian 24 giờ.

Điều 4: Nguyên tắc của phương pháp

Phương pháp định lượng Coliform bằng kỹ thuật đếm khuẩn lạc được thực hiện dựa trên quy trình kỹ thuật nghiêm ngặt sau:

• Chuẩn bị đĩa thạch: Sử dụng môi trường nuôi cấy chọn lọc dạng rắn là thạch mật lactose đỏ trung tính tím (VRBL). Tiến hành đổ đĩa với một lượng mẫu thử xác định (nếu mẫu ở dạng lỏng) hoặc một lượng dịch huyền phù ban đầu (đối với các dạng mẫu khác).
• Thiết lập dãy pha loãng: Chuẩn bị các đĩa thạch khác tương tự trong cùng điều kiện bằng cách sử dụng các dung dịch pha loãng thập phân tiếp theo của mẫu thử để đảm bảo mật độ khuẩn lạc phù hợp cho việc đếm.
• Phủ lớp thạch bổ sung: Sau khi đổ đĩa hỗn hợp mẫu và môi trường, tiến hành phủ thêm một lớp môi trường VRBL vô trùng lên trên bề mặt. Bước này nhằm ngăn ngừa sự phát triển lan tràn của khuẩn lạc và tạo điều kiện kỵ khí bán phần, giúp nhận diện rõ ràng các khuẩn lạc Coliform sinh axit.
• Ủ ấm: Tiến hành ủ các đĩa đã chuẩn bị ở nhiệt độ 30 độ C hoặc 37 độ C (tùy theo thỏa thuận hoặc tiêu chuẩn cụ thể của từng loại sản phẩm) trong khoảng thời gian 24 giờ.
• Tính toán kết quả: Thực hiện đếm số lượng các khuẩn lạc đặc trưng xuất hiện trên các đĩa thạch được chọn. Từ số lượng khuẩn lạc đếm được, áp dụng công thức tính toán để xác định số lượng Coliform có trong một mililit (ml) hoặc một gam (g) mẫu thử ban đầu.