Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13667:2023 (ASTM D7295-18) quy định về phương pháp lấy mẫu khí thải từ các nguồn cháy và các nguồn tĩnh khác để xác định hàm lượng hydro xyanua (HCN). Đây là tiêu chuẩn kỹ thuật quan trọng phục vụ cho công tác quan trắc môi trường, giúp đánh giá chính xác nồng độ khí độc hại phát sinh từ các hoạt động công nghiệp và nguồn đốt tĩnh.
Phạm vi và đối tượng áp dụng
- Phạm vi áp dụng: Tiêu chuẩn này hướng dẫn quy trình thu thập mẫu khí thải để xác định sự hiện diện và nồng độ của hydro xyanua (HCN) dạng khí trong các ống khói, đường ống dẫn khí thải của các nguồn cháy hoặc nguồn phát thải tĩnh khác.
- Đối tượng áp dụng: Áp dụng đối với các tổ chức quan trắc môi trường, phòng thử nghiệm phân tích, các cơ quan quản lý nhà nước về môi trường và các doanh nghiệp có nguồn phát thải cần kiểm soát khí độc HCN.
Nội dung cốt lõi của tiêu chuẩn (Điều 1 đến Điều 4)
- Phạm vi áp dụng (Điều 1): Xác định giới hạn kỹ thuật của phương pháp lấy mẫu. Tiêu chuẩn lưu ý người sử dụng về các yếu tố có thể gây cản trở hoặc làm sai lệch kết quả đo, đồng thời yêu cầu tuân thủ các quy định an toàn khi tiếp xúc với hóa chất độc hại như HCN.
- Tài liệu viện dẫn (Điều 2): Quy định các tiêu chuẩn viện dẫn liên quan (bao gồm các tiêu chuẩn ASTM và TCVN khác) để đảm bảo tính đồng bộ và chuẩn xác trong suốt quá trình chuẩn bị thiết bị, lấy mẫu và phân tích phòng thí nghiệm.
- Thuật ngữ và định nghĩa (Điều 3): Định nghĩa rõ ràng các khái niệm chuyên ngành, các thông số kỹ thuật và đơn vị đo lường được sử dụng thống nhất trong toàn bộ văn bản tiêu chuẩn.
- Tóm tắt phương pháp (Điều 4): Khí thải từ nguồn tĩnh được rút ra với lưu lượng không đổi thông qua một đầu dò (probe) và được dẫn qua một hệ thống bình hấp thụ (impingers) chứa dung dịch kiềm (thường là natri hydroxit - NaOH). Hydro xyanua trong dòng khí sẽ bị giữ lại trong dung dịch dưới dạng ion xyanua (CN-). Mẫu dung dịch sau đó được phân tích bằng các phương pháp thích hợp như đo phổ, điện cực chọn lọc ion hoặc sắc ký ion.
Phần trăm độ chệch và kiểm soát chất lượng
- Đánh giá phần trăm độ chệch (Percent Bias): Đây là chỉ số bắt buộc trong quy trình kiểm soát chất lượng (QA/QC) nhằm đánh giá độ chính xác của phương pháp lấy mẫu và phân tích.
- Phương pháp xác định: Độ chệch được xác định bằng cách thực hiện các thử nghiệm bổ sung mẫu chuẩn (spiking) với một lượng hydro xyanua đã biết trước vào hệ thống lấy mẫu hoặc dung dịch hấp thụ, sau đó tính toán tỷ lệ thu hồi (recovery rate).
- Yêu cầu kỹ thuật: Tỷ lệ thu hồi và phần trăm độ chệch phải nằm trong giới hạn cho phép được quy định cụ thể trong tiêu chuẩn để đảm bảo số liệu quan trắc có độ tin cậy cao, phản ánh đúng thực trạng phát thải của nguồn tĩnh.
Hiệu lực thi hành
TCVN 13667:2023 có hiệu lực áp dụng kể từ ngày ban hành theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, đóng vai trò là cơ sở kỹ thuật pháp lý cho hoạt động quan trắc khí thải công nghiệp tại Việt Nam.
Để sử dụng toàn bộ tiện ích nâng cao của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
LẤY MẪU KHÍ THẢI TỪ CÁC NGUỒN CHÁY VÀ CÁC NGUỒN TĨNH KHÁC ĐỂ XÁC ĐỊNH HYDRO XYANUA
Standard practice for sampling combustion effluents and other stationary sources for the subsequent determination of hydrogen cyanide
Lời nói đầu
TCVN 13667:2023 được xây dựng trên cơ sở chấp nhận hoàn toàn tương đương với ASTM D7295-18 Standard practice for sampling combustion effluents and other stationary sources for the subsequent determination of hydrogen cyanide với sự cho phép của ASTM quốc tế, 100 Barr Harbor Drive, West Conshohocken, PA 19428, USA. Tiêu chuẩn ASTM D7295 - 18 thuộc bản quyền ASTM quốc tế.
TCVN 13667:2023 do Ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc gia TCVN/TC 146 Chất lượng không khí biên soạn, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng đề nghị, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố.
LẤY MẪU KHÍ THẢI TỪ CÁC NGUỒN CHÁY VÀ CÁC NGUỒN TĨNH KHÁC ĐỂ XÁC ĐỊNH HYDRO XYANUA
Standard practice for sampling combustion effluents and other stationary sources for the subsequent determination of hydrogen cyanide
1.1 Tiêu chuẩn này được sử dụng để thu thập các mẫu để xác định khí hydro xyanua (HCN) từ các thiết bị đốt cháy hoặc không khí có thể chứa xyanua. Chủ yếu được thiết kế để đo HCN pha khí, mẫu thu thập được mô tả trong tiêu chuẩn này cũng bao gồm các ion xyanua (CN-) bị hấp thụ bởi các hạt có thể có trong không khí lấy mẫu.
1.1.1 Các mẫu có thể được thu thập từ một buồng kín như buồng khói NBS được mô tả trong Phương pháp thử ASTM E662 miễn là nó được trang bị các cổng lấy mẫu.
1.1.2 Các phòng mở như khu vực làm việc công nghiệp hoặc đám cháy quy mô lớn có thể được quan trắc HCN theo tiêu chuẩn này.
1.1.3 Sự phát thải HCN qua hệ thống có thể được xác định bằng cách lấy mẫu từ ống khói xả thải của nó. Ví dụ về các hệ thống như vậy bao gồm các ứng dụng sản xuất quy mô lớn và nhiệt lượng kế hình nón được mô tả trong ASTM E1354.
1.2 Tiêu chuẩn này có thể được sử dụng để quan trắc nồng độ HCN trong dòng thải khói lửa quy mô phòng thí nghiệm để ước tính độc tính của các khí được tạo ra từ vật liệu bị đốt cháy. Xem hướng dẫn trong ASTM E800.
1.3 Phạm vi nồng độ của hydro xyanua sẽ phụ thuộc vào thể tích khí được lấy mẫu, thể tích dung dịch natri hydroxit chứa trong bình hấp thụ trong quá trình lấy mẫu và phương pháp phân tích được sử dụng để đo xyanua. Ví dụ, giới hạn phát hiện dưới là 0,002 mg/m3 khi lấy 0,1 m3 khí đốt cháy vào trong 100 mL dung dịch natri hydroxit dựa trên giới hạn phát hiện xyanua trong dung dịch hấp thụ là 0,002 mg/L khi sử dụng hệ thống phân tích dòng bơm (FIA) được mô tả trong ASTM D6888.
1.4 Các giá trị tính theo hệ SI là giá trị tiêu chuẩn. Trong tiêu chuẩn này không sử dụng hệ đơn vị khác.
1.5 Tiêu chuẩn này không đề cập đến các quy tắc an toàn liên quan đến việc áp dụng tiêu chuẩn. Người sử dụng tiêu chuẩn này phải có trách nhiệm lập ra các quy định thích hợp về an toàn và sức khỏe, đồng thời phải xác định khả năng áp dụng các giới hạn quy định trước khi sử dụng.
Các tài liệu viện dẫn sau rất cần thiết cho việc áp dụng tiêu chuẩn này. Đối với các tài liệu viện dẫn ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản được nêu. Đối với các tài liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất, bao gồm cả các sửa đổi, bổ sung (nếu có).
TCVN 2117 (ASTM D1193), Nước thuốc thử - Yêu cầu kỹ thuật
ASTM D1356, Terminology relating to sampling and analysis of atmospheres (Thuật ngữ liên quan đến việc lấy mẫu và phân tích không khí)
ASTM D2036, Test method for cyanides in water (Phương phá
Để xem đầy đủ nội dung và sử dụng toàn bộ tiện ích của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
Nếu bạn đã là thành viên, hãy bấm:
- 1Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12247-1:2018 (ISO 16017-1:2000) về Không khí trong nhà, không khí xung quanh và không khí nơi làm việc - Lấy mẫu và phân tích các hợp chất hữu cơ bay hơi bằng ống hấp phụ/giải hấp nhiệt/sắc ký khí mao quản - Phần 1: Lấy mẫu bằng bơm
- 2Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12247-2:2018 (ISO 16017-2:2003) về Không khí trong nhà, không khí xung quanh và không khí nơi làm việc - Lấy mẫu và phân tích các hợp chất hữu cơ bay hơi bằng ống hấp phụ/giải hấp nhiệt/sắc ký khí mao quản - Phần 2: Lấy mẫu khuếch tán
- 3Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12799:2019 (ISO 8943:2007) về Lưu chất hydrocacbon nhẹ được làm lạnh - Lấy mẫu khí thiên nhiên hóa lỏng - Phương pháp liên tục và gián đoạn
- 1Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 2117:2009 (ASTM D 1193 – 06) về Nước thuốc thử - Yêu cầu kỹ thuật
- 2Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12247-1:2018 (ISO 16017-1:2000) về Không khí trong nhà, không khí xung quanh và không khí nơi làm việc - Lấy mẫu và phân tích các hợp chất hữu cơ bay hơi bằng ống hấp phụ/giải hấp nhiệt/sắc ký khí mao quản - Phần 1: Lấy mẫu bằng bơm
- 3Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12247-2:2018 (ISO 16017-2:2003) về Không khí trong nhà, không khí xung quanh và không khí nơi làm việc - Lấy mẫu và phân tích các hợp chất hữu cơ bay hơi bằng ống hấp phụ/giải hấp nhiệt/sắc ký khí mao quản - Phần 2: Lấy mẫu khuếch tán
- 4Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12799:2019 (ISO 8943:2007) về Lưu chất hydrocacbon nhẹ được làm lạnh - Lấy mẫu khí thiên nhiên hóa lỏng - Phương pháp liên tục và gián đoạn
Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13667:2023 (ASTM D7295-18) về Lấy mẫu khí thải từ các nguồn cháy và các nguồn tĩnh khác để xác định hydro xyanua
- Số hiệu: TCVN13667:2023
- Loại văn bản: Tiêu chuẩn Việt Nam
- Ngày ban hành: 01/01/2023
- Nơi ban hành: ***
- Người ký: ***
- Ngày công báo: Đang cập nhật
- Số công báo: Đang cập nhật
- Ngày hiệu lực: 17/09/2026
- Tình trạng hiệu lực: Kiểm tra
