Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12004-2:2018 (hoàn toàn tương đương với ISO 8894-2:2007) do Ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc gia TCVN/TC 33 Vật liệu chịu lửa biên soạn, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố. Tiêu chuẩn này quy định phương pháp dây nóng (song song) để xác định độ dẫn nhiệt của các loại vật liệu chịu lửa, đặc biệt là vật liệu chịu lửa định hình dạng đặc và cách nhiệt.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực sản xuất, kiểm định, thử nghiệm và sử dụng vật liệu chịu lửa tại Việt Nam. Phương pháp thử nghiệm này được thiết kế để đo độ dẫn nhiệt của vật liệu chịu lửa trong các điều kiện nhiệt độ cụ thể:

• Áp dụng cho các vật liệu chịu lửa có độ dẫn nhiệt nhỏ hơn 25 W/(m.K).
• Phù hợp cho cả vật liệu chịu lửa đặc và vật liệu chịu lửa cách nhiệt.
• Không áp dụng cho các vật liệu chịu lửa có tính dẫn điện hoặc các vật liệu phát sinh phản ứng hóa học mạnh ở nhiệt độ thử nghiệm.

Nội dung cốt lõi của tiêu chuẩn (Từ Điều 1 đến Điều 4)

- Phạm vi áp dụng (Điều 1)

• Xác định giới hạn đo và các loại vật liệu chịu lửa phù hợp với phương pháp dây nóng song song.
• Nêu rõ các trường hợp loại trừ hoặc hạn chế khi áp dụng phương pháp này đối với một số nhóm vật liệu đặc thù nhằm đảm bảo tính chính xác của kết quả đo.

- Tài liệu viện dẫn (Điều 2)

• Quy định các tiêu chuẩn viện dẫn cần thiết cho việc áp dụng tiêu chuẩn này. Đối với các tài liệu viện dẫn ghi năm công bố thì áp dụng bản được nêu. Đối với các tài liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất, bao gồm cả các sửa đổi, bổ sung (nếu có).

- Thuật ngữ và định nghĩa (Điều 3)

Tiêu chuẩn đưa ra các định nghĩa kỹ thuật chính xác nhằm thống nhất cách hiểu trong quá trình thử nghiệm:

• Độ dẫn nhiệt (Thermal conductivity): Đại lượng đặc trưng cho khả năng truyền nhiệt của vật liệu, được đo bằng lượng nhiệt truyền qua một đơn vị diện tích bề mặt trong một đơn vị thời gian dưới tác dụng của một gradient nhiệt độ.
• Phương pháp dây nóng song song (Parallel hot-wire method): Phương pháp đo động, trong đó nguồn nhiệt dạng đường (dây nóng) và cảm biến nhiệt độ (nhiệt điện trở hoặc cặp nhiệt điện) được đặt song song với nhau ở một khoảng cách xác định bên trong mẫu thử.

- Nguyên lý đo (Điều 4)

Nguyên lý của phương pháp dây nóng song song dựa trên việc đo sự tăng nhiệt độ theo thời gian tại một khoảng cách xác định so với dây nóng:

• Mẫu thử gồm hai viên gạch tiêu chuẩn có bề mặt được mài phẳng để đảm bảo tiếp xúc nhiệt tối ưu giữa các bề mặt.
• Dây nóng và cặp nhiệt điện được đặt song song giữa hai nửa mẫu thử tại một khoảng cách xác định trước một cách chính xác.
• Một dòng điện có cường độ không đổi được truyền qua dây nóng để tạo ra nguồn nhiệt dạng đường ổn định.
• Sự gia tăng nhiệt độ tại vị trí cặp nhiệt điện được ghi lại liên tục theo thời gian. Độ dẫn nhiệt được tính toán dựa trên sự thay đổi nhiệt độ này và các thông số vật lý của hệ thống đo.

Hiệu lực thi hành

TCVN 12004-2:2018 có hiệu lực kể từ ngày được Bộ Khoa học và Công nghệ công bố áp dụng. Tiêu chuẩn này đóng vai trò là căn cứ kỹ thuật quan trọng để đồng bộ hóa phương pháp thử nghiệm độ dẫn nhiệt của vật liệu chịu lửa tại Việt Nam theo tiêu chuẩn quốc tế ISO.