Tiêu chuẩn ngành 10 TCN 600:2004 quy định các yêu cầu kỹ thuật bắt buộc và khuyến khích áp dụng đối với hệ thống vườn ươm sản xuất cây giống cây ăn quả có múi (như cam, quýt, bưởi, chanh) sạch bệnh tại Việt Nam. Dưới đây là tóm tắt chi tiết nội dung từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn này, tập trung vào phạm vi áp dụng, tài liệu viện dẫn, thuật ngữ định nghĩa và các yêu cầu chung về thiết lập vườn ươm.

Điều 1: Phạm vi áp dụng

• Tiêu chuẩn này quy định các điều kiện kỹ thuật tối thiểu đối với các cơ sở sản xuất, nhân giống cây ăn quả có múi sạch bệnh bằng phương pháp ghép.
• Áp dụng đối với tất cả các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước có hoạt động sản xuất, kinh doanh, khảo nghiệm hoặc lưu hành giống cây ăn quả có múi trên lãnh thổ Việt Nam.
• Mục tiêu cốt lõi là đảm bảo chất lượng giống, ngăn ngừa sự lây lan của các dịch bệnh nguy hiểm truyền qua nhân giống vô tính (như bệnh Greening, Tristeza).

Điều 2: Tài liệu viện dẫn

• Các tài liệu viện dẫn trong tiêu chuẩn này bao gồm các quy trình kỹ thuật, quy chuẩn quốc gia về kiểm dịch thực vật và các tiêu chuẩn ngành liên quan đến việc giám định bệnh hại trên cây có múi.
• Trong trường hợp các tài liệu viện dẫn có sự thay đổi, bổ sung hoặc thay thế thì áp dụng theo các văn bản mới nhất được cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành.

Điều 3: Thuật ngữ và định nghĩa

Tiêu chuẩn làm rõ các khái niệm cơ bản trong hệ thống nhân giống cây có múi sạch bệnh:

• Cây đầu dòng (S0): Là cây sạch bệnh tuyển chọn từ các giống tốt, được lưu giữ trong điều kiện cách ly nghiêm ngặt để làm nguồn vật liệu nhân giống ban đầu.
• Cây mẹ (S1): Là cây được nhân ra từ cây đầu dòng (S0), trồng trong nhà lưới cách ly để khai thác mắt ghép cung cấp cho các vườn sản xuất cây giống.
• Mắt ghép (bo): Là bộ phận dùng để nhân giống vô tính, được lấy từ cây đầu dòng hoặc cây mẹ sạch bệnh.
• Gốc ghép: Là cây được gieo từ hạt của các giống có khả năng chống chịu sâu bệnh tốt, sinh trưởng khỏe, tương thích tốt với mắt ghép.
• Vườn ươm cấp 1: Nơi lưu giữ và nhân giống các cây đầu dòng, cây mẹ trong điều kiện nhà lưới chống côn trùng tuyệt đối.
• Vườn ươm cấp 2: Nơi sản xuất cây giống thương phẩm sạch bệnh cung cấp cho người sản xuất.

Điều 4: Yêu cầu chung về thiết lập vườn ươm

• Địa điểm xây dựng: Phải được bố trí ở những vùng đất cao ráo, thoát nước tốt, không bị ngập úng trong mùa mưa. Địa điểm phải cách ly tối thiểu với các vườn trồng cây có múi sản xuất thương phẩm xung quanh để giảm thiểu nguy cơ lây nhiễm nguồn bệnh từ bên ngoài.
• Nguồn nước tưới: Phải sử dụng nguồn nước sạch (nước giếng khoan hoặc nước máy), tuyệt đối không dùng nước thải sinh hoạt, nước thải công nghiệp hoặc nước từ các kênh mương đi qua vùng đang có dịch bệnh cây có múi.
• Hệ thống nhà lưới: Vườn ươm phải có nhà lưới bảo vệ với kích thước mắt lưới phù hợp (thường là lưới chống côn trùng có kích thước lỗ nhỏ hơn 0.5 mm) nhằm ngăn chặn triệt để các tác nhân truyền bệnh trung gian như rầy chổng cánh (vectơ truyền bệnh Greening) và rệp muội (vectơ truyền bệnh Tristeza).
• Vệ sinh và khử trùng: Quy định nghiêm ngặt về việc khử trùng dụng cụ ghép, giày dép và tay của công nhân trước khi vào khu vực vườn ươm. Lối ra vào nhà lưới phải có buồng đệm và khay chứa chất khử trùng.