Tổng quan về Quyết định 239/QĐ-UBND năm 2025 của Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh

Quyết định 239/QĐ-UBND phê duyệt Danh mục nguồn nước phải lập hành lang bảo vệ trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh, nhằm bảo đảm sự ổn định, an toàn cho nguồn nước, ngăn chặn các hành vi lấn chiếm, xâm hại và bảo vệ môi trường sinh thái. Văn bản quy định chi tiết việc phân công trách nhiệm giữa các Sở, ngành, chính quyền địa phương các cấp và nghĩa vụ của các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân trên địa bàn.

1. Phê duyệt Danh mục nguồn nước phải lập hành lang bảo vệ

Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh chính thức phê duyệt danh mục bao gồm 391 nguồn nước bắt buộc phải lập hành lang bảo vệ. Các nguồn nước thuộc danh mục này bao gồm đa dạng các hệ thống sông, kênh, rạch, mương, ao và hồ trên địa bàn Thành phố.

2. Phân công trách nhiệm của các Sở, ngành cấp Thành phố

• Sở Tài nguyên và Môi trường:
  • Trong thời hạn tối đa 15 ngày kể từ ngày quyết định được phê duyệt, thực hiện công bố công khai Danh mục nguồn nước trên các phương tiện thông tin đại chúng, Cổng dịch vụ, Trang thông tin điện tử của Sở và thông báo đến UBND các quận, huyện, thành phố Thủ Đức để niêm yết tại trụ sở.
  • Chủ trì rà soát, đánh giá, phối hợp với các Sở ngành liên quan và chính quyền địa phương tổng hợp trình UBND Thành phố xem xét, quyết định điều chỉnh danh mục hoặc phạm vi hành lang khi cần thiết.
  • Chủ trì, phối hợp với Sở Xây dựng, Sở Giao thông vận tải, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn và chính quyền địa phương xác định mốc chỉ giới hành lang bảo vệ nguồn nước trên bản đồ địa chính theo pháp luật đất đai.
  • Thực hiện công tác kiểm tra, thanh tra và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật về lập và quản lý hành lang bảo vệ nguồn nước.
• Sở Giao thông vận tải:
  • Phối hợp tổ chức xác định mốc chỉ giới trên bản đồ địa chính đối với các đoạn sông, hồ có ranh giới hành lang trùng với ranh giới hành lang đường giao thông thủy.
  • Quản lý cầu, phương tiện giao thông đường thủy nội địa đáp ứng các quy định bảo vệ môi trường trong phạm vi hành lang.
  • Chủ trì, phối hợp giám sát các hoạt động xây dựng kho bãi, bến cảng, cầu phà, đường giao thông, công trình ngầm và hạ tầng khác trong phạm vi bảo vệ hành lang nguồn nước.
• Sở Xây dựng:
  • Phối hợp xác định mốc chỉ giới hành lang bảo vệ nguồn nước trên bản đồ địa chính.
  • Tham mưu UBND Thành phố không giải quyết cấp phép xây dựng mới hoặc mở rộng quy mô các bệnh viện, cơ sở y tế điều trị bệnh truyền nhiễm, nghĩa trang trong hành lang bảo vệ nguồn nước theo quy định pháp luật.
  • Phối hợp giám sát hoạt động xây dựng hạ tầng, kho bãi, bến cảng, công trình ngầm trong phạm vi hành lang khi có yêu cầu.
• Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn: Phối hợp xác định mốc chỉ giới đối với các tuyến sông, kênh, rạch thuộc phạm vi quản lý. Nếu đoạn sông, kênh, rạch thuộc công trình thủy lợi thì ranh giới hành lang được xác định theo mốc chỉ giới bảo vệ công trình thủy lợi.
• Sở Văn hóa và Thể thao: Phối hợp xác định mốc chỉ giới đối với các đoạn sông, hồ gắn liền với các di tích lịch sử - văn hóa.
• Sở Du lịch: Phối hợp xác định mốc chỉ giới đối với các đoạn sông, hồ gắn với danh lam thắng cảnh và các hoạt động du lịch.

3. Trách nhiệm của chính quyền địa phương các cấp

• Ủy ban nhân dân các quận, huyện và thành phố Thủ Đức:
  • Thực hiện tuyên truyền, phổ biến chuyên sâu các quy định quản lý hành lang bảo vệ nguồn nước đến nhân dân.
  • Quản lý, bảo vệ mốc giới, giám sát mọi hoạt động trong hành lang nguồn nước; chịu trách nhiệm trực tiếp nếu để xảy ra hiện tượng lấn, chiếm, sử dụng trái phép phần đất thuộc hành lang bảo vệ nguồn nước trên địa bàn.
  • Chỉ đạo UBND cấp xã tổ chức cắm mốc giới trên thực địa theo phương án đã được duyệt, bàn giao mốc giới cho cấp xã quản lý.
  • Phối hợp với Sở Tài nguyên và Môi trường trong việc điều chỉnh danh mục và thể hiện mốc chỉ giới trên bản đồ địa chính.
• Ủy ban nhân dân các xã, phường, thị trấn:
  • Trực tiếp tuyên truyền quy định quản lý nguồn nước tại địa phương.
  • Tổ chức quản lý, bảo vệ mốc giới hành lang bảo vệ nguồn nước và giám sát các hoạt động trong khu vực bảo vệ theo chỉ đạo.
  • Phối hợp với Sở Tài nguyên và Môi trường điều chỉnh danh mục và thể hiện mốc chỉ giới trên bản đồ địa chính.

4. Quy định đối với tổ chức, cá nhân và hộ gia đình

Các cơ quan, tổ chức, cộng đồng dân cư, hộ gia đình và cá nhân sinh sống, hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ trong phạm vi hành lang bảo vệ nguồn nước phải tuân thủ nghiêm ngặt các yêu cầu sau:

• Không được gây sạt lở bờ sông, suối, kênh, rạch, hồ, ao, mương hoặc gây ảnh hưởng xấu đến sự ổn định, an toàn của nguồn nước.
• Không làm ảnh hưởng đến hành lang bảo vệ nguồn nước đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt.
• Chủ động thực hiện đầy đủ các biện pháp bảo vệ tài nguyên nước theo quy định pháp luật.
• Cấm xây dựng mới hoặc mở rộng: Nghiêm cấm hành vi xây dựng mới hoặc mở rộng quy mô đối với bệnh viện, cơ sở khám chữa bệnh truyền nhiễm, nghĩa trang, bãi chôn lấp chất thải, cơ sở sản xuất hóa chất nguy hiểm, cơ sở sản xuất/chế biến phát sinh chất thải nguy hại trong phạm vi hành lang bảo vệ nguồn nước.
• Xử lý cơ sở đang hoạt động: Đối với các cơ sở đang hoạt động trong phạm vi hành lang bảo vệ nguồn nước mà gây ô nhiễm, bắt buộc phải triển khai các giải pháp khắc phục triệt để theo quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường.

5. Hiệu lực thi hành và Trách nhiệm thực hiện

• Hiệu lực thi hành: Quyết định có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký. Trong trường hợp có văn bản pháp luật mới quy định thay thế hoặc bổ sung các quy định hiện hành liên quan đến hành lang bảo vệ nguồn nước, sẽ tuân thủ áp dụng theo quy định mới kể từ ngày văn bản mới đó có hiệu lực.
• Trách nhiệm thi hành: Chánh Văn phòng UBND Thành phố, Giám đốc các Sở (Tài nguyên và Môi trường, Giao thông vận tải, Xây dựng, Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Văn hóa và Thể thao, Du lịch), Chủ tịch UBND các quận, huyện, thành phố Thủ Đức và Thủ trưởng các cơ quan, đơn vị có liên quan chịu trách nhiệm thi hành Quyết định này.