Nghị định số 142/2018/NĐ-CP do Chính phủ ban hành nhằm sửa đổi, bổ sung một số quy định về điều kiện đầu tư kinh doanh thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch. Đây là một bước tiến quan trọng trong việc cắt giảm, đơn giản hóa các thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh, tạo môi trường thông thoáng cho các doanh nghiệp hoạt động trong các lĩnh vực di sản văn hóa, điện ảnh, thể dục thể thao, du lịch, nghệ thuật biểu diễn và các dịch vụ văn hóa công cộng.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

Nghị định này áp dụng đối với các cơ quan nhà nước có thẩm quyền, các tổ chức, cá nhân Việt Nam và tổ chức, cá nhân nước ngoài liên quan đến hoạt động đầu tư kinh doanh các ngành nghề thuộc lĩnh vực văn hóa, gia đình, thể thao và du lịch tại Việt Nam.

1. Sửa đổi điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực di sản văn hóa

• Đối với cửa hàng mua bán cổ vật: Cắt giảm tối đa các yêu cầu không cần thiết, chỉ giữ lại điều kiện bắt buộc là phải có cửa hàng để trưng bày cổ vật. Đồng thời, bãi bỏ hoàn toàn quy định tại điểm d khoản 1 Điều 25 của Nghị định số 98/2010/NĐ-CP.
• Yêu cầu đối với chủ cửa hàng mua bán cổ vật: Người đứng đầu hoặc quản lý cửa hàng phải có trình độ đại học trở lên thuộc một trong các chuyên ngành đào tạo về di sản văn hóa, lịch sử (khảo cổ học, văn hóa học), mỹ thuật, Hán Nôm, dân tộc học, cổ nhân học, cổ sinh vật học (động vật, thực vật), địa chất; hoặc là thành viên của tổ chức xã hội - nghề nghiệp liên quan đến các chuyên ngành đào tạo nêu trên và đã thực hiện hoạt động sưu tầm cổ vật.

2. Điều kiện hành nghề bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh

• Bãi bỏ một số quy định về điều kiện năng lực của tổ chức, cá nhân thực hiện giám định cổ vật và hành nghề bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích.
• Đơn giản hóa nhân sự chuyên môn của tổ chức thi công, giám sát, lập quy hoạch, dự án tu bổ di tích:
  • Tổ chức lập quy hoạch tu bổ di tích: Chỉ yêu cầu có ít nhất 01 người được cấp Chứng chỉ hành nghề lập quy hoạch tu bổ di tích.
  • Tổ chức lập dự án tu bổ di tích, báo cáo kinh tế - kỹ thuật, thiết kế tu bổ di tích: Chỉ yêu cầu có ít nhất 01 người được cấp Chứng chỉ hành nghề tương ứng.
  • Tổ chức thi công tu bổ di tích: Chỉ yêu cầu có ít nhất 01 người được cấp Chứng chỉ hành nghề thi công tu bổ di tích.
  • Tổ chức giám sát thi công tu bổ di tích: Chỉ yêu cầu có ít nhất 01 người được cấp Chứng chỉ hành nghề giám sát thi công tu bổ di tích.

3. Điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực điện ảnh

• Quy định rõ mức vốn pháp định đối với doanh nghiệp sản xuất phim là 200.000.000 đồng (hai trăm triệu đồng). Mức vốn này được xác định bằng một trong các văn bản chứng minh theo quy định của pháp luật.

4. Cắt giảm điều kiện kinh doanh hoạt động thể thao

• Bãi bỏ một số điều kiện về cơ sở vật chất, trang thiết bị không cần thiết đối với hộ kinh doanh và doanh nghiệp thể thao.
• Đối với cơ sở kinh doanh hoạt động thể thao mạo hiểm: Bắt buộc phải có đủ nhân viên chuyên môn bao gồm: Người hướng dẫn tập luyện thể thao; nhân viên cứu hộ; nhân viên y tế thường trực hoặc có văn bản thỏa thuận với cơ sở y tế gần nhất để sơ cứu, cấp cứu người tham gia trong trường hợp cần thiết.
• Tiêu chuẩn của người hướng dẫn tập luyện thể thao: Phải đáp ứng một trong ba điều kiện:
  • Là huấn luyện viên hoặc vận động viên phù hợp với hoạt động thể thao đăng ký kinh doanh có đẳng cấp từ cấp 2 trở lên hoặc tương đương.
  • Có bằng cấp về chuyên ngành thể dục, thể thao từ bậc trung cấp trở lên phù hợp với hoạt động thể thao đăng ký kinh doanh.
  • Được tập huấn chuyên môn thể thao theo quy định của Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch.

5. Đơn giản hóa điều kiện kinh doanh dịch vụ lưu trú du lịch

• Bãi bỏ nhiều điều kiện rườm rà đối với các loại hình lưu trú du lịch nhằm giảm bớt gánh nặng chi phí cho doanh nghiệp.
• Đối với nhà ở có phòng cho khách du lịch thuê (homestay): Chỉ yêu cầu có khu vực đón tiếp khách và phòng ngủ; có phòng tắm, phòng vệ sinh; đảm bảo các điều kiện cơ bản về an ninh, an toàn và phòng cháy chữa cháy.
• Đối với bãi cắm trại du lịch: Yêu cầu có khu vực đón tiếp khách, khu vực dựng lều, trại, phòng tắm, vệ sinh chung và phải trang bị tủ thuốc cấp cứu ban đầu.
• Đối với các loại hình lưu trú khác (như biệt thự du lịch, căn hộ du lịch, tàu thủy lưu trú du lịch): Các điều kiện về trang thiết bị, tiện nghi được tối giản hóa tối đa, tập trung vào việc đảm bảo an toàn và vệ sinh dịch vụ.

6. Cắt giảm thủ tục hành chính trong biểu diễn nghệ thuật và bản quyền

• Bãi bỏ hoàn toàn yêu cầu nộp văn bản cam kết thực thi đầy đủ các quy định của pháp luật về quyền tác giả hoặc bản sao hợp đồng, văn bản thỏa thuận với tác giả hoặc chủ sở hữu quyền tác giả trong thành phần hồ sơ đề nghị cấp phép biểu diễn nghệ thuật, trình diễn thời trang, thi người đẹp, người mẫu và lưu hành bản ghi âm, ghi hình ca múa nhạc, sân khấu.

7. Điều chỉnh quy định về dịch vụ karaoke và trò chơi điện tử

• Bãi bỏ nhiều điều kiện khắt khe về thiết kế, diện tích phòng karaoke và các tiêu chuẩn kỹ thuật không còn phù hợp tại Quy chế hoạt động văn hóa và kinh doanh dịch vụ văn hóa công cộng.
• Quy định riêng cho các điểm karaoke ở vùng dân cư không tập trung: Không bắt buộc phải thực hiện quy định về âm thanh, cách âm nhưng vẫn phải đảm bảo các điều kiện an toàn khác theo quy định.
• Khoảng cách của cửa hàng trò chơi điện tử: Quy định rõ cửa hàng trò chơi điện tử phải cách các trường tiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông từ 200 mét trở lên.

8. Hiệu lực thi hành

Nghị định 142/2018/NĐ-CP có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký ban hành. Các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Thủ trưởng cơ quan thuộc Chính phủ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương chịu trách nhiệm hướng dẫn và thi hành Nghị định này.