Lệnh của Chủ tịch nước về việc công bố Luật Quy hoạch 2017 được ban hành nhằm chính thức công bố Luật Quy hoạch số 21/2017/QH14 đã được Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa XIV, kỳ họp thứ 4 thông qua ngày 24 tháng 11 năm 2017. Đây là văn bản pháp lý quan trọng, đặt nền móng cho việc thống nhất quản lý nhà nước về quy hoạch, khắc phục tình trạng chia cắt, chồng chéo trong công tác quy hoạch trước đây.

Phạm vi điều chỉnh và Đối tượng áp dụng

Văn bản xác định rõ giới hạn pháp lý và các chủ thể chịu sự tác động trực tiếp của Luật Quy hoạch, cụ thể:

• Phạm vi điều chỉnh: Luật quy định chi tiết về việc lập, thẩm định, quyết định hoặc phê duyệt, công bố, điều chỉnh, tổ chức thực hiện quy hoạch trong hệ thống quy hoạch quốc gia; đồng thời quy định trách nhiệm quản lý nhà nước về quy hoạch từ trung ương đến địa phương.
• Đối tượng áp dụng: Áp dụng đối với các cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia vào quá trình lập, thẩm định, quyết định hoặc phê duyệt, công bố, điều chỉnh, thực hiện quy hoạch trong hệ thống quy hoạch quốc gia, cũng như các cơ quan, tổ chức, cá nhân khác có liên quan đến hoạt động quy hoạch trên lãnh thổ Việt Nam.

Các khái niệm và thuật ngữ cốt lõi trong hoạt động quy hoạch

Để đảm bảo tính thống nhất trong cách hiểu và áp dụng pháp luật, văn bản đã đưa ra định nghĩa pháp lý chuẩn xác cho các khái niệm cơ bản:

• Quy hoạch: Là việc phân bổ, sắp xếp không gian các hoạt động phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh gắn với phát triển hạ tầng, sử dụng tài nguyên và bảo vệ môi trường trên lãnh thổ xác định để sử dụng hiệu quả các nguồn lực của đất nước phục vụ mục tiêu phát triển bền vững cho thời kỳ xác định.
• Hệ thống quy hoạch quốc gia: Là tập hợp các quy hoạch ở các cấp và các loại quy hoạch có mối quan hệ hữu cơ, hỗ trợ lẫn nhau để tạo thành một thể thống nhất.
• Quy hoạch tổng thể quốc gia: Quy hoạch mang tính chiến lược theo hướng phát triển lãnh thổ quốc gia, phân vùng và liên kết vùng, hệ thống đô thị và nông thôn, kết cấu hạ tầng, sử dụng tài nguyên và bảo vệ môi trường.
• Quy hoạch vùng và quy hoạch tỉnh: Các cấp độ quy hoạch cụ thể hóa quy hoạch tổng thể quốc gia ở cấp vùng và cấp tỉnh nhằm định hướng phát triển không gian kinh tế - xã hội phù hợp với đặc thù từng địa phương.

Nguyên tắc cơ bản trong hoạt động quy hoạch

Hoạt động quy hoạch phải tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc nền tảng sau đây để đảm bảo tính khoa học và hiệu quả thực tiễn:

• Tuân thủ Hiến pháp, pháp luật và bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ giữa quy hoạch với chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.
• Bảo đảm sự phối hợp chặt chẽ giữa các ngành, các cấp trong quá trình lập quy hoạch; bảo đảm sự hài hòa lợi ích giữa các vùng, các địa phương và lợi ích quốc gia.
• Bảo đảm tính khoa học, ứng dụng công nghệ hiện đại, kết nối thông tin, cơ sở dữ liệu quy hoạch thống nhất trên phạm vi cả nước.
• Bảo đảm tính khả thi, tiết kiệm, sử dụng hiệu quả các nguồn lực của đất nước; gắn với mục tiêu phát triển bền vững, bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu.
• Bảo đảm tính công khai, minh bạch, tạo điều kiện để cơ quan, tổ chức, cộng đồng dân cư và cá nhân tham gia ý kiến, giám sát hoạt động quy hoạch.

Hiệu lực thi hành

Lệnh công bố Luật Quy hoạch 2017 đánh dấu mốc thời gian Luật Quy hoạch chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 01 năm 2019. Các quy định chuyển tiếp và hướng dẫn thi hành được thực hiện theo đúng lộ trình pháp lý nhằm đảm bảo không gây gián đoạn cho các hoạt động đầu tư và phát triển kinh tế - xã hội hiện hành.