Giới thiệu về Công văn 946/VPCP-CN năm 2019

Công văn 946/VPCP-CN được Văn phòng Chính phủ ban hành nhằm giải quyết các vướng mắc liên quan đến công tác quyết toán các dự án đầu tư theo hình thức Xây dựng - Kinh doanh - Chuyển giao (BOT) và Xây dựng - Chuyển giao (BT) được thực hiện trước thời điểm Thông tư số 166/2011/TT-BTC của Bộ Tài chính có hiệu lực thi hành. Đây là văn bản chỉ đạo quan trọng giúp tháo gỡ điểm nghẽn pháp lý cho các nhà đầu tư và cơ quan nhà nước có thẩm quyền trong việc quyết toán vốn đầu tư dự án hoàn thành.

Bối cảnh và nguyên tắc áp dụng quy định quyết toán

• Giai đoạn chuyển tiếp pháp lý: Trước khi Thông tư 166/2011/TT-BTC có hiệu lực, hệ thống quy định về quản lý tài chính và quyết toán dự án BOT, BT còn nhiều điểm chưa đồng bộ. Việc thực hiện quyết toán các dự án trong giai đoạn này gặp nhiều khó khăn do thiếu cơ sở pháp lý rõ ràng hoặc có sự chồng chéo giữa các văn bản quy phạm pháp luật.
• Nguyên tắc tôn trọng hợp đồng: Việc quyết toán dự án phải được thực hiện trên cơ sở các điều khoản đã thỏa thuận trong Hợp đồng dự án đã ký kết giữa Cơ quan nhà nước có thẩm quyền và Nhà đầu tư, phù hợp với quy định pháp luật tại thời điểm ký kết hợp đồng.
• Bảo đảm hài hòa lợi ích: Quá trình xử lý vướng mắc phải bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, Nhà đầu tư và người sử dụng dịch vụ, tránh gây thất thoát tài sản nhà nước nhưng đồng thời không làm ảnh hưởng tiêu cực đến quyền lợi hợp pháp của nhà đầu tư.

Các nội dung chỉ đạo trọng tâm về quyết toán dự án BOT, BT

• Xử lý chi phí lãi vay trong thời gian xây dựng: Đối với các dự án thực hiện trước thời điểm Thông tư 166/2011/TT-BTC có hiệu lực, việc xác định và quyết toán chi phí lãi vay được thực hiện theo đúng thỏa thuận trong hợp đồng dự án và các quy định pháp luật về quản lý chi phí đầu tư xây dựng công trình tương ứng với từng thời kỳ.
• Xác định lợi nhuận của nhà đầu tư: Lợi nhuận của nhà đầu tư BOT, BT được kiểm soát và quyết toán dựa trên phương án tài chính đã được phê duyệt trong hợp đồng dự án. Trường hợp có sự thay đổi về tổng mức đầu tư hoặc các yếu tố đầu vào, các bên phải tiến hành điều chỉnh hợp đồng theo đúng quy định trước khi thực hiện quyết toán.
• Quyết toán nguồn vốn đầu tư: Xác định rõ cơ cấu nguồn vốn chủ sở hữu và vốn vay thực tế đã huy động. Việc quyết toán chỉ được thực hiện đối với phần giá trị khối lượng công việc đã hoàn thành thực tế, được nghiệm thu theo đúng quy định và có đầy đủ hồ sơ, chứng từ hợp lệ.

Trách nhiệm của các Bộ, ngành và địa phương liên quan

• Bộ Tài chính: Chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành liên quan hướng dẫn cụ thể các địa phương và nhà đầu tư giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình quyết toán; rà soát các quy định tài chính để tránh khoảng trống pháp lý đối với các dự án chuyển tiếp.
• Bộ Giao thông vận tải và các Bộ quản lý chuyên ngành: Thực hiện rà soát toàn bộ các dự án BOT, BT thuộc thẩm quyền quản lý; chủ động đàm phán với nhà đầu tư để điều chỉnh hợp đồng dự án (nếu cần thiết) nhằm bảo đảm phù hợp với thực tế và quy định pháp luật.
• Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương: Chịu trách nhiệm toàn diện về việc kiểm tra, giám sát và thực hiện quyết toán các dự án BOT, BT do địa phương là cơ quan nhà nước có thẩm quyền ký kết hợp đồng, bảo đảm tiến độ và đúng quy định pháp luật.

Ý nghĩa thực tiễn của văn bản

Công văn 946/VPCP-CN đóng vai trò là hành lang hướng dẫn quan trọng, giúp tháo gỡ các nút thắt kéo dài trong việc quyết toán các dự án hạ tầng giao thông và đô thị lớn. Việc giải quyết dứt điểm các vướng mắc này không chỉ giúp giải phóng nguồn vốn cho doanh nghiệp mà còn tăng cường tính minh bạch, củng cố niềm tin của các nhà đầu tư tư nhân đối với các dự án đối tác công tư (PPP) trong tương lai.