Công văn 7110/TCHQ-PC do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm tháo gỡ các vướng mắc phát sinh trong quá trình kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm đối với hàng hóa quá cảnh có dấu hiệu giả mạo nhãn hiệu. Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng giúp các cục hải quan địa phương thống nhất phương án xử lý, bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ và thực thi đúng quy định pháp luật hải quan.

- Cơ sở pháp lý và thẩm quyền xử lý của cơ quan Hải quan

Công văn làm rõ thẩm quyền và căn cứ pháp lý của lực lượng Hải quan khi đối phó với hành vi vận chuyển hàng hóa quá cảnh giả mạo nhãn hiệu:

• Giám sát hải quan đối với hàng quá cảnh: Hàng hóa quá cảnh qua lãnh thổ Việt Nam phải chịu sự giám sát hải quan chặt chẽ từ cửa khẩu nhập đến cửa khẩu xuất theo quy định của Luật Hải quan.
• Quyền tạm dừng làm thủ tục hải quan: Khi có căn cứ nghi ngờ hàng hóa quá cảnh là hàng giả mạo nhãn hiệu hoặc xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, cơ quan Hải quan có thẩm quyền chủ động hoặc theo yêu cầu của chủ thể quyền sở hữu trí tuệ để tạm dừng thủ tục thông quan nhằm xác minh, làm rõ.
• Áp dụng Luật Sở hữu trí tuệ: Việc xử lý vi phạm phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của Luật Sở hữu trí tuệ, Luật Hải quan và các Nghị định xử phạt vi phạm hành chính liên quan trong lĩnh vực sở hữu công nghiệp.

- Quy trình và biện pháp xử lý vi phạm cụ thể

Tổng cục Hải quan hướng dẫn chi tiết các bước xử lý khi phát hiện lô hàng quá cảnh có dấu hiệu vi phạm:

• Tiếp nhận và kiểm tra thông tin: Thực hiện kiểm tra thực tế hàng hóa dựa trên thông tin cảnh báo rủi ro hoặc dấu hiệu nghi ngờ trực quan về việc giả mạo các nhãn hiệu đã được bảo hộ tại Việt Nam.
• Thông báo cho chủ thể quyền: Cơ quan Hải quan tiến hành thông báo cho đại diện hợp pháp của chủ thể quyền sở hữu trí tuệ để xác nhận tình trạng hàng thật, hàng giả và thực hiện các thủ tục yêu cầu xử lý theo quy định.
• Trưng cầu giám định: Trong trường hợp cần thiết, cơ quan Hải quan tiến hành trưng cầu giám định tại các tổ chức có thẩm quyền để có cơ sở vững chắc kết luận hành vi vi phạm.
• Xử phạt vi phạm hành chính: Nếu kết quả xác minh khẳng định hàng hóa quá cảnh là hàng giả mạo nhãn hiệu, cơ quan Hải quan tiến hành lập biên bản vi phạm hành chính và ra quyết định xử phạt theo thẩm quyền, bao gồm cả biện pháp tịch thu hoặc buộc tiêu hủy hàng hóa vi phạm.

- Công tác phối hợp và báo cáo vướng mắc

Để đảm bảo tính hiệu quả và thống nhất trong việc thực thi, Công văn 7110/TCHQ-PC nhấn mạnh:

• Phối hợp liên ngành: Tăng cường sự phối hợp giữa cơ quan Hải quan với các lực lượng chức năng khác như Quản lý thị trường, Công an và các tổ chức đại diện sở hữu trí tuệ trong việc chia sẻ thông tin và xử lý tang vật vi phạm.
• Báo cáo kịp thời: Các Cục Hải quan tỉnh, thành phố có trách nhiệm tổng hợp các trường hợp phát sinh vướng mắc vượt thẩm quyền, kịp thời báo cáo về Tổng cục Hải quan để được hướng dẫn giải quyết, tránh tình trạng ách tắc hàng hóa không đúng quy định.