Giới thiệu chung về Công văn 632/TCHQ-GSQL

Công văn 632/TCHQ-GSQL được Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn các Cục Hải quan tỉnh, thành phố đẩy nhanh tiến độ xử lý hàng hóa tồn đọng là phế liệu tại các cảng biển Việt Nam. Văn bản này tập trung vào việc tháo gỡ các vướng mắc trong quá trình phân loại, kiểm định, xác lập quyền sở hữu toàn dân và xử lý tiêu hủy hoặc tái xuất đối với các lô hàng phế liệu không đủ điều kiện nhập khẩu.

- Phân loại và kiểm định chất lượng phế liệu tồn đọng

• Các Chi cục Hải quan phối hợp với cơ quan kiểm định chất lượng và cơ quan quản lý môi trường để tiến hành kiểm tra thực tế, lấy mẫu phân tích đối với toàn bộ các lô hàng phế liệu đang tồn đọng tại cảng.
• Việc phân loại phải xác định rõ: phế liệu đạt quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về môi trường được phép nhập khẩu làm nguyên liệu sản xuất, hoặc phế liệu không đạt quy chuẩn, chất thải, chất thải nguy hại.
• Kết quả kiểm định là căn cứ pháp lý duy nhất để quyết định phương án xử lý tiếp theo đối với từng lô hàng cụ thể.

- Phương án xử lý đối với phế liệu đạt quy chuẩn nhập khẩu

• Đối với các lô hàng phế liệu đạt quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về môi trường, cơ quan Hải quan tiến hành thủ tục xác lập quyền sở hữu toàn dân theo quy định pháp luật.
• Sau khi xác lập quyền sở hữu toàn dân, tiến hành bán đấu giá công khai cho các doanh nghiệp có Giấy xác nhận đủ điều kiện bảo vệ môi trường trong nhập khẩu phế liệu làm nguyên liệu sản xuất còn hiệu lực.
• Số tiền thu được từ việc bán đấu giá, sau khi trừ các chi phí liên quan (chi phí lưu kho, lưu bãi, chi phí kiểm định, chi phí tổ chức đấu giá), sẽ được nộp vào ngân sách nhà nước.

- Phương án xử lý đối với phế liệu không đạt quy chuẩn hoặc là chất thải

• Yêu cầu hãng tàu có trách nhiệm vận chuyển ra khỏi lãnh thổ Việt Nam (tái xuất) đối với các lô hàng phế liệu không đạt quy chuẩn kỹ thuật, chất thải nguy hại trong thời hạn quy định.
• Trường hợp hãng tàu không thực hiện tái xuất hoặc không thể xác định được chủ hàng, cơ quan Hải quan phối hợp với doanh nghiệp cảng và các cơ quan chức năng liên quan để tiến hành tiêu hủy.
• Chi phí tiêu hủy do hãng tàu chịu trách nhiệm thanh toán. Nếu hãng tàu không chi trả, chi phí này sẽ được trích từ nguồn kinh phí xử lý hàng tồn đọng theo quy định của Bộ Tài chính hoặc từ tiền bán đấu giá các lô hàng tồn đọng khác có giá trị.

- Trách nhiệm của các bên liên quan trong quá trình xử lý

• Cơ quan Hải quan: Chủ trì, phối hợp với các cơ quan quản lý nhà nước tại cảng biển, doanh nghiệp kinh doanh cảng và hãng tàu để tổ chức thực hiện việc phân loại, kiểm định và xử lý hàng hóa tồn đọng đúng thời hạn.
• Doanh nghiệp kinh doanh cảng biển: Tạo điều kiện về mặt bằng, kho bãi để cơ quan Hải quan và các đơn vị chức năng thực hiện việc kiểm kê, phân loại, di dời hoặc tiêu hủy hàng hóa.
• Hãng tàu vận chuyển: Có nghĩa vụ cung cấp thông tin chính xác về chủ hàng, phối hợp thực hiện quyết định cưỡng chế tái xuất hoặc chịu chi phí tiêu hủy đối với hàng hóa do mình vận chuyển nhưng bị từ chối nhận.

- Chế độ báo cáo và giám sát thực hiện

• Các Cục Hải quan tỉnh, thành phố phải lập danh sách chi tiết các lô hàng phế liệu tồn đọng tại địa bàn quản lý, cập nhật tiến độ xử lý định kỳ về Tổng cục Hải quan.
• Kịp thời báo cáo những vướng mắc phát sinh vượt thẩm quyền liên quan đến quy chuẩn kỹ thuật, chi phí tiêu hủy hoặc tranh chấp với hãng tàu để Tổng cục Hải quan phối hợp với các Bộ, ngành liên quan giải quyết.