Tổng quan về Công văn 594/GSQL-TH về vướng mắc C/O

Công văn 594/GSQL-TH do Cục Giám sát quản lý về Hải quan ban hành nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình kiểm tra, áp dụng và chấp nhận Chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) đối với hàng hóa xuất nhập khẩu. Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng, giúp các chi cục hải quan địa phương và doanh nghiệp thống nhất phương thức xử lý các điểm khác biệt nhỏ trên C/O, đảm bảo việc áp dụng thuế suất ưu đãi đặc biệt đúng quy định pháp luật và các cam kết quốc tế.

Hướng dẫn xử lý các khác biệt nhỏ trên C/O (Minor Discrepancies)

Cục Giám sát quản lý về Hải quan hướng dẫn nguyên tắc không bác bỏ C/O đối với các lỗi kỹ thuật hoặc khác biệt nhỏ không làm ảnh hưởng đến tính hợp lệ và bản chất xuất xứ của hàng hóa. Các nội dung cụ thể bao gồm:

• Khác biệt về mã số HS: Trường hợp có sự khác biệt giữa mã HS ghi trên C/O và mã HS trên tờ khai hải quan (do sự khác biệt trong phân loại hàng hóa giữa nước xuất khẩu và nước nhập khẩu), C/O vẫn được xem xét chấp nhận nếu mô tả hàng hóa trên C/O phù hợp với thực tế hàng hóa nhập khẩu và không làm thay đổi bản chất xuất xứ.
• Khác biệt về trọng lượng và số lượng: Các sai lệch nhỏ về trọng lượng dung sai hoặc số lượng ghi trên C/O so với các chứng từ thương mại khác (như hóa đơn, vận đơn) do đặc thù đóng gói, vận chuyển hoặc hao hụt tự nhiên được chấp nhận nếu không làm thay đổi bản chất của lô hàng.
• Lỗi đánh máy và lỗi trình bày: Các lỗi chính tả, lỗi đánh máy hoặc định dạng trình bày không làm ảnh hưởng đến việc xác định xuất xứ hàng hóa vẫn được coi là hợp lệ và không bị từ chối.

Quy định đối với hóa đơn thương mại do bên thứ ba phát hành

Đối với các lô hàng có sự tham gia của bên thứ ba (hóa đơn thương mại được phát hành bởi một công ty có trụ sở tại nước thứ ba không phải là nước xuất khẩu):

• Yêu cầu thể hiện thông tin: C/O phải thể hiện rõ thông tin về hóa đơn bên thứ ba theo đúng quy định của từng Hiệp định thương mại tự do (FTA) tương ứng. Tên và nước của công ty phát hành hóa đơn phải được ghi nhận rõ ràng tại ô tương ứng trên C/O (thường là ô số 7 hoặc ô số 13 tùy mẫu C/O).
• Tính hợp lệ của chứng từ: Việc phát hành hóa đơn bên thứ ba không làm mất đi tính hợp lệ của C/O nếu các thông tin về hàng hóa, hành trình vận chuyển và xuất xứ được đối chiếu khớp đúng với thực tế.

Kiểm tra chữ ký, con dấu và thủ tục xác minh xuất xứ

Để bảo đảm tính pháp lý của chứng từ xuất xứ, cơ quan hải quan thực hiện các biện pháp kiểm tra chặt chẽ:

• Đối chiếu mẫu chữ ký và con dấu: Công chức hải quan có trách nhiệm đối chiếu chữ ký của người có thẩm quyền và con dấu của cơ quan cấp C/O với cơ sở dữ liệu mẫu đã được các nước thành viên thông báo chính thức.
• Thủ tục xác minh (Retroactive Check): Trong trường hợp có nghi ngờ hợp lý về tính xác thực của C/O hoặc xuất xứ thực tế của hàng hóa, cơ quan hải quan sẽ tiến hành gửi yêu cầu xác minh tới cơ quan có thẩm quyền của nước xuất khẩu. Trong thời gian chờ kết quả xác minh, hàng hóa vẫn được giải tỏa thông quan theo quy định nhưng chưa được hưởng thuế suất ưu đãi đặc biệt (doanh nghiệp phải nộp thuế theo mức thuế suất thông thường hoặc thực hiện bảo lãnh thuế).

Khuyến nghị dành cho doanh nghiệp xuất nhập khẩu

Để hạn chế tối đa các vướng mắc phát sinh dẫn đến việc bị từ chối C/O, doanh nghiệp cần lưu ý các điểm sau:

• Kiểm tra kỹ thông tin trước khi thông quan: Chủ động đối chiếu kỹ lưỡng các thông tin trên C/O với tờ khai hải quan, vận đơn (Bill of Lading), hóa đơn thương mại (Commercial Invoice) và phiếu đóng gói (Packing List).
• Chủ động giải trình và cung cấp chứng từ: Khi phát hiện có sự khác biệt nhỏ, doanh nghiệp cần chủ động cung cấp các chứng từ chứng minh nguồn gốc, hành trình vận chuyển liên tục để giải trình rõ ràng với cơ quan hải quan.