Tóm tắt Công văn 5879/TCT-CS năm 2016 về áp dụng văn bản quy phạm pháp luật về thuế đối với hợp đồng EPC

Công văn 5879/TCT-CS do Tổng cục Thuế ban hành hướng dẫn chi tiết về nguyên tắc áp dụng các văn bản quy phạm pháp luật về thuế đối với hợp đồng thiết kế, cung cấp thiết bị, công nghệ và thi công xây dựng (hợp đồng EPC). Đây là văn bản pháp lý quan trọng giúp tháo gỡ các vướng mắc cho chủ đầu tư và nhà thầu nước ngoài khi thực hiện nghĩa vụ thuế trong bối cảnh chính sách pháp luật có sự thay đổi.

Nguyên tắc áp dụng văn bản quy phạm pháp luật về thuế theo thời gian

Tổng cục Thuế khẳng định nguyên tắc áp dụng pháp luật thuế phải tuân thủ nghiêm ngặt quy định về hiệu lực thời gian của văn bản quy phạm pháp luật:

• Văn bản quy phạm pháp luật về thuế được áp dụng đối với các hành vi, giao dịch phát sinh trong thời gian văn bản đó có hiệu lực thi hành.
• Trường hợp văn bản pháp luật mới ban hành không có điều khoản chuyển tiếp riêng cho các hợp đồng đang thực hiện, các nghĩa vụ thuế phát sinh từ thời điểm văn bản mới có hiệu lực bắt buộc phải thực hiện theo quy định mới.
• Nguyên tắc không hồi tố được áp dụng để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người nộp thuế, trừ trường hợp văn bản mới có quy định ưu đãi hoặc có lợi hơn cho đối tượng chịu tác động.

Xác định nghĩa vụ thuế đối với nhà thầu thực hiện hợp đồng EPC

Đối với các hoạt động thuộc phạm vi hợp đồng EPC, nghĩa vụ thuế của nhà thầu nước ngoài được phân định cụ thể theo từng cấu phần dịch vụ và hàng hóa:

• Thuế giá trị gia tăng (GTGT): Thuế suất thuế GTGT đối với các hoạt động thiết kế, cung cấp thiết bị, vật tư và xây lắp được xác định tại thời điểm nghiệm thu, bàn giao khối lượng công việc hoặc thời điểm lập hóa đơn theo quy định pháp luật hiện hành tại thời điểm đó.
• Thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN): Thu nhập phát sinh từ hợp đồng EPC của nhà thầu nước ngoài được kê khai và nộp thuế theo phương pháp tỷ lệ tính trên doanh thu (phương pháp trực tiếp) hoặc phương pháp hỗn hợp, tùy thuộc vào điều kiện đáp ứng về chế độ kế toán của nhà thầu tại Việt Nam.
• Nguyên tắc phân bổ doanh thu: Trường hợp hợp đồng EPC không tách riêng được giá trị của từng hoạt động cấu phần, cơ quan thuế sẽ thực hiện áp dụng tỷ lệ thuế trên toàn bộ giá trị hợp đồng theo mức thuế suất của hoạt động có tỷ lệ cao nhất hoặc áp dụng tỷ lệ ấn định chung đối với hợp đồng EPC xây dựng có bao thầu thiết bị.

Xử lý chuyển tiếp khi có sự thay đổi về chính sách thuế

Để giải quyết các vướng mắc phát sinh do sự giao thoa giữa các thời kỳ hiệu lực của văn bản pháp luật, Tổng cục Thuế hướng dẫn:

• Đối với các phần công việc, dịch vụ đã hoàn thành và được nghiệm thu trước ngày văn bản pháp luật mới có hiệu lực thì áp dụng chính sách thuế cũ.
• Đối với phần khối lượng công việc thực hiện và nghiệm thu sau ngày văn bản pháp luật mới có hiệu lực, nhà thầu phải kê khai và nộp thuế theo thuế suất và quy định mới.
• Các bên tham gia hợp đồng EPC cần làm rõ điều khoản về giá hợp đồng (đã bao gồm hay chưa bao gồm các loại thuế phát sinh) để chủ động xử lý tài chính khi chính sách thuế thay đổi.

Ý nghĩa thực tiễn đối với doanh nghiệp và chủ đầu tư

Hướng dẫn tại Công văn 5879/TCT-CS mang lại các giá trị thực tiễn quan trọng:

• Giúp các chủ đầu tư dự án và nhà thầu nước ngoài có cơ sở pháp lý rõ ràng để lập dự toán chi phí thuế, hạn chế tối đa các tranh chấp phát sinh liên quan đến nghĩa vụ thuế trong hợp đồng EPC.
• Đảm bảo tính thống nhất trong việc áp dụng pháp luật của các cơ quan thuế địa phương khi thanh tra, kiểm tra quyết toán thuế đối với các dự án EPC quy mô lớn kéo dài qua nhiều năm.