Tổng quan về Công văn 5479/TCT-CS năm 2016

Công văn 5479/TCT-CS do Tổng cục Thuế ban hành ngày 28 tháng 11 năm 2016 hướng dẫn về chính sách thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) đối với khoản chi trả lãi tiền vay để đầu tư vào doanh nghiệp khác. Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng giúp các doanh nghiệp xác định rõ tính hợp lệ của chi phí lãi vay khi tính thuế TNDN trong hoạt động đầu tư vốn.

Điều kiện xác định chi phí lãi vay được trừ khi tính thuế TNDN

Theo quy định pháp luật về thuế TNDN hiện hành và hướng dẫn tại Công văn 5479/TCT-CS, để khoản chi trả lãi tiền vay phát sinh từ việc đi vay để đầu tư vào doanh nghiệp khác được tính vào chi phí được trừ, doanh nghiệp cần đáp ứng các nguyên tắc cốt lõi sau:

• Trường hợp doanh nghiệp đã góp đủ vốn điều lệ: Khi doanh nghiệp đã hoàn thành việc góp đủ vốn điều lệ theo tiến độ và điều lệ hoạt động, nếu phát sinh khoản vay để đầu tư, góp vốn vào doanh nghiệp khác, thì khoản chi trả lãi tiền vay này được coi là chi phí liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh. Do đó, khoản chi này được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN, miễn là đáp ứng đầy đủ các hóa đơn, chứng từ hợp pháp theo quy định.
• Trường hợp doanh nghiệp chưa góp đủ vốn điều lệ: Nếu doanh nghiệp chưa góp đủ số vốn điều lệ đã đăng ký theo tiến độ, khoản chi trả lãi tiền vay tương ứng với phần vốn điều lệ còn thiếu sẽ không được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN.
• Nguyên tắc phân bổ chi phí lãi vay: Trong trường hợp số tiền vay lớn hơn phần vốn điều lệ còn thiếu, cơ quan thuế sẽ thực hiện phân bổ lãi vay. Phần lãi vay tương ứng với phần vốn điều lệ còn thiếu sẽ bị loại trừ; phần lãi vay vượt quá (tương ứng với phần vốn phục vụ sản xuất kinh doanh hoặc đầu tư) sẽ được xem xét tính vào chi phí được trừ nếu đáp ứng các điều kiện chung.

Hồ sơ và chứng từ chứng minh tính hợp lệ của chi phí

Để bảo vệ tính hợp lý của khoản chi phí lãi vay này trước cơ quan thuế, doanh nghiệp cần chuẩn bị đầy đủ hệ thống hồ sơ pháp lý và chứng từ kế toán bao gồm:

• Hợp đồng vay vốn hoặc thỏa thuận vay vốn rõ ràng, trong đó nêu rõ mục đích vay là để đầu tư, góp vốn vào doanh nghiệp khác.
• Chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với các giao dịch vay và trả nợ, cũng như chứng từ chi trả lãi tiền vay theo đúng quy định pháp luật.
• Hồ sơ chứng minh việc góp vốn vào doanh nghiệp nhận đầu tư (như Biên bản góp vốn, Giấy chứng nhận phần vốn góp, hoặc báo cáo tài chính thể hiện khoản đầu tư tài chính).
• Báo cáo tiến độ góp vốn điều lệ của doanh nghiệp đi vay để chứng minh đơn vị đã hoàn thành nghĩa vụ góp vốn điều lệ theo đúng cam kết.

Ý nghĩa pháp lý và lưu ý đối với doanh nghiệp

Công văn 5479/TCT-CS thống nhất cách áp dụng quy định giữa Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và các văn bản hướng dẫn thi hành (như Thông tư 78/2014/TT-BTC và Thông tư 96/2015/TT-BTC). Doanh nghiệp cần lưu ý:

• Luôn ưu tiên hoàn thành nghĩa vụ góp vốn điều lệ trước khi thực hiện các khoản vay phục vụ mục đích đầu tư ngoài ngành hoặc đầu tư vào công ty con, công ty liên kết.
• Xác định rõ lãi suất đi vay không được vượt quá 150% mức lãi suất cơ bản do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam công bố tại thời điểm vay đối với các đối tượng không phải là tổ chức tín dụng hoặc tổ chức kinh tế.
• Thực hiện đầy đủ nghĩa vụ kê khai thông tin giao dịch liên kết nếu việc vay vốn và đầu tư phát sinh giữa các bên có quan hệ liên kết theo quy định pháp luật về quản lý thuế.