Giới thiệu chung về Công văn 5110/TCHQ-GSQL

Công văn 5110/TCHQ-GSQL được Tổng cục Hải quan ban hành nhằm triển khai thực hiện nghiêm túc Chỉ thị số 29/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về một số giải pháp cấp bách quản lý động vật hoang dã. Văn bản này đóng vai trò quan trọng trong việc hướng dẫn các Cục Hải quan tỉnh, thành phố tăng cường các biện pháp kiểm soát, ngăn chặn và xử lý nghiêm các hành vi nhập khẩu, vận chuyển trái phép động vật hoang dã qua biên giới.

Các nội dung chính sách cốt lõi về quản lý động vật hoang dã

Văn bản tập trung chỉ đạo toàn ngành hải quan thực hiện đồng bộ các giải pháp kiểm soát chặt chẽ hoạt động xuất nhập khẩu động vật hoang dã với các nội dung trọng tâm sau:

• Tạm dừng nhập khẩu động vật hoang dã: Thực hiện tạm dừng toàn bộ hoạt động nhập khẩu động vật hoang dã (còn sống hoặc đã chết), bao gồm cả trứng, ấu trùng, bộ phận và dẫn xuất của các loài động vật hoang dã (trừ các loài thủy sản phục vụ sản xuất, chế biến làm thực phẩm đã được cơ quan có thẩm quyền công bố).
• Quy định đối với các trường hợp ngoại lệ: Việc nhập khẩu động vật hoang dã chỉ được xem xét giải quyết trong các trường hợp đặc biệt phục vụ mục đích nghiên cứu khoa học, y học, hợp tác quốc tế, trưng bày tại vườn bách thú, bảo tàng hoặc phục vụ an ninh, quốc phòng. Các trường hợp này phải có giấy phép CITES hoặc giấy phép của cơ quan quản lý chuyên ngành theo đúng quy định của pháp luật.
• Siết chặt quản lý hoạt động quá cảnh và tạm nhập tái xuất: Tăng cường công tác giám sát, kiểm tra đối với các lô hàng động vật hoang dã thuộc loại hình quá cảnh, tạm nhập tái xuất, chuyển khẩu hoặc gửi kho ngoại quan. Cơ quan hải quan phải thực hiện giám sát chặt chẽ từ cửa khẩu nhập đầu tiên đến cửa khẩu xuất cuối cùng, không để xảy ra tình trạng thẩm lậu, tiêu thụ trái phép trong thị trường nội địa.
• Tăng cường công tác đấu tranh, phòng chống buôn lậu: Các lực lượng kiểm soát hải quan chủ động phối hợp với các cơ quan chức năng liên quan như Công an, Bộ đội Biên phòng, Kiểm lâm và Quản lý thị trường để chia sẻ thông tin, tuần tra, kiểm soát chặt chẽ tại các tuyến đường mòn, lối mở, cửa khẩu đường bộ, đường biển và đường hàng không nhằm phát hiện, ngăn chặn kịp thời các đường dây buôn lậu động vật hoang dã.
• Xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật: Đối với các vụ việc phát hiện có dấu hiệu tội phạm liên quan đến buôn bán, vận chuyển trái phép động vật hoang dã, cơ quan hải quan tiến hành khởi tố vụ án hình sự hoặc chuyển hồ sơ, tang vật cho cơ quan điều tra có thẩm quyền để xử lý nghiêm theo quy định của Bộ luật Hình sự.

Ý nghĩa và tác động của văn bản đối với công tác quản lý

Công văn 5110/TCHQ-GSQL là công cụ pháp lý hành chính kịp thời giúp lực lượng hải quan thống nhất phương thức hành động tại các cửa khẩu. Việc siết chặt quản lý không chỉ góp phần bảo tồn đa dạng sinh học, bảo vệ các loài động vật hoang dã nguy cấp, quý, hiếm theo các cam kết quốc tế mà Việt Nam là thành viên, mà còn chủ động ngăn chặn nguy cơ lây nhiễm các dịch bệnh nguy hiểm có nguồn gốc từ động vật hoang dã sang người.