Giới thiệu chung về Công văn 4401/TCT-PC

Công văn 4401/TCT-PC được Tổng cục Thuế ban hành vào ngày 16 tháng 10 năm 2020 nhằm hướng dẫn xử phạt vi phạm hành chính về thuế và hóa đơn. Văn bản này đóng vai trò quan trọng trong việc thống nhất áp dụng các quy định pháp luật giữa Luật Quản lý thuế năm 2019, Nghị định số 125/2020/NĐ-CP và các văn bản quy phạm pháp luật liên quan khác, giải quyết các vướng mắc thực tế của các Cục Thuế địa phương trong giai đoạn chuyển tiếp pháp luật.

Các nội dung trọng tâm của Công văn 4401/TCT-PC

1. Nguyên tắc áp dụng quy định chuyển tiếp trong xử phạt vi phạm hành chính

Công văn hướng dẫn chi tiết việc áp dụng pháp luật trong giai đoạn chuyển tiếp giữa các quy định cũ và mới, đảm bảo nguyên tắc có lợi cho người nộp thuế:

• Đối với hành vi vi phạm hành chính về thuế, hóa đơn xảy ra trước ngày Nghị định số 125/2020/NĐ-CP có hiệu lực thi hành nhưng hành vi đó đã kết thúc hoặc đang tiếp diễn, nếu quy định mới có lợi hơn (mức phạt nhẹ hơn, không áp dụng hình thức phạt bổ sung, biện pháp khắc phục hậu quả...) thì áp dụng quy định mới để xử lý.
• Trường hợp quyết định xử phạt đã được ban hành trước ngày Nghị định số 125/2020/NĐ-CP có hiệu lực mà cá nhân, tổ chức bị xử phạt vẫn đang trong quá trình khiếu nại thì việc giải quyết khiếu nại được thực hiện theo quy định của pháp luật tại thời điểm ban hành quyết định xử phạt, trừ trường hợp áp dụng nguyên tắc có lợi nêu trên.

2. Xác định hành vi vi phạm và thẩm quyền xử phạt

Tổng cục Thuế làm rõ các tiêu chí xác định hành vi vi phạm hành chính về thuế và hóa đơn, đồng thời phân định rõ thẩm quyền xử phạt của các cấp cơ quan thuế:

• Thẩm quyền xử phạt của Chi cục trưởng Chi cục Thuế và Cục trưởng Cục Thuế được thực hiện theo đúng quy định của Luật Xử lý vi phạm hành chính và các văn bản hướng dẫn thi hành.
• Việc phân định thẩm quyền dựa trên mức phạt tiền tối đa đối với từng lĩnh vực cụ thể (thuế, hóa đơn) và chức danh của người có thẩm quyền ra quyết định xử phạt.
• Đối với các hành vi vi phạm hành chính nhiều lần hoặc có nhiều tình tiết phức tạp, cơ quan thuế phải tiến hành lập biên bản vi phạm hành chính kịp thời và chuyển người có thẩm quyền xử phạt đúng thời hạn quy định.

3. Áp dụng các tình tiết giảm nhẹ và tăng nặng

Công văn nhấn mạnh việc xem xét, đánh giá khách quan các tình tiết giảm nhẹ và tăng nặng khi quyết định mức phạt:

• Các tình tiết giảm nhẹ như: người nộp thuế tự nguyện khắc phục hậu quả, tự nguyện khai báo, thành khẩn nhận lỗi, hoặc vi phạm do hoàn cảnh đặc biệt khó khăn mà không do lỗi cố ý phải được ghi nhận đầy đủ trong biên bản và quyết định xử phạt.
• Các tình tiết tăng nặng như: vi phạm nhiều lần, tái phạm, trốn tránh, che giấu hành vi vi phạm sẽ là cơ sở để áp dụng mức phạt cao hơn mức trung bình của khung hình phạt nhưng không vượt quá mức tối đa của khung phạt đó.

4. Tổ chức thực hiện và trách nhiệm của cơ quan thuế các cấp

Để đảm bảo tính thống nhất và hiệu quả trong công tác quản lý thuế, Tổng cục Thuế yêu cầu:

• Các Cục Thuế tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương có trách nhiệm phổ biến, quán triệt nội dung Công văn 4401/TCT-PC đến toàn thể cán bộ, công chức thuế, đặc biệt là bộ phận thanh tra, kiểm tra và pháp chế.
• Tăng cường công tác tuyên truyền, hỗ trợ người nộp thuế hiểu rõ các quy định mới về xử phạt vi phạm hành chính, từ đó nâng cao ý thức tự giác chấp hành pháp luật thuế của người dân và doanh nghiệp.
• Trong quá trình thực hiện, nếu phát sinh vướng mắc vượt quá thẩm quyền giải quyết, các Cục Thuế phải kịp thời báo cáo về Tổng cục Thuế để được hướng dẫn, chỉ đạo giải quyết kịp thời.