Công văn 356/TCT-KK năm 2014 do Tổng cục Thuế ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng nhằm giải quyết các vướng mắc liên quan đến việc cấp mã số thuế cho các thành viên hợp tác xã. Văn bản này giúp phân định rõ ràng nghĩa vụ thuế giữa hợp tác xã và cá nhân, hộ gia đình thành viên, đảm bảo công tác quản lý thuế được thực hiện thống nhất và đúng quy định pháp luật.

- Nguyên tắc cấp mã số thuế đối với thành viên hợp tác xã

• Trường hợp thành viên hợp tác xã là cá nhân, hộ gia đình có hoạt động sản xuất, kinh doanh độc lập ngoài phạm vi hoạt động chung của hợp tác xã thì bắt buộc phải thực hiện đăng ký thuế để được cấp mã số thuế riêng (mã số thuế cá nhân hoặc mã số thuế hộ kinh doanh) và tự chịu trách nhiệm kê khai, nộp thuế theo quy định.
• Trường hợp thành viên chỉ thực hiện góp vốn, góp quyền sử dụng đất hoặc góp sức lao động vào hợp tác xã, mọi hoạt động sản xuất kinh doanh phát sinh do hợp tác xã trực tiếp đứng tên, điều hành và chịu trách nhiệm pháp lý thì hợp tác xã sẽ sử dụng mã số thuế của mình để khai thuế, nộp thuế cho toàn bộ chuỗi hoạt động đó.
• Đối với các khoản thu nhập từ tiền lương, tiền công hoặc phần lợi nhuận được chia từ hợp tác xã cho các thành viên, nếu các khoản thu nhập này thuộc diện chịu thuế thu nhập cá nhân thì thành viên hợp tác xã phải được cấp mã số thuế cá nhân để thực hiện nghĩa vụ quyết toán thuế thu nhập cá nhân theo quy định.

- Trách nhiệm của các bên trong việc quản lý và đăng ký thuế

• Đối với hợp tác xã: Có trách nhiệm lập và cung cấp đầy đủ danh sách các thành viên, phương thức góp vốn, cơ chế phân chia kết quả kinh doanh cho cơ quan thuế quản lý trực tiếp khi có yêu cầu. Đồng thời, hợp tác xã phải thực hiện khấu trừ thuế thu nhập cá nhân trước khi chi trả thu nhập cho thành viên thuộc diện chịu thuế.
• Đối với cơ quan thuế: Có nhiệm vụ rà soát, hướng dẫn chi tiết cho các hợp tác xã và từng thành viên thực hiện thủ tục đăng ký thuế, cấp mã số thuế đúng đối tượng, tránh việc trùng lặp hoặc bỏ sót đối tượng quản lý thuế trên địa bàn.

- Ý nghĩa thực tiễn của hướng dẫn tại Công văn 356/TCT-KK

• Giúp làm rõ ranh giới pháp lý giữa kinh tế tập thể (hợp tác xã) và kinh tế hộ gia đình (thành viên), từ đó áp dụng đúng chính sách thuế, tránh việc đánh thuế trùng lặp hoặc bỏ sót nguồn thu.
• Tạo điều kiện thuận lợi cho các Chi cục Thuế địa phương áp dụng thống nhất quy trình quản lý, giảm thiểu các tranh chấp hoặc vướng mắc phát sinh trong quá trình cấp mã số thuế cho người nộp thuế.
• Góp phần thúc đẩy sự minh bạch trong hoạt động của mô hình hợp tác xã, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của các thành viên khi tham gia liên kết sản xuất kinh doanh.