Tóm tắt Công văn 2411/TCT-CS năm 2013 về khấu trừ và hoàn thuế giá trị gia tăng

Công văn 2411/TCT-CS được Tổng cục Thuế ban hành nhằm giải quyết các vướng mắc và hướng dẫn chi tiết về điều kiện khấu trừ, hoàn thuế giá trị gia tăng (GTGT) đối với hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu. Đây là văn bản nghiệp vụ quan trọng giúp các Cục Thuế địa phương thống nhất phương án xử lý hồ sơ hoàn thuế cho doanh nghiệp theo đúng quy định pháp luật.

- Nguyên tắc chung về điều kiện khấu trừ, hoàn thuế GTGT đầu vào

Theo hướng dẫn của Tổng cục Thuế, để được khấu trừ và hoàn thuế GTGT đầu vào đối với hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu, cơ sở kinh doanh phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện nghiêm ngặt theo quy định của pháp luật thuế GTGT hiện hành, bao gồm:

• Có hợp đồng bán, gia công hàng hóa xuất khẩu hoặc hợp đồng cung ứng dịch vụ ký kết với tổ chức, cá nhân nước ngoài.
• Có tờ khai hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu đã hoàn thành thủ tục hải quan theo quy định của cơ quan hải quan.
• Có hóa đơn thương mại hoặc hóa đơn xuất khẩu hợp pháp.
• Có chứng từ thanh toán qua ngân hàng đối với hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu theo đúng quy định.

- Quy định chi tiết về chứng từ thanh toán qua ngân hàng

Chứng từ thanh toán qua ngân hàng là một trong những điều kiện tiên quyết và bắt buộc để chứng minh tính trung thực của giao dịch xuất khẩu. Công văn làm rõ các yêu cầu sau:

• Tiền thanh toán từ khách hàng nước ngoài phải được chuyển từ tài khoản của khách hàng mở tại ngân hàng nước ngoài vào tài khoản của cơ sở kinh doanh Việt Nam mở tại ngân hàng được phép hoạt động tại Việt Nam.
• Tên của tổ chức, cá nhân chuyển tiền trên chứng từ ngân hàng phải trùng khớp với tên của phía nước ngoài ghi trên hợp đồng xuất khẩu. Trường hợp có sự khác biệt hoặc có bên thứ ba thanh toán hộ, phải được quy định rõ ràng trong hợp đồng xuất khẩu hoặc phụ lục hợp đồng trước khi thực hiện giao dịch.
• Các hình thức thanh toán không dùng tiền mặt khác như bù trừ công nợ giữa hàng hóa xuất khẩu với hàng hóa nhập khẩu, hoặc thanh toán ủy thác qua bên thứ ba phải có đầy đủ văn bản thỏa thuận, đối chiếu công nợ và chứng từ ngân hàng chứng minh dòng tiền hợp lệ.

- Hướng dẫn xử lý các trường hợp vướng mắc cụ thể

Tổng cục Thuế đưa ra phương án giải quyết cụ thể đối với một số tình huống phát sinh trong thực tế quản lý thuế:

• Trường hợp chứng từ thanh toán qua ngân hàng có sai sót về mặt kỹ thuật hoặc thông tin người chuyển tiền chưa rõ ràng, cơ quan thuế yêu cầu doanh nghiệp phải phối hợp với ngân hàng phục vụ để xác minh, làm rõ nguồn gốc dòng tiền chuyển từ nước ngoài về.
• Đối với các trường hợp thanh toán chậm trả, doanh nghiệp phải ghi rõ điều khoản thanh toán chậm trong hợp đồng xuất khẩu. Đến thời hạn thanh toán theo hợp đồng mà chưa có chứng từ thanh toán qua ngân hàng, doanh nghiệp chưa được khấu trừ, hoàn thuế GTGT đầu vào tương ứng và phải theo dõi, thực hiện khi có chứng từ hợp lệ.
• Trường hợp phía nước ngoài thanh toán bằng tiền mặt do các nguyên nhân bất khả kháng hoặc quy định đặc thù của quốc gia nhập khẩu, cơ quan thuế cần tiến hành kiểm tra thực tế, đối chiếu chặt chẽ các chứng từ liên quan để xem xét giải quyết theo đúng thẩm quyền, tránh thất thu ngân sách nhà nước.

- Trách nhiệm triển khai và kiểm tra của cơ quan thuế địa phương

Để đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật và hỗ trợ doanh nghiệp kịp thời, Tổng cục Thuế yêu cầu các Cục Thuế tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương thực hiện:

• Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra trước và sau hoàn thuế GTGT, đặc biệt chú trọng kiểm tra tính xác thực của các chứng từ thanh toán qua ngân hàng đối với các doanh nghiệp có rủi ro cao về thuế.
• Chủ động phối hợp với các ngân hàng thương mại và cơ quan hải quan để đối chiếu thông tin dòng tiền, tờ khai hải quan nhằm phát hiện và ngăn chặn kịp thời các hành vi gian lận, trục lợi tiền hoàn thuế từ ngân sách nhà nước.
• Phổ biến, hướng dẫn kịp thời nội dung công văn này đến các doanh nghiệp xuất khẩu trên địa bàn để chủ động hoàn thiện hồ sơ, chứng từ đúng quy định.